OKUL ÖNCESİ GİYİM ERGONOMİSİ: PAYDAŞ ENDİŞELERİ VE GİYİLEBİLİR TEKNOLOJİYE YÖNELİK TALEP ANALİZİ

Yıl 2026, Cilt: 9 Sayı: 1 , 1 - 14 , 15.04.2026

Emine Koca , Esra Ok Zöhra

https://doi.org/10.33439/ergonomi.1825104

https://izlik.org/JA65MB38CZ

Öz

Bu çalışma, okul öncesi eğitim ortamlarında çocuk giysilerinden kaynaklanan ergonomik riskleri, güvenlik açıklarını ve fonksiyonel uyumsuzlukları tespit etmeyi ve bu problemlere çözüm olabilecek giyilebilir teknoloji konseptine yönelik paydaş (ebeveyn ve eğitim personeli) talebini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırmada, keşfedici ardışık karma yöntem deseni kullanılmış; ilk aşamada bir vaka çalışmasıyla keşfedilen temalar, ikinci aşamada 126 ebeveyn ve 22 eğitim personeline uygulanan anket ile test edilmiştir. Veri analizinde Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis H ve Ki-Kare testleri kullanılmıştır.
Bulgular, eğitim personelinin "alt ıslatma", "düşme", "ateşlenme" gibi anlık müdahale gerektiren sağlık ve güvenlik risklerine yönelik kaygılarının, ebeveynlere göre istatistiksel olarak anlamlı derecede daha yüksek olduğunu göstermektedir. Bu kaygıların giderilmesinde, giyilebilir teknoloji ile desteklenerek ergonomik olarak geliştirilmiş giysilerin önemli olduğu ve her iki grubun da yüksek oranda bu giysilere ortak talepleri olduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak paydaşların, sağlık ve güvenlik açısından mevcut giysilerin okul ortamının dinamik koşullarında çocuklar için yetersiz kaldığı ve özellikle eğitim personelinin iş yükünü hafifletecek proaktif takip sistemlerine belirgin bir ihtiyaç duyduğu saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Okul öncesi giyim , Ergonomi , Fonksiyonel , Giyilebilir teknoloji

Etik Beyan

Bu araştırma için etik onay Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Etik Komisyonu'ndan alınmıştır (Tarih:16.02.2023, Karar No:165138).

Teşekkür

Bu çalışma, Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü “Okul Öncesi Eğitiminde Çocukların İzlenmelerine Yönelik Teknoloji Destekli Giysi Tasarımları” doktora tezinin bir bölümünden alıntılanarak hazırlanmıştır.

ERGONOMICS OF PRESCHOOL CLOTHING: AN ANALYSIS OF STAKEHOLDER CONCERNS AND DEMAND FOR WEARABLE TECHNOLOGY

https://izlik.org/JA65MB38CZ

Öz

This study aims to identify ergonomic risks, safety hazards, and functional incompatibilities arising from children's clothing in preschool settings, as well as reveal stakeholder demand for wearable technology that could solve these problems. Stakeholders include parents and educational staff. The study employed an exploratory, sequential, mixed-methods design. Themes identified in the first phase, through a case study, were tested in the second phase, via a survey administered to 126 parents and 22 educational staff members. Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis H, and Chi-Square tests were used for data analysis.
The findings show that educational staff are more concerned than parents about health and safety risks requiring immediate intervention, such as "bedwetting," "falling," and "fever." The study determined that ergonomically enhanced clothing supported by wearable technology are important in alleviating these concerns, and both groups have a high demand for such clothing. Consequently, stakeholders perceive current clothing as inadequate for children in the dynamic school environment in terms of health and safety. There is a clear need for proactive monitoring systems that would reduce the workload of educational staff.

Anahtar Kelimeler

Ergonomics , Preschool clothing , Functional , Wearable technology

Etik Beyan

Ethical approval for this research was obtained from the Ankara Hacı Bayram Veli University Ethics Commission (Date:16.02.2023, Decision No:165138)

Teşekkür

This study is based on an excerpt from the doctoral thesis titled “Technology-Supported Clothing Designs for Monitoring Children in Preschool Education” from Ankara Hacı Bayram Veli University / Graduate School of Education.

Kaynakça

• ASHB. (2016). Özel Kreş ve Gündüz Bakımevleri İle Özel Çocuk Kulüplerinin Kuruluş ve İşleyiş Esasları Hakkında Yönetmelik. T.C. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=21542veMevzuatTur=7veMevzuatTertip=5
• Baizhanova, Z., Madiyeva, M. (2024). Analysis of Accessible School Uniforms For Children With Special Needs. Problems of Engineering and Professional Education, (74), 75-85.
• Bezerra, G., Carvalho, M. A., Rocha, M. A. V., Xu, B. (2017). Anthropometry for Children's Clothing: Difficulties and Limitations. IOP Conference Series: Materials Science and Engineering, 254(17), 172001. https://doi.org/10.1088/1757-899X/254/17/172001
• Bhandari, S. (2021). Design and Develop A Range of Clothing for Infants. NeuroQuantology, 19(2), 208–217. https://doi.org/10.48047/nq.2021.19.2.NQ21037
• Brickman, D. B. (2001). Children's Outerwear Drawstrings and Sliding Board Safety Analysis. Safety Brief, 19(3), 1-6.
• Bülbül, Z., Kuşçuoğlu, M. Ö., Sofuoğlu, S. D., Erdinler, E. S. (2018). Hazards in Kids Furniture. Technological Applied Sciences, 13(2), 191-198.
• Büyüköztürk, Ş. (2024). Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı: İstatistik, Araştırma Deseni, SPSS uygulamaları ve yorum (31. baskı). Pegem Akademi.
• Creswell, J. W., Plano Clark, V. L. (2018). Designing and Conducting Mixed Methods Research (3rd ed.). SAGE Publications.
• Çağdaş, M., Bor, A. (2010, Aralık 3-5). Menopoz Dönemine Girmiş Kadınlar İçin Ergonomik Pantolon Kalıbı Hazırlama. 16. Ulusal Ergonomi Kongresi, Çorum, Türkiye.
• Davis, F. D. (1989). Perceived Usefulness, Perceived Ease of Use, and User Acceptance of Information Technology. MIS Quarterly, 13(3), 319–340. https://doi.org/10.2307/249008
• Deng, M., Yang, W. (2012). The Product Design for Babies or Children in Ergonomics Perspective. Applied Mechanics and Materials, 192, 475-478. https://doi.org/10.4028/www.scientific.net/AMM.192.475
• Dirgar E., Oral O. (2020). Evaluation of Baby and Child Clothes in Terms of Health and Safety, TJFMD, 2 (1): 1-10
• Dogbey, R., Kpobee, M. K., Dedume, V., & Osei, J. (2015). The Effect of Fabrics and Designs on The Physical Comfort of Children Clothes in the Accra metropolis. Choice, 30.
• Erikson, E. H. (1963). Childhood and Society (2nd ed.). W. W. Norton ve Company.
• Greenspan, B., Cunha, A. B., Lobo, M. A. (2021). Design and Validation of A Smart Garment To Measure Positioning Practices of Parents With Young İnfants. Infant Behavior and Development, 62, 101530. https://doi.org/10.1016/j.infbeh.2021.101530
• Haar, S., Fees, B., Trost, S., Crowe, L. K., Murray, A. (2013). Design of a Garment for Data Collection of Toddler Language and Physical Activity. Clothing and Textiles Research Journal, 31(2), 125–140. https://doi.org/10.1177/0887302X13478161
• Iqbal, M. W., Naqvi, M. R., Iqbal, O., Aqeel, M., & Shahzad, S. K. (2021, November). Ergonomics Health Impact of Kids While Using Digital Devices. In 2021 7th International Conference on Next Generation Computing (ICNGC) (pp. 285-290). IEEE.
• Ismar, E., Kurşun Bahadir, S., Kalaoglu, F., & Koncar, V. (2020). Futuristic Clothes: Electronic Textiles and Wearable Technologies. Global Challenges, 4(7), 1900092. https://doi.org/10.1002/gch2.201900092
• Jutila, M., Strömmer, E., Ervasti, M., Hillukkala, M., Karhula, P., & Laitakari, J. (2015). Safety Services For Children: A Wearable Sensor Vest With Wireless Charging. Personal and Ubiquitous Computing, 19, 915–927. https://doi.org/10.1007/s00779-015-0838-z
• Kara, E., Cagiltay, K. (2023). Using E-textiles to design and Develop Educational Games for Preschool-Aged Children. Educational Technology & Society, 26(2), 19-35.
• Koca, E. (2007). Beyin felçli (SP) Çocukların Giyinme Becerilerinde Giysiden Kaynaklanan Problemlerin Belirlenmesi ve Örnek Bir Uygulama. Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
• Koca, E., Baran, H. (2018). İç Anadolu Bölgesi'nde Kadınların Şalvar Kullanımının Kültürel ve Fonksiyonel Değerler Açısından Değerlendirilmesi. Uluslararası Dil, Edebiyat ve Halkbilimi Araştırmaları Dergisi (TÜRÜK), 6(15), 111-126.
• Koca, E., Kaya, Ö. (2016). A research on Ergonomic Approaches of Apparel Designers. In F. Rebelo & M. Soares (Eds.), Advances in intelligent systems and computing: Vol. 485. Advances in ergonomics in design (pp. 323–335). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-319-41983-1_29
• Koca, E., Koç, F. (2008). Çalışan Kadınların Giysi Seçimleri ve Renk Tercihleri. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 7(24), 171–200.
• Koca, E., Koç, F., Şahinoğlu, A., M. Pamuk, B. (2008). Üniversite Öğrencilerinin Ergonomik Yaklaşımların Farkında Olma Durumları. 14. Ulusal Ergonomi Kongresi, 30 Ekim-01 Kasım, Trabzon, s.338-345.
• Koca, E., Ok Zöhra, E. (2023). Elektronik Giysilerin Tasarım Değerleri Üzerine Bir Analiz. International Social Sciences Studies Journal, 9(109), 5930-5943, http://dx.doi.org/10.29228/sssj.68770
• López Valencia, S. M. (2025). Challenges and Trends in Technology and The Internet of Things in Motor Development in Children in Early Childhood Education: A Bibliometric Approach. Sciences of Conservation and Archaeology, 37(3).
• Lu, C., Zhang, Y., Sun, L., Gao, W., Jing, X., Ye, W., Kang, R. (2020). Influence of Indoor Air Temperature And Relative Humidity On Learning Performance Of Undergraduates. Case Studies in Thermal Engineering, 28, 101458.
• MEB. (2023). Millî Eğitim Bakanlığı Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=19873veMevzuatTur=7veMevzuatTertip=5
• Ng, J., Rogers, M., McNamara, C. (2023). Early Childhood Educator's Burnout: A Systematic Review of The Determinants and Effectiveness of Interventions. Issues in Educational Research, 33(1), 173-206.
• OECD. (2021). Starting Strong VI: Supporting Meaningful Interactions in Early Childhood Education and Care, Starting Strong. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/f47a06ae-en
• Ok Zöhra, E. (2025). Okul Öncesi Eğitiminde Çocukların İzlenmelerine Yönelik Teknoloji Destekli Giysi Tasarımları [Yayımlanmamış doktora tezi]. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
• Park, J. J., Nam, Y. J. (2009). Children's Wear Design Considering Physical Changes of Children And Fashion Preferences of Children and Parents. Journal of the Korean Society of Clothing and Textiles, 33(4), 598-610.
• Paschoarelli, L. C., da Silva, J. C. P. (2000). Ergonomic Research Applied in The Design of Pre-School Furniture: The Mobipresc 3.6. Proceedings of the IEA 2000/HFES 2000 Congress.
• Rice, V. J. B. (2008). Ergonomics for Children: Forward Directions. Proceedings of the Human Factors and Ergonomics Society Annual Meeting, 52(11), 758-762.
• Saeedbakhsh, S., Mohammadi, M., Younesi, S., Sattari, M. (2025). Using Internet of Things for Child Care: A Systematic Review. International Journal of Preventive Medicine, 16(3).
• Santiago, D., Cabral, I., Cunha, J. (2024). Children's Functional Clothing: Design Challenges and Opportunities. Applied Sciences, 14(11), 4472. https://doi.org/10.3390/app14114472
• Thorat, P. V., More, D. S. (2019). Ergonomic Analysis Study and Its Use in Designing of Adjustable Bicycle Handlebars For Kids. Journal of Automation and Automobile Engineering, 4(3), 27-35.
• UNICEF. (2019). A World Ready to Learn: Prioritizing Quality Early Childhood Education. UNICEF. https://www.unicef.org/reports/a-world-ready-to-learn-2019
• Vural, T., Koç, F., Koca, E., Pamuk, B. (2006, Kasım). Geleneksel Kadın Giysilerinde Kol Formu Özelliklerinin Giysi Konforu Açısından İncelenmesi 12. Ulusal Ergonomi Kongresi, Ankara, Türkiye, 16 - 18 Kasım 2006, ss.343-349
• Wahab, N. Y. A., Rahman, R. A., Mahat, H., Hudin, N. S., Ramdan, M. R., Razak, M. N. A., Yadi, N. N. M. (2024). Impacts of Workload on Teachers' Well-Being: A Systematic Literature Review. TEM Journal, 13(3), 2544-2556. https://doi.org/10.18421/TEM133-80
• Wise, B. K., Wise, J. A. (1991). Children's Human Factors in The Design of A Pre-School Educational Furnishings System. Proceedings of the Human Factors Society Annual Meeting, 35(8), 541-545.
• Yağar, F., Dökme, S. (2018). Niteliksel Araştırmaların Planlanması: Araştırma Soruları, Örneklem Seçimi, Geçerlik Ve Güvenirlik. Gazi Sağlık Bilimleri Dergisi, 3(3), 1-9.
• Yin, R. K. (2018). Case Study Research And Applications: Design And Methods (6th ed.). SAGE Publications.
• Yuan, X., Ryu, Y. (2022). Evaluation of Children's Thermal Environment in Nursery School: Through The Questionnaire and Measurement of Wearable Sensors Approach. International Journal of Environmental Research and Public Health, 19(5), 2866. https://doi.org/10.3390/ijerph19052866