ASUR TİCARET KOLONİLERİ ÇAĞINDA TİCARETİ YAPILAN MALLAR VE VERGİLER

Öz

Bu çalışma, günümüzden 4000 yıl önce Mezopotamya'nın (bugünkü Irak) kuzey yansında devlet kurmuş olan Asurlulann Kültepe’ye gelerek yerli halk ile M.Ö. ikibinli yılların başlannda ilk uluslar arasş ticarete başlamasınş ve koloni çağında ticareti yapılan mallar ve vergileri ele almaktadır. Asur Devletindeki girişimci sermaye sahipleri Anado¬lu’nun ve kendi ülkelerinin ihtiyaçlannş gidermek amacıyla o günkü imkânlar dâhilinde ortaklıklar kurarak çeşitli türde malların mübadelesine başlamışlardır. Bize göre, “Naruqqum” olarak bilinen sözleşme bu karmaşık yapının içinde hayati bir unsurdur. Bu yaünm ilişkilerinin temeli olan sözleşme ile tüccarlar aktif koloniler tesis ettiler ve ortaklık-lar kurdular. Aynca bu ortaklıklar sayesinde sistemli bir ticaret ağı kurmayş başardılar. Neredeyse % 200leri bulan kâr oranlannda vergi alan Asur devleti ve yerli Anadolu krallık- lan tabi ki, bu ticareti kontrol altında tutmuşlardır. Bu çalışma ile Asur ve Kültepe arasında hangi mallann ticaretinin yapıldşğı ve hangi vergilerin alındşğı belirlenmeye çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Asur, Kültepe, Ticaret, Koloni, Vergi

THE COMMERCIAL PROPERTIES AND TAXES IN ASSYRIAN TRADE COLONIALS AGE

Öz

This study is about the Assyrians, who founded a state in the northern half of the Mesopotamia (now Iraq) 4000 years before our day, starting international trade with native people after their arrival at Kültepe in the beginning of the two-thousands years B.C. and the commercial properties, taxes in the colonial era. The entrepreneur capital owners in the Assyrian State started to exchange different kinds of goods in order to resolve the needs of Anatolia and their own country by establishing partnerships within the conditions of those days. According to us, the ‘ Naruqqum ’ contract is a vital element in this complex struc¬ture. Through this contract which is the basis for investment relations, traders established active colonies and partnerships. Also, thanks to these partnerships, they achieved a sys¬tematic trade network. Obtaining taxes at a rate of nearly 200 percent the Assyrian State and the local kingdoms of Anatolia controlled the trade. In this study, the aim is to determine which goods were traded and which taxes are recieved between the Assyrian and Kültepe.

Anahtar Kelimeler

• Assyrian, Kültepe, Trade, Colonial, Tax

Kaynakça

1. Albayrak, rfan: Asur Ticaret Kolonileri Döneminde Asurlu Tüccarlar le Yerli Halk Aras ndaki li kiler , E.Ü. III. Kayseri ve Yöresi Tarih Sempozyumu Bildirileri, 2000.
2. Albayrak, rfan: Asur Ticaret Kolonileri Ça nda Kurumlar ve Fonksiyonlar , Ba- s lmam Doktora Tezi, Ankara 2000.
3. Bayram, Sabahattin: Koloni Ça nda Kayseri nin Ticari Hayat , E.Ü. I. Kayseri ve Yöresi Tarih Sempozyumu Bildirileri 1996.
4. Bayram, Sabahattin: Kültepe Tabletlerinde Geçen Vergiler ve Özellikleri A.Ü. D.T.C.F. Fakülte Dergisi Say369 dan Ayr Bas m Ankara 1993.
5. Bilgiç, Emin: Asurca Vesikalara Göre Etiler den Önce Anadolu da Maden Eko- nomisi , Sümeroloji Ara t rmalar , DTCF Yay nlar , Cumhuriyet Maatbas 1941.
6. Dercksen, J.G: Old Assyr an Inst tut ons, Nederlands Inst tuut Voor Het Nab je Oosten 2004.
7. Gökçek, L.G.; Kültepe Vesikalar nda Geçen Neslerin Fiyatlar , E.Ü. II.Kayseri ve Yöresi Tarih Sempozyumu Bildirileri 1998.
8. Larsen, M.T.: The Old Assyr an C ty-State And Its Colon es, Akadem sk Forlag, Copenhagen 1976.

9. Larsen, M.T.: Eski Asur da Kervan Dökümleri, Nederlands Historics- Archaeologisch Inst tutut, stanbul 1996.
10. Larsen, M.T.: Trade In The Ancient Near East Partnersh ps In The Old Assyr an Trade , London 1977.
11. Orlin , L.L.: Assyr an Colon es In Cappodoc a, Mouton The Hague Par s 1970.
12. Özgüç, Tahsin: Asur Ticaret Kolonileri Kültepe-Kani Arkeo Atlas Dergisi, Say 3, stanbul 2004.
13. Özgüç, Tahsin: Kültepe Kani / Ne a,The Middle Eastern Culture Center n Japan, stanbul 2003.
14. Sever, Hüseyin: Asur Ticaret Kolonileri Ça n da (M.Ö.1970 1750) Anadolu D 1994.
15. Sever, Hüseyin: Amÿtum Ticareti çin Verilmi Bir Ruhsatname E.Ü. II. Kayseri ve Yöresi Tarih Sempozyumu Bildirileri 1998.
16. Sugiyama, Tsuyoshi: Asur Ticaret Kolonileri Devrinde Anadolu da Hukuk Anlay
17. , Bas lmam Doktora Tezi, Ankara 2003.
18. ahin, H.Ali: Anadolu da Asur Ticaret Kolonileri Devri (M.Ö.1975 1725), E.Ü Kayseri ve Yöresi Tarih Ara t rmalar Merkezi Yay nlar , Kayseri 2004.
19. ahin, H.Ali: Kültepe Metinlerinde Geçen Kuma
20. simleri E.Ü. I. Kayseri ve
21. Yöresi Tarih Sempozyumu Bildirileri 1996.
22. Veenhoof, Klass R.: Aspect Of Old Assyr an Trade And ts Term nology, Le den 1972.
23. Veenhoof, Klass R.: Silver And Credit In Old Assyr an Trade Trade And F nance In Anc ent Mesopotam a, Edited by J.G. Derckssen, Nederland H stor sch- Aachaeolog sch Inst tuut, stanbul 1999.