Araştırma Makalesi

Bir Karşı-Özneleşme [Yeniden-Özneleşme] Pratiği Olarak Tasarım

Cilt: 32 Sayı: 44 30 Haziran 2018
PDF İndir
EN TR

Bir Karşı-Özneleşme [Yeniden-Özneleşme] Pratiği Olarak Tasarım

Öz

Modern kentsel koşullarda “yeni” bir deneyim üretiminin imkân[sızlığ]ını ortaya koymaya yönelik motivasyon, tasarım pratiğinin eyleyeni olarak özneye ilişkin temel bir soruya neden olmuştur: Nasıl oluyor da insan, mekâna ilişkin bir takım pratikleri yeniden ve yeniden üretebiliyor; “insan kimi deneyimlerin öznesi pozisyonuna nasıl geçiyor (?)” sorusu bu makalenin etrafında geliştiği sorunsaldır. Bu sorunsal bağlamında makalenin amacı tasarımı, özne ve nesne/kent ilişkiselliğine odaklanarak tarihsel eleştirel bir pratik biçiminde ele almaktır. Bu doğrultuda makalede Foucault’nun modern özneleştirme teorisi temel alınır: Özneleş[tir]me olarak ele alınan perspektif aracılığıyla bir taraftan özne ve nesne konumlarını belirlemeye yönelen tarihsel normatif sınırların üretimi, ama aynı zamanda bu sınırlara yönelik eleştirel bir pratiğin olabilirliğinin imkânı ortaya konulur. Foucault’nun “sınır-tutum” olarak kavramsallaştırdığı bu eleştirel tutum aracılığıyla tasarım pratiği, bir öznelliğin üretimiyle ilişkilendirilir ve “karşı-özneleşme” biçiminde karakterize edilir. Bu bağlamda bir tür deneyim olarak ele alınan tasarım öznelere düşen bir sorumluluk olarak ortaya çıkar. Makalede özel tasarım stratejileri bu sorumluluğa yönelik çabayı etik bir meseleye dönüştüren öznel varoluş biçimlerinin sonuçları olarak ele alınır. “Nasıl” sorusu aracılığıyla mimarlık pratikleri üzerine ideal olma amacı taşımayan her arayış, bu anlamda bir dönüş noktasıdır. Bu perspektifte mimarlık, gereksinime yönelik nesne üretiminin ötesinde, ontolojik olarak değerlendirilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ando, T. (1996a). Spatial Composition and Nature. (R. Levene, & F. M. Cecilia, Dü) El Croquis, 44+58 (Tadao Ando 1983 - 1993), 348-349.
  2. Ando, T. (1996b). Thinking in Ma, Opening Ma. (R. Levene, & F. M. Cecilia, Dü) El Croquis , 44+58 (Tadao Ando 1983-1993), 10-11.
  3. Ando, T. (2002). Tadao Ando speaks for the RECORD. (R. Ivy, Röportajı Yapan) Academic Search Complete Veri Tabanı, 07.07.2017 tarihinde 09.00’da alınmıştır.
  4. Baird, G. (2004). Criticality’ and its Discontents - Rising Ambitions, Expanding Terrain, Realism and Utopianism. Harvard Design Magazine , 21.
  5. Calinescu, M. (2010). Modernliğin Beş yüzü; Modernizm, Avangard, Dekadans, Kitsch, Postmodernizm. (S. Gürses, Çev.) (1964, ‘Faces of Modernity: Avant-Garde, Decadence, Kitsch’) İstanbul: Küre Yayınları.
  6. Canguilhem, G. (2001). The Living and Its Milieu (1946-47’de Paris Collige philosophique dersleri), (J. Savage, Çev.) (1952, ‘Le Vivant et son milieu’) Grey Room, 3, 6-31. Temmuz 07, 2014 tarihinde http://www.jstor.org: http://www.jstor.org/stable/1262564 adresinden alındı.
  7. Deleuze, G. (2013). Müzakereler 1972-1990. (İ. Uysal, Çev.) (1990, ‘Pourparlers’) İstanbul: Norgunk Yayıncılık.
  8. Deleuze, G., & Parnet, C. (1990). Diyaloglar . (A. Akay, Çev.) Ankara : Bağlam Yayınları.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Duygu Ovacık Çoruh *
ERCİYES ÜNİVERSİTESİ, MİMARLIK FAKÜLTESİ
0000-0002-2584-5312
Türkiye

Belkıs Uluoğlu Bu kişi benim
İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ, MİMARLIK FAKÜLTESİ
0000-0001-9773-2977
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2018

Gönderilme Tarihi

13 Ocak 2018

Kabul Tarihi

23 Temmuz 2018

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 32 Sayı: 44

Kaynak Göster

APA
Ovacık Çoruh, D., & Uluoğlu, B. (2018). Bir Karşı-Özneleşme [Yeniden-Özneleşme] Pratiği Olarak Tasarım. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 32(44), 163-193. https://izlik.org/JA32FN66DS
AMA
1.Ovacık Çoruh D, Uluoğlu B. Bir Karşı-Özneleşme [Yeniden-Özneleşme] Pratiği Olarak Tasarım. ERÜSOSBİLDER. 2018;32(44):163-193. https://izlik.org/JA32FN66DS
Chicago
Ovacık Çoruh, Duygu, ve Belkıs Uluoğlu. 2018. “Bir Karşı-Özneleşme [Yeniden-Özneleşme] Pratiği Olarak Tasarım”. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 32 (44): 163-93. https://izlik.org/JA32FN66DS.
EndNote
Ovacık Çoruh D, Uluoğlu B (01 Haziran 2018) Bir Karşı-Özneleşme [Yeniden-Özneleşme] Pratiği Olarak Tasarım. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 32 44 163–193.
IEEE
[1]D. Ovacık Çoruh ve B. Uluoğlu, “Bir Karşı-Özneleşme [Yeniden-Özneleşme] Pratiği Olarak Tasarım”, ERÜSOSBİLDER, c. 32, sy 44, ss. 163–193, Haz. 2018, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA32FN66DS
ISNAD
Ovacık Çoruh, Duygu - Uluoğlu, Belkıs. “Bir Karşı-Özneleşme [Yeniden-Özneleşme] Pratiği Olarak Tasarım”. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 32/44 (01 Haziran 2018): 163-193. https://izlik.org/JA32FN66DS.
JAMA
1.Ovacık Çoruh D, Uluoğlu B. Bir Karşı-Özneleşme [Yeniden-Özneleşme] Pratiği Olarak Tasarım. ERÜSOSBİLDER. 2018;32:163–193.
MLA
Ovacık Çoruh, Duygu, ve Belkıs Uluoğlu. “Bir Karşı-Özneleşme [Yeniden-Özneleşme] Pratiği Olarak Tasarım”. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 32, sy 44, Haziran 2018, ss. 163-9, https://izlik.org/JA32FN66DS.
Vancouver
1.Duygu Ovacık Çoruh, Belkıs Uluoğlu. Bir Karşı-Özneleşme [Yeniden-Özneleşme] Pratiği Olarak Tasarım. ERÜSOSBİLDER [Internet]. 01 Haziran 2018;32(44):163-9. Erişim adresi: https://izlik.org/JA32FN66DS

ERCİYES AKADEMİ | 2021 | sbedergi@erciyes.edu.tr Bu eser Creative Commons Atıf-Gayri Ticari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.