The socio-political situation of the Ottoman in the light of letters of Namık Kemal

Öz

There are connections between the world of culture, art and ideas and social life. The leaders of this world have never separated their attention from society. Intellectuals analyze the communities they live in or observe. They address their shortcomings with their healthy sides. On this occasion, both the life of society is dissected in various aspects and information about the special view called intellectual attention is obtained.

Namık Kemal, as a literary artist, journalist, cultural man, and finally a government official, is an intellectual who realized the 19th century. In his writings, the society from which he comes from takes place in different aspects. The events he witnessed live, social turmoil, all kinds of flaws, culture and literature scene, political issues, and the issues that state administration Namık Kemal emphasized. The letters that express their ideas most clearly are their letters. He speaks without any offers in his letters. It is highly probable that they did not think they would be published one day. Therefore, it sheds light on different aspects of the society with its sincere language and unique style.

The letters of Namık Kemal, while illuminating his personal life, are generally devoted to politics, social life, education and culture, and literature. In the article, the letters of the artist will be accepted as a frame and the socio-political situation of the 19th century Ottoman will be revealed. The findings of Namık Kemal are mostly social disruptions, a state that has lost its political unity, the peace that has begun to be lost, the distance between Europe and the Ottoman Empire is superior. His predictions in the letters, his criticisms that need to be addressed in a socio-political context are remarkable. 

Anahtar Kelimeler

• Ottoman society
• Policy
• Namik Kemal

Namık Kemal’in mektupları ışığında Osmanlı’nın sosyo-politik durumu

Öz

Kültür, sanat ve fikir dünyası ile toplum hayatı arasında bağlar bulunur. Bu dünyanın önde gelenleri, dikkatlerini hiçbir zaman toplum üstünden ayırmamıştır. Aydınlar, yaşadıkları yahut gözlemledikleri toplumları tahlil eder. Eksiklikleri, sıhhatli taraflarıyla onları konu edinirler. Bu vesileyle hem toplum hayatı çeşitli yönleri ile teşrih edilir hem de aydın dikkati denen özel bakış hakkında bilgi edinilmiş olur. 

Edebiyat sanatçısı, gazeteci, kültür adamı, nihayetinde bir devlet görevlisi olarak Namık Kemal, 19. asrı idrak etmiş bir aydındır. Onun yazdıklarında, içinden çıktığı toplum değişik yönleri ile yer alır. Canlı tanığı olduğu hadiseler, sosyal çalkantılar, türlü kusurlar, kültür ve edebiyat sahnesi, siyasi meseleler, devlet yönetimi Namık Kemal’in üzerinde durduğu hususlardır. Fikirlerini en açık şekilde dile getirdiği metinleri ise mektuplarıdır. Mektuplarında teklifsiz bir şekilde konuşur. Bunların bir gün yayımlanacağını düşünmemiş olması kuvvetle muhtemeldir. O yüzden samimi bir dil ve kendine has üslubu ile toplumun farklı yönlerine ışık düşürür. 

Namık Kemal’in mektupları, şahsi hayatını da aydınlatmakla beraber genellikle siyaset, sosyal hayat, eğitim ve kültür, edebiyat konularına hasredilmiştir. Makalede sanatçının mektupları çerçeve kabul edilerek 19 asrın Osmanlı’sının sosyo-politik durumu ortaya konacaktır. Namık Kemal’in tespitleri çoğunlukla sosyal aksaklıklar, siyasi bütünlüğünü yitiren bir devlet, yitirilmeye başlanan iç huzur, Avrupa ile Osmanlı arasındaki mesafe üstünedir. Mektuplardaki öngörüleri, sosyo-politik bağlamda ele alınması gereken eleştirileri dikkate değerdir. 

Anahtar Kelimeler

• Osmanlı toplumu
• Namık Kemal
• Politika

Kaynakça

1. Çakmakçı, A. (2009). Namık Kemal’e göre devlet ve devlet adamları. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi]. Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
2. Demiray, K. (1974). Tanzimattan günümüze değin mektup. Türk Dili, Mektup Özel Sayı, S. 274, (88-96).
3. Doğumunun yüzellinci yılında Namık Kemal (1993). Ankara: Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu.
4. Ebuzziya Tevfik (2006). Yeni Osmanlılar – İmparatorluğun son dönemindeki Genç Türkler. (Çev: Şemsettin Kutlu). İstanbul: Pegasus Yayınları.
5. Kısakürek, N. F. (2011). Namık Kemâl. İstanbul: Büyük Doğu Yayınları.
6. Özer, A. (2019). Namık Kemal’in mektuplarında sosyal ve siyasi meseleler. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi]. Karamanoğlu Mehmet Bey Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
7. Tanpınar, A. H. (2003). 19. Asır Türk edebiyatı tarihi. İstanbul: Çağlayan Kitabevi.
8. Tansel, F. A. (2013). Namık Kemal’in Husûsî Mektupları I – İstanbul, Avrupa ve Magosa Mektupları. Ankara: Türk Tarih Kurumu.

9. Tansel, F. A. (2013). Namık Kemal’in Husûsî Mektupları II – İstanbul ve Midilli Mektupları. Ankara: Türk Tarih Kurumu.
10. Tansel, F. A. (2013). Namık Kemal’in Husûsî Mektupları III – Midilli Mektupları. Ankara: Türk Tarih Kurumu.
11. Tansel, F. A. (2013). Namık Kemal’in Husûsî Mektupları IV – Rodos ve Sakız Mektupları. Ankara: Türk Tarih Kurumu.
12. Taş, Y. (2018). İlk Türk gazetecilerinden Agâh Efendi, Şinasi, Ziya Paşa, Ali Suavi ve Namık Kemal’in dönemin devlet politikalarına yaklaşımları. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi]. Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
13. Yamaç, M. (2000). Siyasal yaşamımız ve Namık Kemal, [Yayınlanmamış doktora Tezi]. İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
14. Yetiş, K. (1996). Namık Kemal’in Türk Dili ve Edebiyatı üzerine görüşleri. İstanbul: Alfa Yay.
15. Varsak, O. (2013). Namık Kemal ve eğitim görüşleri. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi]. Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.