ÇEKMEYE MARUZ ARA BOŞLUKLU ÇİFT TAKVİYELİ YAPIŞTIRMA BAĞLANTILARINDA GERİLME ANALİZİ

Öz

Havacılık ve uzay sanayisinde, otomotiv sektöründe meydana gelen kazalar, özellikle uçakların kalkışı ve inişi esnasında pistte bulunan kum tanecikleri ve partiküllerin uçak gövde ve kanatlarına yüksek hızla çarpması sonucunda aşınma, yırtılma, çatlak gibi hasarlara sebebiyet vermektedir. Bu yırtılmış, çatlamış veya zayıflamış olan hasarlı bölgenin hassas bir şekilde onarılması gerekmektedir. Yırtık ve çatlak ilerlemesinin durdurulması veya zayıf olan bölgenin onarılması için hasarlı olan bölgenin kesilip çıkartılması ve kesilen bölgeye yama yapılması gerekmektedir. Hasara uğramış bölgeler genellikle küçük çaplı bölgeler olup onarılmasında komple bir parçayı yenilemek yerine hasarlı olan bölgede işlem yapmak, özellikle işçilik, maliyet ve zaman gibi kavramların çok önemli olduğu günümüz için uygun olacaktır. Hasarlı olan bölge kesilip çıkartılıp çift taraflı yama kullanıldığında yamalar arasında boşluk oluşmaktadır. Bu çalışmada aynı bindirme uzunluğunda kapaklarla farklı boylarda ara boşluklar oluşturulmuş, kapak kalınlığının, bindirme uzunluğunun, parça kalınlığının ve ara boşluk boyunun çekmeye maruz yapıştırma bağlantıların mukavemeti üzerindeki etkileri incelenmiştir. Bu amaçla, 4.35, 5 ve 6 mm kalınlığındaki AA 2024-T3 alüminyum levhalar, 40, 50 ve 60 mm bindirme uzunluklarında, 0.6, 0.8 ve 1 mm kalınlıklarında yüksek karbonlu çelikten imal edilmiş kapaklarla ve 10, 15 ve 20 mm ara boşluklu yapıştırılarak bağlantı numunesi elde edilmiştir. Yapıştırıcı malzemesi olarak CYTEC FM®73 yapısal film yapıştırıcı kullanılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• yapıştırıcı, çift takviyeli bağlantılar, sonlu eleman yöntemi, gerilme analizi

Kaynakça

1. Apalak, M.K., Engin A., (1997). Geometrically Non-Linear Analysis of Adhesively Bonded Double Containment Cantilever joints, Journal of Adhesion Science Technology, 11(9), 1153-1195.
2. Aydın, M.D., Temiz, Ş., Özel, A., 2003. Yapısal Yapıştırıcıların Mekanik Özelliklerinin Belirlendiği Deneysel Yöntemler. Mühendis ve Makine Cilt 45, Sayı 536.
3. Baker, AA, Chester RJ, Hugo GR, Radtke TC.,1999 Scarf repairs to highly strained graphite/epoxy structure. Int J Adhes Adhes ;19:161–71.
4. Campilho, R.D.S.G.,deMoura M.F.S.F., Ramantani D.A., Morais J.J.L., Dominues, J.J.M.S., (2009). Tensilebehaviourofthree dimensional carbonepoxy adhesively bonded single- anddouble-straprepairs International Journal of Adhesion & Adhesives, 29, 678-686
5. Çitil, Ş., Temiz, Ş., Altun, H., Özel, A., (2011). “Determination of Mechanical Properties of Double-Strap Adhesive Joint with an Embedded Patch”, J. Adhesion Sci. Technol., 25(18), 2555-2567.
6. da Silva, L. F. M., Marques, E. A. S. (2008). Joint Strength Optimization of Adhesively Bonded Patches, J. Adhesion 84, 915–934,.
7. Liu, X., Wang, G.,(2007). Progressive failure analysis of bonded composite repairs. Compos Struct; 81:331–40.
8. Temiz, Ş. Aydın, M.D. Özel, A. Sancaktar, E. (2009). Increasing Single Lap Joint Strength by Adherend Curvature Induced Residual Stresses. Ace-x Abstract Book, Page 37.

9. Vasudevan,A.K., Doherty,R.D., (1989). Aluminum Alloys-Contemporary Researc and Applications, part6, pp.171-184. ****