İNSANA YAKIŞIR İŞ VE ÇALIŞAN YOKSULLAR: İŞGÜCÜ PİYASASI ÇERÇEVESİNDE BİR DEĞERLENDİRME
Öz
İnsana yakışır iş kavramı, bireylere daha iyi bir yaşam sunmayı amaçlamaktadır. Kısaca; özgürlük, eşitlik, güvenlik ve saygınlık koşullarının sağlandığı, insan onuruna yakışan ve üretkenliğin sürekli olması gerektiğini vurgulayan iş olarak ifade edilmektedir. İnsana yakışır iş kavramı; çalışanların daha iyi koşullarda istihdam edilmesi, sosyal korumanın sağlanması, çalışma yaşamına yönelik sahip oldukları temel haklardan faydalanabilmesi ve tüm bunların ancak sosyal diyalog ile gerçekleşebileceği düşüncesine dayanmaktadır. İnsana yakışır iş kavramı ILO’nun da temel hedefleri arasında yer almaktadır. Çalışma koşullarının kötü olduğu, sosyal koruma uygulamalarının çalışanı yeteri kadar korumadığı, kadınların çalışma koşullarının erkeklere kıyasla daha kötü ve ayrımcı uygulamalar barındırdığı bir durumda insana yakışmayan işlerin varlığı devam etmektedir. Öte yandan genel anlamda işgücü piyasasında yaşanan işsizlik ve istihdam sorunu da insana yakışır iş kavramının ortaya çıkmasına yol açmıştır. Bir grup insanın daha düşük ücretle, vasıf gerektirmeyen işlerde ve kötü koşullarda çalıştığı; diğer bir grubun bunun aksine daha iyi çalışma koşullarına sahip olduğu bir dünyada eşitlikten bahsetmek mümkün değildir. Bu sebeple, insanların onurlu bir yaşam sürdürebilmesinin ön şartı insanca yaşam koşullarının oluşturulmasından geçmektedir. Bu çalışmada amaç, insana yakışır iş kavramının işgücü piyasasına etkilerini incelemektir. Bu sebeple çalışmada işgücü piyasasına ait bazı istatistiki veriler ışığında bir değerlendirme yapılacaktır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Anker, R., Chernyshev, I., Egger, P., Mehran, F. and, Andrıtter, A.J. (2002). Measuring Decent Work with Statistical Indicators, Working Paper No: 2, Policy Integration Department Statistical Development and Analysis Group International Labor Office, Geneva, 1-83, https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/dgreports/integration/documents/publication /wcms_079089.pdf , Erişim Tarihi: 19.12.2020.
- Buğra, A. (2015). Yoksulların Vatandaşlığı, https://bianet.org/bianet/toplum/161266-yoksullarin-vatandasligi , Erişim Tarihi: 19.12.2020.
- Çetinkaya, E. ve Yıldırımalp, S., (2012). İnsana Yakışır İş Bağlamında Türkiye İşgücü Piyasasında Kadınların Durumu, Bilgi, (24), Yaz, 153-172.
- Çolak, A. (2019). Sosyal Politikanın Uluslararası Tarftarlarından Uluslararası Çalışma Örgütü ve Küreselleşme, Balkan ve Yakın Doğu Sosyal Bilimler Dergisi, 5 (1), 73-84.
- Dur, V. (2015). Uluslararası Çalışma Örgütü’nün (ILO) Sosyal Güvenlik Politikalarındaki Dönüşüm, Karatahta İş Yazıları Dergisi, Sayı: 3, 127-154.
- Günaydın, D. (2015). İnsana Yakışır İş: Türkiye Açısından Bir Değerlendirme, International Journal of Social Science, No: 37, 123-148.
- Haiming, H. and YAN, Y. (2020). An Integrative Literature Review and Future Directions of Decent Work, Global Journal of Management and Business Research: An Administration and Management, Vol: 20, Issue: 8, Publisher: Global Journals, Online ISSN: 2249-4588.
- ILO (1930). 29 sayılı Zorla Çalıştırma Sözleşmesi, Kabul Tarihi: 06.06.1930, Kanun Tarih ve Sayısı: 23.01.1998/4333, Resmî Gazete Yayım Tarihi ve Sayısı: 27.01.1998/23243.
- ILO (1948). 87 sayılı Sendika Özgürlüğü ve Sendikalaşma Hakkının Korunması Sözleşmesi, Kabul Tarihi: 17.06.1948, Kanun Tarih ve Sayısı: 25.11.1992/3847, Resmi Gazete Yayım Tarihi ve Sayısı: 22.12.1992/21432.
- ILO (1949). 98 sayılı Örgütlenme Özgürlüğü ve Toplu Pazarlık Hakkı Sözleşmesi, Kabul Tarihi: 18.06.1949, Kanun Tarih ve Sayısı: 08.08.1951/5834, Resmi Gazete Yayım Tarihi ve Sayısı: 14.08.1951/7884.