Education Science and Sports, üretken yapay zeka ve yapay zeka (YZ) destekli teknolojilerin sorumlu bir şekilde kullanıldığında araştırmacıların verimli çalışmasına, hızlı biçimde kritik içgörüler elde etmesine ve daha iyi sonuçlara ulaşmasına yardımcı olabileceğini kabul etmektedir. Araştırmacıların karmaşık literatürü sentezlemesine, bir alanın veya araştırma sorusunun genel görünümünü sağlamasına, araştırma boşluklarını belirlemesine, fikir üretmesine ve içerik organizasyonu ile dil ve okunabilirliğin geliştirilmesi gibi görevlerde özel destek sağlamasına yardımcı olmaktadır. Ancak fırsatlar dönüştürücü olabilse de, insanın yaratıcı ve eleştirel düşünmesini kopyalayamazlar. Bu kapsamda Education Science and Sports’un yapay zeka teknolojisinin kullanımına ilişkin politikası, yazarların, hakemlerin ve editörlerin bu teknolojinin etik kullanımına dair doğru yargılarda bulunmalarına yardımcı olmayı amaçlamaktadır.

Yazarlar İçin Yapay Zeka (YZ) Politikası
Yazarlar, yapay zeka araçlarını yazar veya ortak yazar olarak listelememeli, ayrıca yapay zeka araçlarını yazar olarak atıf yapmamalıdır. Yazarlık, yalnızca insanlar tarafından üstlenilebilecek ve yerine getirilebilecek sorumlulukları ve görevleri ifade etmekte ve yazarlar çalışmalarının içeriğinden sorumlu ve hesap verebilir konumdadır. Bu sorumluluk şunları içermektedir:

• Tüm YZ çıktılarının doğruluğunu, kapsamlılığını ve tarafsızlığını dikkatle gözden geçirmek ve doğrulamak (kaynakların kontrol edilmesi dâhil, çünkü YZ tarafından üretilen referanslar yanlış veya uydurma olabilir).
• Makalenin yazarın özgün ve orijinal katkısını temsil etmesini ve kendi analizini, yorumunu, görüşlerini ve fikirlerini yansıtmasını sağlamak için tüm materyali kapsamlı bir şekilde düzenlemek ve uyarlamak.
• YZ tabanlı olup olmamasına bakılmaksızın kullanılan tüm araçların veya kaynakların, okuyuculara açık ve şeffaf biçimde belirtilmesini sağlamak ve bunun için gönderim sırasında bir açıklama beyanı yapmak.
• Kullanılan herhangi bir YZ aracının şartlarını ve koşullarını kontrol ederek makalenin, veri gizliliğini, fikri mülkiyeti ve diğer hakları koruyacak şekilde geliştirilmesini sağlamak.

Yazarlar YZ araçlarının kullanımının aşağıdaki durumlarda uygun olduğunu, yöntem veya teşekkür bölümlerinde açıklama gerektirdiğini dikkate almalıdırlar.

• Literatür taramasına veya ilgili kaynakların derlenmesine yardımcı olma
• Araştırma sürecinde materyallerin çevirisi
• AI tarafından üretilen yazılım veya kodun ek araştırmalarda kullanılması
• Araştırma verilerinin görselleştirilmesine yardımcı olma
• Temsili çizim veya veri görselleştirmelerinin üretimi
• YZ yardımıyla kod geliştirilmesi veya hata kontrolü
• Referansların derlenmesine yardımcı olma

YZ araçlarının uygunsuz kullanımı şunları içermektedir:

• Yanlış metin veya içerik üretimi
• Bir dizi prompt kullanılarak veri veya gönderi oluşturulması
• Nitel araştırmalarda katılımcılar yerine YZ araçlarıyla görüşme yapılması
• Deneyimlerin ve temaların analizi
• İntihal veya önceki kaynaklara uygunsuz atıf
• Özgün veya yeni araştırma görselleri olarak sunulan yapay görsellerin üretilmesi
• Uydurma referanslar veya sahte iddialar
• Editoryal çalışma veya hakemlik sürecinde YZ araçlarının kullanılması

Gönderilen çalışmalar, açıklanan şekilde üretken yapay zeka kullanımı nedeniyle reddedilmeyecektir; ancak Editör, bir çalışmanın hazırlanmasında üretken yapay zekanın uygunsuz bir şekilde ve açıklanmadan kullanıldığının farkına varırsa, yayın sürecinin herhangi bir aşamasında çalışmayı reddetme hakkını saklı tutmaktadır.

Hakemler İçin Yapay Zeka (YZ) Politikası

• Bilimsel bir makalenin değerlendirilmesi, yalnızca insanlara atfedilebilecek sorumlulukları içerdiğinden üretken yapay zeka veya yapay zeka destekli teknolojiler, hakemlik sürecinde kullanılmamalıdır. Hakemlik için gerekli olan eleştirel düşünme ve özgün değerlendirme YZ teknolojilerinin kapsamı dışındadır ve bu teknolojilerin yanlış, eksik veya önyargılı sonuçlar üretme riski bulunmaktadır.
• Bir araştırmacı, başka bir araştırmacının makalesini değerlendirmek üzere davet edildiğinde, söz konusu makale gizli bir belge olarak ele alınmalıdır. Dolayısıyla hakemler, gönderilen makaleyi veya herhangi bir bölümünü üretken yapay zeka aracına yüklememelidir. Çünkü bu durum yazarların gizliliğini ve mülkiyet haklarını ihlal edebilmektedir.
• Hakem raporlarının YZ araçlarına yüklenmesi, yazar bilgilerini içerebilme ihtimalleri nedeniyle uygun değildir. Bu nedenle, hakemler raporları yalnızca dil veya okunabilirliği geliştirmek amacıyla bile olsa bir yapay zeka aracına yüklememelidir.
• Hakem, raporun içeriğinden sorumlu ve hesap verebilir konumdadır.
• Yapay zeka araçlarını kullanarak uygunsuz şekilde inceleme raporları oluşturan hakemler dergi için hakemlik yapmaya davet edilmeyecek ve incelemeleri nihai karara dahil edilmeyecektir.
• Makalede uygunsuz veya gizli bir şekilde üretken yapay zeka kullanımından şüphelenen hakemler, endişelerini dergi editörüne bildirmelidirler. Editörler, gönderilen bir makalede veya incelemede yapay zeka kullanımından şüphelenirlerse, konuyu editoryal olarak değerlendirirken hakem raporunu göz önünde bulundurmalıdırlar.

Editörler İçin Yapay Zeka (YZ) Politikası

• Gönderilen bir makale gizli bir belge olarak ele alınmalıdır. Editörler, yazarların gizliliği ve mülkiyet hakları nedeniyle gönderilen makaleyi veya herhangi bir bölümünü üretken yapay zeka aracına yüklememelidir.
• Editörler dil veya okunabilirliği geliştirmek amacıyla bile olsa gönderilen makaleyi veya herhangi bir bölümünü yapay zekâ araçlarına yüklememelidir.
• Eserlerin editoryal değerlendirmesini yönetmek, yalnızca insanlara atfedilebilecek sorumlulukları içerdiğinden yapay zeka destekli teknolojiler, editörler tarafından bir makalenin değerlendirilmesi veya karar verme sürecine yardımcı olmak için kullanılmamalıdır.
• Editör, editoryal süreçten, nihai karardan ve bunun yazarlara iletilmesinden sorumlu ve hesap verebilir konumdadır.
• Editörler, eserin incelenmesi için uygun olacak hakemlerin bulunmasında yapay zeka araçlarını kullanabilirler.