Türkiye’de değişen sosyal ve kültürel kimlikleri bağlamında kadın müzisyenler

Öz

Bu çalışmanın amacı, farklı kültürel geçmişlerden gelen kadın sanatçıların meslek yaşamlarında, bu kültürel geçmişin nasıl bir etkisi olduğunu anlamaktır. Bu bağlamda çalışmanın problem cümlesini “Türkiye’de kadın müzisyenlerin meslek yaşamlarını kültürel ve sosyal kimlikleri nasıl etkilemektedir?” sorusu oluşturmaktadır. Bu soruya yanıt aramak için nitel araştırma yöntemleri, veri toplama ve çözümleme teknikleri kullanılmıştır. Bu yöntemler kapsamında, mesleğinde en az on yıl tecrübesi olan, alanında öne çıkmış, altı kadın sanatçı ile yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Örneklem olarak seçilen kişiler Türk klasik müziği, Türk halk müziği ve batı müziği alanlarında çalışan kadın sanatçılar olmak üzere farklı sosyo-kültürel yapılar temel alınarak çalışmaya dâhil edilmişlerdir. Görüşmelerin süresi ortalama otuz dakikadır. Verilerin çözümlemesinde ise içerik analizi kullanılmıştır. Sonuç olarak, Türk klasik müziği, Türk halk müziği ve Batı müziği gruplarından seçilen görüşme kişilerinin meslekî kariyerlerinin şekillenmesinde, sosyo-kültürel çevrelerinin oldukça aktif bir role sahip olduğu ve bu noktada en dezavantajlı grubun Türk klasik müziği alanında çalışan kadın sanatçılar olduğu, en avantajlı grubun ise batı müziği alanında mesleki kariyerlerini şekillendirenler olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Kadın müzisyenler
• Sosyo-kültürel yapı
• Türk klasik müziği
• Türk halk müziği
• Batı müziği

Woman musicians regarding their changing social and cultural identities in Turkey

Öz

The purpose of the study is to understand how cultural backgrounds of women artists, who have different cultural backgrounds, have been affected their professional career. In this context, the problem sentence of the study is “In Turkey how careers of women artists are affected by their cultural and social identities?” To address this research question techniques of qualitative research methods, data collection and data analysis are used. Within these methods, semi- structured talks have been accomplished with six women artists who have at least ten years of experience in the their professional field and have become prominent. Sample of the study comprises of women who work in fields of Turkish classical music, Turkish folk music and western music, based upon their different socio-cultural structures. Durations of the interwievs are on avarage thirty minutes. Content analysis was used to analyze the data. As a result, in shaping of the professional career of interviewees who are assigned from the groups of Turkish classical music, Turkish folk music and the western music, their socio-cultural environments have the significant role and at this point, it has been observed that the most disadvantageous group is the group which comprises of women artists who work in the field of Turkish classical music and the most advantageous group is the group that comprises of women artists who developed their vocational career in the direction of western music.

Anahtar Kelimeler

• Women musicians
• Socio-cultural structure
• Turkish classical music
• Turkish folk music
• Western music

Kaynakça

1. Balcıgil, O. (2018). Afife Jale. Destek Yayınları, İstanbul.
2. Chıtı, P.A., & Gülün, S. (2019). Türkiye’de kadın ve müzik. İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, İstanbul.
3. Çakır, S. (2016). Osmanlı kadın hareketi, Metis Yayınları, İstanbul.
4. Göher, F. (2010). 21. Yüzyılın Eşiğinde Kadınlar, Değişim ve Güçlenme - Yetiştikleri sosyo-kültürel ortam açısından Türk kadın bestecilerindeki değişim. Dokuz Eylül Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Yayını, İzmir.
5. Gönül, M., & Altuntuğ, O. (2014). İstem Dergisi. Dinler ve Musiki. Sayı 24.
6. Güler, A. (2018). Atatürk ve Kadın Hakları. Halk Kitabevi Yayınları, İstanbul.
7. Güneş, M. ve Beyazıt, E. (2010). 21. Yüzyılın Eşiğinde Kadınlar, Bildiri Kitabı Cilt II. Farklı dinsel düşünüşler. Aynı kadınlar. Dinç Ofset, İzmir.
8. Güray, C. (2017). Bin yılın mirası. Pan Yayıncılık, İstanbul.

9. Koç, Ç.T. (2019). Modernleşme sürecinde Batı’da ve Osmanlı’da feminizm ve kadın dergileri (1869-1927). Gece Akademi, Ankara.
10. Koloğlu, D. (2019). Müzikle yaşayan kadınlar. Kara Plak Yayınları, İstanbul.
11. Küçük, S. (2004). National geographic Türkiye. Kadın Semazenler. Nisan sayısı.
12. Öner, N. (1984). Erdem Atatürk Kültür Merkezi Dergisi. Zihniyet farklılıkları ve kültür. Türk Tarih Kurumu Basımevi. Aralık sayısı. Ankara.
13. Binnur Ekber, 22.11.2019, Ankara.
14. Cenk Güray, 16.10.2018, Ankara
15. Güzin Değişmez, 24.12.2019, telefon irtibatı.
16. Melahat Gülses, 06.03.2020, telefon irtibatı
17. Mercan Erzincan, 22.12.2019, telefon irtibatı
18. Mine Mucur, 29.11.2019, telefon irtibatı
19. Murat Salim Tokaç, 16.10.2018, Ankara
20. Şeyma Ersoy Çak, 17.12.2019, telefon irtibatı