Artificial Light at Night (ALAN) prediction can inform the development of strategies to minimise future light pollution and mitigate its adverse health, ecological, and environmental impacts. Population growth and GDP expansion significantly influence ALAN dynamics. This study quantifies changes in light pollution across Türkiye for 2012, 2017, and 2022, and predicts and maps potential changes in ALAN for 2027 and 2037 using the MOLUSCE plugin (MLP-ANN) in QGIS version 2.18, incorporating population and GDP as driving variables. The predicted and observed ALAN maps for 2022 show a satisfactory level of agreement, with an overall kappa coefficient of 0.63 and a general accuracy of 73.16%. The predicted and observed ALAN maps for 2022 exhibit an overall kappa coefficient of 0.63 and a general accuracy of 73.16%. Based on this validation, potential changes in ALAN according to Bortle classes were projected for 2027 and 2037. From 2022 onwards, ALAN intensity in the light suburban zone (20.1–19.1 mag/arcsec²) is projected to increase by 34,792.87 km², while the suburban–urban transition zone (19.1–18 mag/arcsec²) is expected to expand by 2,979.80 km² by 2037. The predicted spatial patterns provide critical insights into future urbanisation trends and light pollution dynamics. The contraction of rural areas and expansion of suburban zones pose notable risks to environmental sustainability. Gains and losses among Bortle classes indicate that ALAN dynamics can be managed through spatial planning and that ALAN projections can serve as early-warning and scenario-based decision-support tools. Integrating ALAN maps into Environmental Impact Assessment (EIA) processes and spatial planning policies can help preserve dark-sky areas and mitigate the impacts of light pollution.
Artificial Light at Night (ALAN) Bortle Scale Environmental Sustainability Remote Sensing Ecology
ALAN (Gece Yapay Işık) tahmini, gelecekte ışık kirliliğini en aza indirmeye ve ışık kirliliğinin sağlık, ekolojik ve çevresel zararlarını azaltmaya yönelik stratejilerin geliştirilmesine katkıda bulunabilir. Nüfus ve GSYİH büyümesi, ALAN dinamikleri üzerinde önemli bir etkiye sahiptir. Bu çalışma, Türkiye’de ışık kirliliğindeki değişimleri 2012, 2017 ve 2022 yılları için ortaya koymayı; QGIS 2.18 yazılımında yer alan MOLUSCE eklentisi (MLP-ANN) ile nüfus ve GSYİH değişkenlerini kullanarak 2027 ve 2037 yıllarına yönelik olası ışık kirliliği değişimlerini tahmin etmeyi ve haritalamayı amaçlamaktadır. 2022 yılına ait tahmini ve gerçek ALAN haritaları, 0.63’lük toplam kappa katsayısı ve %73.16’lık genel doğruluk değerine sahiptir. Bu doğrulama sonuçlarının ardından, 2027 ve 2037 yılları için Bortle sınıflarına göre ALAN’daki olası değişimler tahmin edilmiştir. 2022'den itibaren, hafif banliyö bölgesindeki (20.1-19.1) ALAN yükü 34792.87 km² artacak ve banliyö/kentsel geçiş bölgesindeki (19.1-18) ALAN yükü 2037 yılına kadar 2979.80 km² artacaktır. Tahmin edilen mekânsal değişimler, kentleşme ve ışık kirliliği dinamiklerinin gelecekteki eğilimlerine ilişkin önemli ipuçları sunmaktadır. Kırsal alanların daralması ve banliyölerin genişlemesi, çevresel sürdürülebilirlik açısından dikkat çekici riskler oluşturmaktadır. Borthle sınıfları arasındaki kayıp ve kazanımlar, ALAN dinamiklerinin planlama yoluyla yönlendirilebilir olduğunu ve ALAN projeksiyonlarının erken uyarı ve senaryo temelli bir karar destek aracı olarak kullanılabileceğini göstermektedir. Bu kapsamda, ALAN haritalarının ÇED süreçleri ve mekânsal planlama politikalarına entegre edilmesi, karanlık gökyüzü alanlarının korunmasına ve ışık kirliliğinin olumsuz etkilerinin azaltılmasına katkı sağlayacaktır.
Gece Yapay Işık (ALAN) Bortle Ölçeği Çevresel Sürdürülebilirlik Uzaktan Algılama Ekoloji
| Birincil Dil | İngilizce |
|---|---|
| Konular | Çevre Yönetimi (Diğer), Astronomik Bilimler (Diğer) |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 28 Ağustos 2025 |
| Kabul Tarihi | 11 Ocak 2026 |
| Yayımlanma Tarihi | 27 Mart 2026 |
| DOI | https://doi.org/10.65520/erciyesfen.1773264 |
| IZ | https://izlik.org/JA83NB38GU |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2026 Cilt: 42 Sayı: 1 |
Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Ulusal ve Uluslararası araştırmacıların bilim ve teknolojiye sağlayacakları en son katkıları yayımlamayı ilke edinmiş bir bilimsel dergidir. Dünyanın her tarafından araştırmacıların bilim ve teknolojiye dair bilgi ve becerilerini geliştirmeyi, paylaşmayı ve tartışmayı amaç edinir. Makaleler İngilizce olarak sunulmalıdır.
Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi özgün bilimsel araştırmalar ile uygulama çalışmalarına yer veren bir dergidir. Dergide fen ve mühendislik bilimlerinde yapılmış deneysel ve teorik ilerlemeleri konu alan analitik ve nümerik çözümleri içeren araştırma makalesi türündeki çalışmalara yer verilir.
Makale Gönderim Esasları ve Biçimsel Kurallar
Dergimiz, yayın kalitesini artırmak ve süreci hızlandırmak amacıyla profesyonel mizanpaj hizmeti sunmaya başlamıştır. Bu nedenle, yazarların gönderim aşamasında karmaşık biçimlendirme kurallarıyla (sütunlar, özel sayfa başlıkları vb.) ilgilenmesine gerek yoktur. Lütfen makalenizi aşağıdaki kurallara göre "yalın" bir formatta hazırlayınız:
BENZERLİK ORANI DOSYASI : Makalenizin referanslar bölümü dahil Tam Metni "iThenticate" veya "Turnitin" programları ile taranmalıdır. İlgili programdan alacağınız benzerlik oranı sonucunun PDF formatında sistemimize yüklenilmesi gerekmektedir.
Makale Şablonunu İndir: 📝 Template.docx
Link açılmazsa başka bir internet tarayıcısından deneyiniz. (Internet Explorer, Mozilla Firefox, Edge, Opera, Safari, Netscape vs.) veya linke sağ tıklayıp "Bağlantıyı farklı kaydet" deyiniz veya linki kopyalayıp arama çubuğuna yapıştırıp enter'layınız.
⛔ Makalenin yazar(lar)ının tahrif edilmiş ve uydurma veriler kullandığı tespit edildiği takdirde, bu durum yazarların çalıştığı kuruma bildirilerek makale reddedilir. İntihal oranı üst sınırı %20 (Kaynaklar hariç) olarak belirlenmiş ve intihal oranı %20'yi geçen makaleler, değerlendirmeye alınmaz.
⛔ Dergimize gönderilen makaleler için yazarların telif hakkı devir formunu doldurması gerekmektedir.
✯ Etik kurul izni gerektiren, tüm bilim dallarında yapılan araştırmalar için etik kurul onayı alınmış olmalı, bu onay makalede belirtilmeli ve belgelendirilmelidir.
✯ Etik kurul izni gerektiren araştırmalarda, izinle ilgili bilgilere (kurul adı, tarih ve sayı no) yöntem bölümünde, ayrıca makalenin ilk/son sayfalarından birinde; olgu sunumlarında, bilgilendirilmiş gönüllü olur/onam formunun imzalatıldığına dair bilgiye makalede yer verilmelidir.
✯ Dergi web sayfasında, makalelerde Araştırma ve Yayın Etiğine uyulduğuna dair ifadeye yer verilmelidir.
✯ Dergi web sayfasında, hakem, yazar ve editör için ayrı başlıklar altında etik kurallarla ilgili bilgi verilmelidir.
✯ Dergide ve/veya web sayfasında, ulusal ve uluslararası standartlara atıf yaparak, dergide ve/veya web sayfasında etik ilkeler ayrı başlık altında belirtilmelidir. Örneğin; dergilere gönderilen bilimsel yazılarda, ICMJE (International Committee of Medical Journal Editors) tavsiyeleri ile COPE (Committee on Publication Ethics)’un Editör ve Yazarlar için Uluslararası Standartları dikkate alınmalıdır.
✯ Kullanılan fikir ve sanat eserleri için telif hakları düzenlemelerine riayet edilmesi gerekmektedir.
Dergimiz ücretli değildir.
T. Özcan, 2010 yılında İstanbul Kültür Üniversitesi, İstanbul, Türkiye'den bilgisayar mühendisliği alanında lisans derecesini, 2016 ve 2020 yıllarında ise Erciyes Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü'nden yüksek lisans ve doktora derecelerini almıştır. 2013 yılında Erciyes Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü'ne Araştırma Görevlisi olarak katılmıştır. Araştırma ilgi alanları arasında akıllı optimizasyon algoritmaları, görüntü işleme, makine öğrenmesi, derin öğrenme ve Kalman filtreleme bulunmaktadır. Uygulama alanları insan eylemi tanıma, insan-bilgisayar etkileşimi ve sağlık ile tarımda yapay zekâ konularına odaklanmaktadır.
Erciyes Üniversitesi Fizik Bölümü'nde Doçent ve Araştırma Dekan Yardımcısı olarak çalışmaktayım. Fermi Ulusal Hızlandırıcı Laboratuvarı'nda (Fermilab) nötrino deneyleri, ANNIE, NOvA ve DUNE ve UC-Berkeley'deki EOS deneyi üzerinde çalışıyorum. Ayrıca ABD'deki Iowa Üniversitesi'nde araştırmacı bilim insanı ve yarı zamanlı öğretim üyesi olarak görev yapıyorum ve CERN'deki LHC'de CMS deneyinde de çalışmalarımı sürdürüyorum.
Ocak 2017'den Ekim 2020'ye kadar, Iowa Eyalet Üniversitesi'nde doktora sonrası araştırmacı olarak Fermilab'daki nötrino deneyleri, ANNIE ve NOvA üzerinde çalıştım. ANNIE'de Deney Koordinatörü ve Faz II Yükseltme ve Kurulum Yöneticisi olarak görev yaptım. Ağustos 2012'de Yüksek Lisans derecemi, Aralık 2016'da ise CERN'deki LHC'de CMS deneyi üzerine Iowa Üniversitesi'nde doktora derecemi tamamladım.
Nanomalzemeler, kuantum teknolojileri ve yarıiletken fiziği alanında uzmanlaşmış bir fizikçi ve öğretim üyesiyim. Araştırmalarım, optoelektronik aygıtlar, fotodetektörler ve radyasyon algılama sistemlerinde kullanılmak üzere karbon kuantum noktaları, perovskit nanokristaller ve bu yapıların hibrit formlarının sentezi ve karakterizasyonuna odaklanmaktadır. Sintilatörler, ışık yoğunlaştırıcı (LSC) sistemler ve hibrit fotodetektörler için karbon temelli nanomalzemeleri konu alan TÜBİTAK destekli projeler de dahil olmak üzere birçok ulusal ve uluslararası araştırma projesinde yürütücü ve araştırmacı olarak görev aldım.
Deneysel nanoteknoloji çalışmalarımın yanı sıra, bilim iletişimi ve öğretim faaliyetlerine de büyük önem veriyorum. Kuantum hesaplama, nanoyapılar ve modern fizik konularında dersler veriyor; hakemli dergilerde yayımlanmış çok sayıda makalenin yazarı ve ortak yazarı olarak akademik üretime katkı sağlıyorum. Ayrıca, araştırmalarımı düzenli olarak uluslararası konferanslarda sunuyorum.
Profesyonel ilgi alanlarım nanofotonik, sürdürülebilir enerji malzemeleri ve gelişmiş radyasyon algılama teknolojilerinin kesişiminde yer almakta olup, özellikle çevre dostu ve suda çözünür nanomalzemelere odaklanmaktayım.
Murat Aydın, Erciyes Üniversitesi'nde doçent olarak görev yapmaktadır. Aydın, akademik kariyerine 2007 yılında Erciyes Üniversitesi Makine Mühendisliği bölümünden mezun olarak başlamıştır. Yüksek lisans ve doktora derecelerini de aynı üniversitede tamamlamıştır. Doktora tezi, "Fonksiyonel kademelendirilmiş sandviç plakaların balistik davranışı" üzerinedir.
Aydın, 2009-2010 yılları arasında Erciyes Üniversitesi Sivil Havacılık Yüksekokulu'nda araştırma görevlisi olarak çalışmıştır. 2010-2014 yılları arasında aynı kurumda öğretim görevlisi olarak görev yapmış ve 2014 yılında Erciyes Üniversitesi Havacılık ve Uzay Bilimleri Fakültesi'ne doktor öğretim üyesi olarak atanmıştır. 2022 yılında doçent unvanını almıştır.
Aydın'ın araştırma alanları arasında kompozit malzemeler, balistik, darbe mekaniği ve fonksiyonel kademelendirilmiş malzemeler bulunmaktadır. Uluslararası hakemli dergilerde yayınlanmış çok sayıda makalesi ve bildirimi bulunmaktadır. Ayrıca, TÜBİTAK ve Avrupa Birliği tarafından desteklenen çeşitli projelerde görev almıştır.
Aydın, akademik çalışmalarının yanı sıra, Erciyes Üniversitesi Havacılık Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü ve Uçak Mühendisliği Bölüm Başkanı olarak idari görevler de üstlenmektedir.
✯ Etik kurul izni gerektiren, tüm bilim dallarında yapılan araştırmalar için etik kurul onayı alınmış olmalı, bu onay makalede belirtilmeli ve belgelendirilmelidir.
✯ Etik kurul izni gerektiren araştırmalarda, izinle ilgili bilgilere (kurul adı, tarih ve sayı no) yöntem bölümünde, ayrıca makalenin ilk/son sayfalarından birinde; olgu sunumlarında, bilgilendirilmiş gönüllü olur/onam formunun imzalatıldığına dair bilgiye makalede yer verilmelidir.
✯ Dergi web sayfasında, makalelerde Araştırma ve Yayın Etiğine uyulduğuna dair ifadeye yer verilmelidir.
✯ Dergi web sayfasında, hakem, yazar ve editör için ayrı başlıklar altında etik kurallarla ilgili bilgi verilmelidir.
✯ Dergide ve/veya web sayfasında, ulusal ve uluslararası standartlara atıf yaparak, dergide ve/veya web sayfasında etik ilkeler ayrı başlık altında belirtilmelidir. Örneğin; dergilere gönderilen bilimsel yazılarda, ICMJE (International Committee of Medical Journal Editors) tavsiyeleri ile COPE (Committee on Publication Ethics)’un Editör ve Yazarlar için Uluslararası Standartları dikkate alınmalıdır.
✯ Kullanılan fikir ve sanat eserleri için telif hakları düzenlemelerine riayet edilmesi gerekmektedir.