Yıl 2020, Cilt 13 , Sayı 1, Sayfalar 235 - 257 2020-03-20

Gıda Sektöründe İstatistiksel Proses Kontrolü: Endüstriyel Ekmek Üretim Tesisi Uygulaması
Statistical Process Control in Food Sector: Industrial Bread Production Plant Application

İbrahim Zeki AKYURT [1]


Günümüz zorlu rekabet ortamında işletmeler, varlıklarını sürdürebilmek için kalite ve kontrol faaliyetlerine önem vermektedirler. Kalite kontrol tekniklerinden biri olan istatistiksel süreç kontrolü, üretim ve hizmet süreçlerinin ölçülebilir veriler yardımıyla istenilen düzeye çekilmesinde önemli bir rol oynamaktadır. Bu çalışmada, endüstriyel ekmek üretimi yapan bir işletmenin üç fabrikasındaki 10 hatta üretilebilen 300 gram ambalajsız normal ekmek ürünü için istatistiksel süreç kontrol şemaları kullanılarak üretim hatları incelenmiştir. Her hatta pişirme sürecinden sonra örneklem alınmış ve pişmiş ürün gramajı ölçülmüştür. Hatların kendi içerisinde kontrol altında olup olmadığı kalite kontrol şemaları yardımıyla incelenmiştir. Ayrıca fabrikalar ve hatlar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olup olmadığı için varyans analizi (ANOVA) uygulanmıştır. Kontrol dışındaki süreçlerde hataların nedeni araştırılarak hangi tedbirler alınması gerektiği tespit edilmiştir. 

Business organizations in today’s challenging environment of competition, place emphasis on quality and control processes to sustain their existence. Statistical process control of which is one of the quality control techniques, initiates an essential role in the adjustment of production and service processes. In this study, 10 production lines of an industrial bread manufacturing company’s  factories has been investigated with the statictical process control chart. In the three factories, the statistical control chart has been used in the production process of 300 gr. bread. In every line, a sample has been collected after every baking process and grammage has been measured. Within every line, line control has been examined with quality control chart. One way variance analysis (ANOVA) has been applied to study the relationship among factories and lines. Out of control processes, the root basis of errors were investigated to set forth further precautions. 

  • Arslan, V. 2017. “Bakır Konsantre Tesislerinde Kontrol Kartlarının Ve Çok Boyutlu Ölçekleme Analizinin Uygulanması” Çukurova Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Dergisi, 32 (1), 99-108.
  • Baray, Ş. A. 2006. “A Process Control Chart Based On Uncertaınty Measurement”, Sigma, 2.
  • Baskan, Ş., (1997), “İstatistiksel Kalite Kontrolü”, Ege Üniversitesi Basımevi, İzmir.
  • Çolak, M , Uçurum, M , Çınar, M , Atıcı, Ü . 2018. “Applıcatıon Of Fuzzy Statıstıcal Process Control For A Manufacturıng Of Gg25 Gray Cast Iron Materıal”. Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 7 (1), 427-437.
  • Elevli, S , Behdioğlu, S . 2006. “İstatistiksel Proses Kontrolü Teknikleri İle Kömür Kalitesindeki Değişkenliğin Belirlenmesi”, Bilimsel Madencilik Dergisi, 45 (3), 19-26.
  • Ertuğrul, İ., & Karakaşoğlu, N. 2006. “Kalite Kontrolde Örneklem Büyüklüğünün Değişken Olması Durumunda P Kontrol Şemalarının Oluşturulması”, İstanbul Ticaret Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 5(10), 65-80.
  • Ertuğrul, İ., (2004), “Toplam Kalite Kontrol Ve Teknikleri”, Ekin Kitabevi, Bursa.
  • Fu, X., Wang, R. F., & Dong, Z. Y. 2017. “Application Of A Shewhart Control Chart To Monitor Clean Ash During Coal Preparation”, International Journal Of Mineral Processing, 158, 45-54.
  • Heizer, J. H., & Render, B. (2017). “Üretim Yönetimi- Sürdürülebilirlik Ve Tedarik Zinciri Yönetimi, Çev., Prof. Dr. Umut Rıfat Tuzkaya (11. Baskı)” Palme Yayıncılık, Ankara.
  • Kasa, H. 1982. “Kalite Kontrolünün Anlamı Ve Kalite Kontrolünde İstatistiğin Önemi”, KTÜ Orman Fakültesi Dergisi, 5(1), 153-163.
  • Lim, S. A. H., Antony, J., & Albliwi, S. 2014. “Statistical Process Control (Spc) in The Food Industry–A Systematic Review And Future Research Agenda”, Trends İn Food Science & Technology, 37(2), 137-151.
  • Montgomery, D. C. (2009). “Introduction To Statistical Quality Control”. John Wiley & Sons.
  • Özdamar, İ. 2007. “Orman Ürünleri Endüstrisinde İstatistiksel Kalite Kontrol: Yonga Levha Üretiminde Bir Çalışma”, Türkiye Ormancılık Dergisi, 8(1), 79-91.
  • Rowlands, H., & Wang, L. R. 2000. “An Approach Of Fuzzy Logic Evaluation And Control İn Spc.” Quality And Reliability Engineering International, 16(2), 91-98.
  • Soysal, H., & Boran, S. 2015. “Bulanık X ̅-R Diyagramları Kullanılarak Bulanık Süreç Yeterlilik Analizi” Sakarya University Journal Of Science, 19(1), 15-26.
  • Yatkın, A., (2003), “Toplam Kalite Yönetimi”, Nobel Yayın Dağıtım, Ankara.
  • Yıldırım, H., & Karaca, E. 2013. Üretim Sürecinde İstatistiksel Proses Kontrol (İpk) Uygulamaları Ve Elektronik Sektöründe Bir İnceleme. Öneri Dergisi, 10(39), 77-87.
  • Zeyveli, M. Ve Selalmaz, E. 2008. “İstatistiksel Proses Kontrol Tekniklerinin Zincir İmalatı Yapan Bir İşletmede Uygulanması”. Doğu Anadolu Bölgesi Araştırmaları.6:(3), 36-45.
Birincil Dil tr
Konular Mühendislik
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Orcid: 0000-0003-4817-5267
Yazar: İbrahim Zeki AKYURT (Sorumlu Yazar)
Kurum: İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ, İŞLETME FAKÜLTESİ
Ülke: Turkey


Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 20 Mart 2020

Bibtex @araştırma makalesi { erzifbed605670, journal = {Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi}, issn = {1307-9085}, eissn = {2149-4584}, address = {}, publisher = {Erzincan Üniversitesi}, year = {2020}, volume = {13}, pages = {235 - 257}, doi = {10.18185/erzifbed.605670}, title = {Gıda Sektöründe İstatistiksel Proses Kontrolü: Endüstriyel Ekmek Üretim Tesisi Uygulaması}, key = {cite}, author = {AKYURT, İbrahim Zeki} }
APA AKYURT, İ . (2020). Gıda Sektöründe İstatistiksel Proses Kontrolü: Endüstriyel Ekmek Üretim Tesisi Uygulaması. Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi , 13 (1) , 235-257 . DOI: 10.18185/erzifbed.605670
MLA AKYURT, İ . "Gıda Sektöründe İstatistiksel Proses Kontrolü: Endüstriyel Ekmek Üretim Tesisi Uygulaması". Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 13 (2020 ): 235-257 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/erzifbed/issue/53239/605670>
Chicago AKYURT, İ . "Gıda Sektöründe İstatistiksel Proses Kontrolü: Endüstriyel Ekmek Üretim Tesisi Uygulaması". Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 13 (2020 ): 235-257
RIS TY - JOUR T1 - Gıda Sektöründe İstatistiksel Proses Kontrolü: Endüstriyel Ekmek Üretim Tesisi Uygulaması AU - İbrahim Zeki AKYURT Y1 - 2020 PY - 2020 N1 - doi: 10.18185/erzifbed.605670 DO - 10.18185/erzifbed.605670 T2 - Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 235 EP - 257 VL - 13 IS - 1 SN - 1307-9085-2149-4584 M3 - doi: 10.18185/erzifbed.605670 UR - https://doi.org/10.18185/erzifbed.605670 Y2 - 2020 ER -
EndNote %0 Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Gıda Sektöründe İstatistiksel Proses Kontrolü: Endüstriyel Ekmek Üretim Tesisi Uygulaması %A İbrahim Zeki AKYURT %T Gıda Sektöründe İstatistiksel Proses Kontrolü: Endüstriyel Ekmek Üretim Tesisi Uygulaması %D 2020 %J Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi %P 1307-9085-2149-4584 %V 13 %N 1 %R doi: 10.18185/erzifbed.605670 %U 10.18185/erzifbed.605670
ISNAD AKYURT, İbrahim Zeki . "Gıda Sektöründe İstatistiksel Proses Kontrolü: Endüstriyel Ekmek Üretim Tesisi Uygulaması". Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 13 / 1 (Mart 2020): 235-257 . https://doi.org/10.18185/erzifbed.605670
AMA AKYURT İ . Gıda Sektöründe İstatistiksel Proses Kontrolü: Endüstriyel Ekmek Üretim Tesisi Uygulaması. Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 2020; 13(1): 235-257.
Vancouver AKYURT İ . Gıda Sektöründe İstatistiksel Proses Kontrolü: Endüstriyel Ekmek Üretim Tesisi Uygulaması. Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 2020; 13(1): 257-235.