Sınıf Öğretmenlerinin Matematik Dersi Etkinlikleri Hazırlama Yeterlilikleri İle Matematiksel Merakları Arasındaki İlişki

Öz

Çocuklar için matematik, diğer tüm durumlarda olduğu gibi oyun ve eğlenceyle iç içe olmalıdır. Onların matematiksel meraklarını oluşturmak ve geliştirmek eğlenceli etkinliklerden geçmektedir. Çocuklar, matematiğe de dokunmak ister, tatmak ister ve matematik ile eğlenceli vakit geçirmek isterler. Bu nedenle çocukları okul ile ilk tanışmalarında vesile olan sınıf öğretmelerine oldukça önemli rol düşmektedir. Öğretmenler ise kendini geliştiren, yönlendiren, motive eden, etkinlik geliştiren ve uygulayan, sorgulayan ve öğrencinin yapması gerekenlere rehberlik etmesi ve öğrenciyi yönlendirmesi beklenen kişilerdir. Dolayısıyla sınıf öğretmenlerinin matematik öğretimi yaparken öncelikle kendilerinde olan matematiksel merakı kullanarak matematik etkinlikleri hazırlamaları ve uygulamaya geçmeleri önemli bir konudur. Bu araştırmada sınıf öğretmenlerinin matematik dersi etkinlik hazırlama yeterlilikleri ile matematiksel merakları arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır Araştırmanın çalışma grubunu amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilen Kırıkkale iline bağlı ilkokullarda görev yapmakta olan 114 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmada ‘Matematiksel Merak Ölçeği’ ile ‘Sınıf Öğretmenlerinin Matematik Dersi Etkinlikleri Hazırlama Yeterliklerini Belirlemeye Yönelik Ölçek’ veri toplama araçları olarak kullanılmıştır. Araştırmanın verileri sınıf öğretmenlerinin ölçeklerden aldıkları toplam puanları, cinsiyetleri, kıdem yılları, okuttukları sınıf düzeyleri ve mezun oldukları fakülteler açısından incelenmiştir. Araştırma verileri bir istatistik paket programı ile analiz edilmiştir. Araştırmanın sonucunda sınıf öğretmenlerinin matematiksel meraklarının cinsiyet ve okuttukları sınıf düzeyi değişkenlerine göre farklılaşmadığı görülmüştür. Buna karşın kıdem yılı değişkeninde 21 yıl ve üzeri olan sınıf öğretmenlerinin lehine ve mezun oldukları fakültede değişkeninde anlamlı bir farklılık olduğu görülmüştür. Sınıf öğretmenlerinin matematik dersi etkinlik hazırlama yeterlilikleri ise yalnızca cinsiyet değişkeninde anlamlı bir farklılık gözlenmiştir. Matematik dersi etkinlik hazırlama ve matematiksel merak arasındaki ilişkinin incelenmesine yönelik yapılan analizlere göre iki ölçek arasındaki ilişkinin pozitif yönde ve orta düzeyde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Matematiksel merak
• Matematik etkinlikleri
• Sınıf öğretmeni

The Relationship Between Primary School Teachers' Competencies in Designing Mathematics Course Activities and Their Mathematical Curiousity

Öz

Mathematics for children, as in any other situation, should be intertwined with play and fun. Creating and developing their mathematical curiosity is through fun activities. Children also want to touch, taste and have fun with mathematics. For this reason, primary school teachers, who are helpful in the first acquaintance of children with school, have a very important role. Teachers are people who develop, direct, motivate, develop and implement activities, question and are expected to guide and direct the student to what the student should do. Therefore, it is an important issue for primary school teachers to design and implement mathematical activities by using their mathematical curiosity while teaching mathematics. In this study, it was aimed to examine the relationship between primary school teachers' ability to design activities for mathematics lessons and their mathematical curiosity. Correlational survey model, one of the quantitative research methods, was used in the research. The study group of the research consists of 114 primary school teachers working in primary schools in Kırıkkale province, which were selected by purposive sampling method. In the research, the 'Mathematical Curiosity Scale' and the 'Scale for Determining the Competencies of Primary School Teachers in Preparing Mathematics Lesson Activities' were used as data collection tools. The data of the study were analyzed in terms of the total scores of the primary school teachers from the scales, their gender, years of seniority, the grade level they taught and the faculties they graduated from. The research data were analyzed with a statistical package program. As a result of the research, it was seen that the mathematical curiosity of the primary school teachers did not differ according to the variables of gender and grade level they teach. On the other hand, it was observed that there was a significant difference in favor of the primary school teachers who were 21 years and above in the variable of seniority and in the variable of the faculty they graduated from. A significant difference was observed only in the gender variable in the mathematics lesson activity preparation competencies of the primary school teachers. According to the analyzes conducted to examine the relationship between mathematics lesson activity preparation and mathematical curiosity, it was concluded that the relationship between the two scales was positive and moderate.

Anahtar Kelimeler

• Mathematical curiosity
• Math activities
• Primary school teacher

Kaynakça

1. Arslan, K. (2019). SPSS'de t-testi için etki değerini (effect size) hesaplama [Web Günlük Postası]. Erişim Adresi: https://www.galloglu.com/blog/SPSS-de-T-testi-icin-Etki-Degeri-(Effect-Size)-Hesaplama
2. Bozkurt, A., ve Kuran, K. (2016). Öğretmenlerin matematik ders kitaplarındaki etkinlikleri uygulama ve etkinlik tasarlama deneyim ve görüşlerinin incelenmesi. Ege Eğitim Dergisi, 17(2), 377-398.
3. Brandenberger, C. C., Hagenauer, G., & Hascher, T. (2018). Promoting students’ self-determined motivation in maths: results of a 1-year classroom intervention. European Journal of Psychology of Education, 33(2), 295-317.
4. Department of Children and Family Services. (2009). Children thinking mathematically: PSRN Essential knowledge for Early Years practitioners.
5. Fraenkel, Jack R., & Wallen, Norman E. (2009). How to design and evaluate research in education (Seventh ed.). NewYork: McGraw-Hill.
6. MEB TTKB (2009). İlköğretim matematik dersi 6-8. Sınıflar programı ve kılavuzu. Ankara: MEB Yayınları.
7. National Council of Teachers of Mathematics (NCTM) (2000). Principles and standards for school mathematics. Reston, VA: Author.
8. Olkun, S. ve Toluk, Z. (2003). İlköğretimde etkinlik temelli matematik öğretimi. Anı Yayıncılık, Ankara.

9. Olkun, S. ve Toptaş V. (2016). Resimli matematik terimleri sözlüğü. Sonçağ Yayınları, İstanbul.
10. Özenir, Ö. S., Avcı, E., ve Coşkuntuncel, O. (2018). Sınıf öğretmenlerinin matematik dersi etkinlikleri hazırlama yeterliklerini belirlemeye yönelik ölçek geliştirme çalışması. Ihlara Eğitim Araştırmaları Dergisi, 3(2), 155-165.
11. Peker, M. ve Mirasyedioğlu, Ş. (2003). Lise 2. sınıf öğrencilerinin matematik dersine yönelik tutumları ve başarıları arasındaki ilişki. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2 (14), 157-166.
12. Scanlon, M., Buckingham, D., & Burn, A. (2005). Motivating maths? Digital games and mathematical learning. Technology, Pedagogy and Education, 14(1), 127-139.
13. Stein, M. K., Grover, B. W. & Henningsen, M. (1996). Building student capacity for mathematical thinking and reasoning: An analysis of mathematical tasks used in reform classrooms. American Educational Research Journal Summer, 33(2), 455-488.
14. Sungur, O. (2006). Korelasyon analizi, Ş. Kalaycı (Ed.) SPSS uygulamalı çok değişkenli istatistik teknikleri. (113-127) içinde, Ankara, Asil Yayın Dağıtım.
15. Uğurel, İ., Bukova-Güzel, E., ve Kula, S. (2010). Matematik öğretmenlerinin öğrenme etkinlikleri hakkındaki görüş ve deneyimleri. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 28, 103-123.
16. Umay, A. (2002). Öteki matematik. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23, 275-281.
17. Usluoğlu, B., ve Toptaş, V. (2021). Sınıf öğretmenleri ve öğretmen adaylarına yönelik matematiksel merak ölçeği: geçerlik ve güvenirlik çalışması. International Primary Education Research Journal, 5 (1), 18-28.
18. Vetter, M., O’connor, H. T., O’dwyer, N., Chau, J., & Orr, R. (2020). ‘Maths on the move’: Effectiveness of physically-active lessons for learning maths and increasing physical activity in primary school students. Journal of Science and Medicine in Sport, 23(8), 735-739.
19. Willis, J. (2010). Learning to love math: Teaching strategies that change student attitudes and get results. ASCD.
20. Yenilmez, K. (2010). Ortaöğretim öğrencilerinin matematik dersine yönelik umutsuzluk düzeyleri, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 38, 307-317.
21. Yıldırım, C. (2004). Matematiksel düşünme. İstanbul: Remzi Kitap Evi.
22. Yükseköğretim Kurulu (YÖK) (2018). Sınıf öğretmenliği lisans programı. Ankara.