EN
TR
Endoskopik sedasyon ve premedikasyon
Öz
Endoskopik sedasyon; temelde hastada işlemle ilgili oluşan ve/veya oluşacak olan rahatsızlık hissi ve kaygılı durumu azaltmak ve bunun sonucunda da hastaların işlemi daha kolay tolere edebilmelerini sağlamak amaçlı kullanılır. Ayrıca endoskopiste doğru endoskopik inceleme ve işlem için uygun hasta durumu ve zaman sağlar. Dezavantajlarından bazıları ise endoskopik işlemle ilişkili kardiyopulmoner komplikasyonları ve endoskopik işlemin maliyetini arttırmasıdır. Sedasyon amaçlı kullanılan bazı ilaçların anestezi uzmanı olmayan personelce (endoskopist, yardımcı hemşire) kullanımı da bazı yasal sorunları gündeme getirebilir. Sedasyon kelimesi tek bir durumu ifade etmek için kullanılmaz, belirli aşamaları içeren devamlılığı söz konusudur (continuum sedation). Buna göre sedasyonun 4 evresi vardır. Hastaya sedasyon amaçlı ilaç verildiğinde, verilen ilaca, doza, hastanın özelliklerine ve işlem süresine bağlı olarak en hafif etki (anksiyolitik etki)?den sırasıyla orta dereceli sedasyon, derin sedasyon ve genel anesteziye kadar uzanan klinik tabloyla karşılaşılabilir. Endoskopik işlemlerde hedeflenen evre, genellikle orta derecede sedasyon evresidir. Beklenmedik şekilde derin sedasyon ve genel anestezi durumu gelişen hastaya kardiyo-pulmoner sistem desteği gerekebilir ve uygun müdahale yapılamazsa hastada seyir beklenmedik şekilde ölümcül olabilir. Bu nedenle sedasyon uygulayan kişi, hastanın resüstasyonu ve kurtarılması konusunda gerekli eğitimi almış olmalıdır ve bu tür girişimleri tereddütsüz yapabilmelidir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Cohen LB, Delegge MH, Aisenberg J, et al. AGA Institute. AGA Institute review of endoscopic sedation. Gastroenterology 2007;133:675-701.
- Lichtenstein DR, Jagannath S, Baron TH, et al. Sedation and anesthesia in GI endoscopy. Standards of Practice Committee of the American So- ciety for Gastrointestinal Endoscopy, Gastrointest Endosc 2008;68:815- 26.
- Regula J, Sokol-Kobielska E. Sedation in endoscopy: when and how. Best Pract Res Clin Gastroenterol 2008;22:945-57.
- Gross JB, Bailey PL, Connis RT, et al. American Society of Anesthesiolo- gists Task Force on Sedation and Analgesia by Non-Anesthesiologists. Practice guidelines for sedation and analgesia by non-anesthesiologists. Anesthesiology 2002;96:1004-17.
- Mallampati SR, Gatt SP, Gugino LD, et al. A clinical sign to predict dif- ficult tracheal intubation: a prospective study. Can Anaesth Soc J 1985;32:429-34.
- Qureshi WA, Adler DG, Davila RE, et al. ASGE guideline: guidelines for endoscopy in pregnant and lactating women. Gastrointest Endosc 2005;61: 357-62.
- Bailey PL, Pace NL, Ashburn MA, et al. Frequent hypoxemia and apnea after sedation with midazolam and fentanyl. Anesthesiology 1990;73:826-30.
- Knape JT, Adriaensen H, van Aken H et al. Guidelines for sedation and/or analgesia by nonanaesthesiology doctors. Eur J Anaesthesiol 2007;24:563-7.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
-
Yayımlanma Tarihi
1 Nisan 2009
Gönderilme Tarihi
3 Nisan 2015
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2009 Cilt: 17 Sayı: 1
APA
Öztaş, E., Etik, D. Ö., & Oğuz, D. (2009). Endoskopik sedasyon ve premedikasyon. Endoskopi Gastrointestinal, 17(1), 52-60. https://izlik.org/JA82KB69JM
AMA
1.Öztaş E, Etik DÖ, Oğuz D. Endoskopik sedasyon ve premedikasyon. Endoskopi Gastrointestinal. 2009;17(1):52-60. https://izlik.org/JA82KB69JM
Chicago
Öztaş, Erkin, Diğdem Özer Etik, ve Dilek Oğuz. 2009. “Endoskopik sedasyon ve premedikasyon”. Endoskopi Gastrointestinal 17 (1): 52-60. https://izlik.org/JA82KB69JM.
EndNote
Öztaş E, Etik DÖ, Oğuz D (01 Nisan 2009) Endoskopik sedasyon ve premedikasyon. Endoskopi Gastrointestinal 17 1 52–60.
IEEE
[1]E. Öztaş, D. Ö. Etik, ve D. Oğuz, “Endoskopik sedasyon ve premedikasyon”, Endoskopi Gastrointestinal, c. 17, sy 1, ss. 52–60, Nis. 2009, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA82KB69JM
ISNAD
Öztaş, Erkin - Etik, Diğdem Özer - Oğuz, Dilek. “Endoskopik sedasyon ve premedikasyon”. Endoskopi Gastrointestinal 17/1 (01 Nisan 2009): 52-60. https://izlik.org/JA82KB69JM.
JAMA
1.Öztaş E, Etik DÖ, Oğuz D. Endoskopik sedasyon ve premedikasyon. Endoskopi Gastrointestinal. 2009;17:52–60.
MLA
Öztaş, Erkin, vd. “Endoskopik sedasyon ve premedikasyon”. Endoskopi Gastrointestinal, c. 17, sy 1, Nisan 2009, ss. 52-60, https://izlik.org/JA82KB69JM.
Vancouver
1.Erkin Öztaş, Diğdem Özer Etik, Dilek Oğuz. Endoskopik sedasyon ve premedikasyon. Endoskopi Gastrointestinal [Internet]. 01 Nisan 2009;17(1):52-60. Erişim adresi: https://izlik.org/JA82KB69JM