Yumurtacı Bıldırcınlarda Oluşturulan Isı Stresinde Krom ve Çinkonun Bazı Kan Parametrelerine Etkileri*
Öz
Bu çalışmada, ısı stresi oluşturulan yumurtacı bıldırcınların rasyonuna krom (Cr+3) ve çinkonun (Zn+2) ayrı ayrı ve
birlikte ilavesinin canlı ağırlık, yem tüketimi, yumurta verimi ile kan glikoz, lipid ve malondialdehit (MDA) düzeylerine etkisi
belirlenmiştir. Sekiz haftalık 240 adet Japon bıldırcını, her birinde 48’er hayvan bulunan beş deneme grubuna ayrılmıştır.
Birinci (termonötral) ve ikinci (ısı stresi) gruplar kontrol olarak tutulmuş ve bazal rasyonla; deneme grupları 20 mg/kg Cr, 40
mg/kg Zn, 20 mg/kg Cr + 40 mg/kg Zn ilaveli bazal rasyonlarla sekiz hafta beslenmiştir. Denemenin 5. ve 8. haftalarında,
hayvanlardan alınan kan örneklerinde serum glikoz, trigliserit, total kolesterol, yüksek dansiteli lipoprotein (HDL) ve plazma
MDA analizleri yapılmıştır. Isı stresinin canlı ağırlık ve yem tüketimini önemli, yumurta verimini ise önemsiz düzeyde azalttığı;
yeme Cr, Zn veya Cr + Zn ilavesinin canlı ağırlık, yem tüketimi ve yumurta verimini olumlu yönde etkilemediği gözlenmiştir.
Isı stresinin serum glikoz düzeyini hafifçe arttırdığı ve bu artışın da yeme Cr ilavesiyle azaldığı saptanmıştır. Isı stresi serum
trigliserit düzeyini azaltırken total kolesterol düzeyini artırmış; yeme Cr ve Cr + Zn ilavesiyle trigliserit ve total kolesterolün
azaldığı gözlenmiştir. Yüksek dansiteli lipoprotein düzeyi ısı stresinden etkilenmezken Cr ilavesiyle artmıştır. Isı stresinin
etkisiyle plazma MDA düzeyinde gözlenen artma yeme Cr, Zn ya da her ikisinin birlikte ilavesiyle azalmıştır. Sonuç olarak, ısı
stresinin yumurtacı bıldırcınlarda canlı ağırlık, yem tüketimi ve yumurta verimini olumsuz etkilediği, serum parametrelerinde
değişikliklere yol açtığı ve plazma MDA düzeyini artırdığı; yeme Cr ve Zn ilavesinin, ısı stresi oluşturulan bıldırcınlarda azalan
yem tüketimi, canlı ağırlık ve yumurta verimini olumlu yönde etkilemediği, Cr’un serum glikoz, trigliserit ve total kolesterol
düzeylerindeki değişimleri düzeltebileceği ve özellikle plazma MDA düzeyini olumlu yönde etkileyebileceği söylenebilir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Abou El-Soud SB, Ebeid TA, Eid YZ. Physiological and antioxidative effects of dietary acetyl salicylic acid in laying japanese quail (Coturnix japonica) under high ambient temperature. J Poult Sci 2006; 43(3): 255-65.
- 2. Abu-Dieyeh ZHM. Effect of chronic heat stress and long-term feed restriction on broiler performance. Int J Poult Sci 2006; 5(2): 185-90.
- 3. Abu-Dieyeh ZHM. Effect of high temperature per se on growth performance of boilers. Int J Poult Sci 2006; 5(1): 19-21.
- 4. Aksoy TF. Yaz sıcağında kümes yönetimi. Vilsan Dergi 2006; 2: 4-6.
- 5. Anderson RA, Roussel AM, Zouari N, Mahjoub S, Matheau JM, Kerkeni A. Potential antioxidant effects of zinc and chromium supplementation in people with type 2 diabetes mellitus. Am Coll Nutr 2001; 20(3): 212-8.
- 6. Anonim. İlaçlı Yem İlaveleri ve Stres. Türkiye Ticaret Odaları, Sanayi Odaları ve Ticaret Borsaları Birliği Matbaası, Ankara 1970.
- 7. Anonim. How to understand heat stress and what to do about it. Rural Chemical Industries (AUST) Pty Ltd: http://www.heatstress.info. Erişim tarihi: 20.02.2007
- 8. Arad Z, Marder J, Eylath U. Serum electrolyte and enzyme responses to heat stress and dehydration in the fowl (Gallus domesticus). Comp Biochem Physiol A. 1983; 74(2): 449-453.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Meryem Gültekin Şentürk
Erciyes Üniversitesi, Veteriner Fakültesi, Biyokimya Anabilim Dalı, Kayseri, Türkiye
Türkiye
Fatma Uyanık
Bu kişi benim
Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Kayseri, Türkiye
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
1 Ağustos 2016
Gönderilme Tarihi
6 Aralık 2016
Kabul Tarihi
12 Ocak 2016
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2016 Cilt: 13 Sayı: 1
