Araştırma Makalesi

Otizm Spektrum Bozukluğu Tanılı Çocuğa Sahip Anneler ile Tipik Gelişim Gösteren Çocuğa Sahip Annelerin Okupasyonel Denge ve Serbest Zaman Doyumunun Karşılaştırılması

Cilt: 14 Sayı: 3 17 Eylül 2026
PDF İndir
TR EN

Otizm Spektrum Bozukluğu Tanılı Çocuğa Sahip Anneler ile Tipik Gelişim Gösteren Çocuğa Sahip Annelerin Okupasyonel Denge ve Serbest Zaman Doyumunun Karşılaştırılması

Öz

Amaç: Bu çalışmada Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB) tanılı çocuğa sahip anneler ile tipik gelişim gösteren çocuğa sahip annelerde okupasyonel denge ve serbest zaman doyumunun karşılaştırılması amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Araştırmaya OSB tanılı çocuğa sahip olan anneler (n=51) ile tipik gelişim gösteren çocuğa sahip anneler (n=47) dahil edildi. Annelerin okupasyonel dengeleri Aktivite-Rol Dengesi Anketi ile serbest zaman doyumları ise Serbest Zaman Doyum Ölçeği ile değerlendirildi. Değişkenlerin karşılaştırılmasında Mann–Whitney U testi ve Ki-kare testleri kullanıldı. Değişkenler arası ilişkinin yönünü ve düzeyini belirlemek için Spearman korelasyon analizi uygulandı. Sonuçlar: Gruplar arasında serbest zaman doyumunun fiziksel ve rahatlama alt boyutlarında, OSB tanılı çocuğa sahip annelerin puanlarının diğer gruba göre daha düşük olduğu ve bu farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlendi (p=0,031, p=0,037). Diğer parametrelerde ise istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı (p=0,389, p=0,931 p=0,725, p=0,892, p=0,199). Tartışma: Sonuçlar, OSB tanılı çocuğa sahip annelerin günlük yaşamlarında daha fazla fiziksel yorgunluk yaşadıklarını ve tipik gelişim gösteren çocuğa sahip annelere kıyasla dinlenmeye daha az zaman ayırabildiklerini göstermektedir. Bu bulgular, rehabilitasyon uygulamaları ve aile merkezli programlarda annelerin fiziksel iyilik halini ve serbest zaman aktivitelerini destekleyen yaklaşımların önemini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5th ed.). Washington, DC: American Psychiatric Publishing.
  2. Beard, J. G., & Ragheb, M. G. (1980). Measuring leisure satisfaction. Journal of Leisure Research, 12(1), 20–33. https://doi.org/10.1080/00222216.1980.11969416.
  3. Bharati, B., & Sahu, K. S. (2022). Post-COVID-19 chronic fatigue and the role of energy conservation and work simplification techniques: an occupational therapy approach. Indian Journal of Physiotherapy and Occupational Therapy, 16(1), 1–5. https://doi.org/10.37506/ijpot.v16i1.17740.
  4. Chen, S. W., & Chippendale, T. (2018). Leisure as an end, not just a means, in occupational therapy intervention. American Journal of Occupational Therapy, 72(4), 7204347010p1–7204347010p5. https://doi.org/10.5014/ajot.2018.028316.
  5. Dardas, L. A., & Ahmad, M. M. (2014). Psychosocial correlates of parenting a child with autistic disorder. Journal of Nursing Research, 22(3), 183-191. https://doi.org/10.1097/jnr.0000000000000023
  6. Dhas, B. N., Carrasco, R., Reinoso, G. A., & Backman, C. (2023). Occupational balance among parents of typically developing children and parents of children with disabilities. American Journal of Occupational Therapy, 77(1), 7701205150. https://doi.org/10.5014/ajot.2023.050076.
  7. Ekici, G., Temizkan, E., & Pekşen, E. (2021). Multiple sklerozlu bireylerde enerji koruma ve zaman yönetimi eğitiminin yorgunluğa ve okupasyonel performansa etkisi. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi, 9(3), 63–70. https://doi.org/10.30720/ered.930289.
  8. Gökçe, H., & Orhan, K. (2011). Serbest zaman doyum ölçeğinin Türkçe geçerlilik ve güvenirlik çalışması. Spor Bilimleri Dergisi, 22(4), 139–147. https://doi.org/10.17644/sbd.171376.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Rehabilitasyon

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

17 Eylül 2026

Gönderilme Tarihi

10 Şubat 2026

Kabul Tarihi

13 Temmuz 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 14 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Gürlek, S., Kaya Öztürk, L., & Gözlet, T. (2026). Otizm Spektrum Bozukluğu Tanılı Çocuğa Sahip Anneler ile Tipik Gelişim Gösteren Çocuğa Sahip Annelerin Okupasyonel Denge ve Serbest Zaman Doyumunun Karşılaştırılması. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi, 14(3), 191-198. https://doi.org/10.30720/ered.1885955
AMA
1.Gürlek S, Kaya Öztürk L, Gözlet T. Otizm Spektrum Bozukluğu Tanılı Çocuğa Sahip Anneler ile Tipik Gelişim Gösteren Çocuğa Sahip Annelerin Okupasyonel Denge ve Serbest Zaman Doyumunun Karşılaştırılması. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi. 2026;14(3):191-198. doi:10.30720/ered.1885955
Chicago
Gürlek, Sedanur, Leyla Kaya Öztürk, ve Tuba Gözlet. 2026. “Otizm Spektrum Bozukluğu Tanılı Çocuğa Sahip Anneler ile Tipik Gelişim Gösteren Çocuğa Sahip Annelerin Okupasyonel Denge ve Serbest Zaman Doyumunun Karşılaştırılması”. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi 14 (3): 191-98. https://doi.org/10.30720/ered.1885955.
EndNote
Gürlek S, Kaya Öztürk L, Gözlet T (01 Eylül 2026) Otizm Spektrum Bozukluğu Tanılı Çocuğa Sahip Anneler ile Tipik Gelişim Gösteren Çocuğa Sahip Annelerin Okupasyonel Denge ve Serbest Zaman Doyumunun Karşılaştırılması. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi 14 3 191–198.
IEEE
[1]S. Gürlek, L. Kaya Öztürk, ve T. Gözlet, “Otizm Spektrum Bozukluğu Tanılı Çocuğa Sahip Anneler ile Tipik Gelişim Gösteren Çocuğa Sahip Annelerin Okupasyonel Denge ve Serbest Zaman Doyumunun Karşılaştırılması”, Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi, c. 14, sy 3, ss. 191–198, Eyl. 2026, doi: 10.30720/ered.1885955.
ISNAD
Gürlek, Sedanur - Kaya Öztürk, Leyla - Gözlet, Tuba. “Otizm Spektrum Bozukluğu Tanılı Çocuğa Sahip Anneler ile Tipik Gelişim Gösteren Çocuğa Sahip Annelerin Okupasyonel Denge ve Serbest Zaman Doyumunun Karşılaştırılması”. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi 14/3 (01 Eylül 2026): 191-198. https://doi.org/10.30720/ered.1885955.
JAMA
1.Gürlek S, Kaya Öztürk L, Gözlet T. Otizm Spektrum Bozukluğu Tanılı Çocuğa Sahip Anneler ile Tipik Gelişim Gösteren Çocuğa Sahip Annelerin Okupasyonel Denge ve Serbest Zaman Doyumunun Karşılaştırılması. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi. 2026;14:191–198.
MLA
Gürlek, Sedanur, vd. “Otizm Spektrum Bozukluğu Tanılı Çocuğa Sahip Anneler ile Tipik Gelişim Gösteren Çocuğa Sahip Annelerin Okupasyonel Denge ve Serbest Zaman Doyumunun Karşılaştırılması”. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi, c. 14, sy 3, Eylül 2026, ss. 191-8, doi:10.30720/ered.1885955.
Vancouver
1.Sedanur Gürlek, Leyla Kaya Öztürk, Tuba Gözlet. Otizm Spektrum Bozukluğu Tanılı Çocuğa Sahip Anneler ile Tipik Gelişim Gösteren Çocuğa Sahip Annelerin Okupasyonel Denge ve Serbest Zaman Doyumunun Karşılaştırılması. Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi. 01 Eylül 2026;14(3):191-8. doi:10.30720/ered.1885955

Ergoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi by Hacettepe University, Faculty of Health Sciences is licensed under Attribution-NonCommercial 4.0 Internationalcc.svg?ref=chooser-v1by.svg?ref=chooser-v1nc.svg?ref=chooser-v1