The Dual Nature of Devotion: Bestowing Significance Upon One’s Existence, or Squandering One’s Life

Amaç: Adanmışlık genellikle öz-ihmal, yargı bozulması ve etik ihlal ile ilişkilendirilen aşırı ve yıkıcı bir bağlılık biçimi olarak ele alınmaktadır. Ancak bu tek yönlü yaklaşım, adanmışlığın üretken ve anlam kurucu boyutlarını görünmez kılmaktadır. Bu çalışmanın amacı, adanmışlığı hem yaşamı zenginleştiren hem de yaşamı çarpıtan bir olgu olarak ele almak ve insanın gelişimine katkı sunduğu ya da onu zayıflattığı koşulları ortaya koymaktır.

Yöntem: Araştırma, felsefi psikoloji temelli nitel bir yaklaşımı benimsemekte ve temel yöntem olarak fenomenolojik betimleme kullanmaktadır. Kavramsal analiz yoluyla adanmışlığın yapısı incelenmiş; felsefe, bilim ve gündelik yaşamdan seçilen örnek durumlar analiz sürecine dâhil edilmiştir.

Bulgular: Analiz sonucunda, adanmışlığın ne özünde patolojik ne de özünde erdemli bir olgu olarak değerlendirilemeyeceği ortaya konmuştur. Adanmışlığın anlamı ve değeri, izlenen yolun rasyonelliği ile etik ilkelerin korunma derecesine bağlıdır. Bu ölçütlerin sağlanması durumunda adanmışlık anlam üretimi, süreklilik ve yaratıcı üretkenliğin kaynağı hâline gelmekte; ihlal edilmeleri durumunda ise öznenin gerçeklikle ilişkisini bozarak benliğin yadsınmasına yol açabilmektedir.

Sonuç: Çalışma, adanmışlığın yapısına ilişkin dengeli bir kavramsal çerçeve sunarak, indirgemeci yaklaşımları sorgulamakta ve adanmışlığın hem yapıcı hem yıkıcı potansiyellerini birlikte ele almaktadır. Bu yönüyle güncel felsefi ve psikolojik tartışmalara kuramsal bir katkı sunmakta; bağlılık, anlam ve etik öznellik üzerine yapılacak gelecekteki araştırmalar için yol gösterici çıkarımlar sağlamaktadır.

Purpose: Devotion is often understood as an excessive and potentially destructive form of commitment associated with self-neglect, impaired judgment, and ethical transgression. However, such a one-sided interpretation obscures its productive and meaning-generating dimensions. The aim of this study is to examine devotion as a complex phenomenon that can be both life-enhancing and life-distorting and to clarify the conditions under which devotion contributes to or undermines human flourishing.

Method: The study adopts a qualitative approach grounded in philosophical psychology and employs phenomenological description as its primary analytical method. Conceptual analysis is used to examine the structure of devotion through illustrative cases drawn from philosophy, science, and everyday life.

Findings: The analysis reveals that devotion has a dual structure that cannot be adequately evaluated as either inherently pathological or inherently virtuous. Its significance depends on two central criteria: the rationality of the pursued path and the extent to which ethical principles are preserved. When these criteria are met, devotion functions as a source of meaning, perseverance, and creative productivity; when they are violated, devotion may distort the subject’s relation to reality and negate the self.

Conclusion: By articulating a balanced conceptual framework, this study contributes to contemporary debates on devotion by accounting for both its constructive and destructive potentials. It offers a theoretically grounded perspective that challenges reductionist interpretations and highlights devotion’s role in meaning-making practices. The findings also provide conceptual guidance for future philosophical and psychological research on commitment, meaning, and ethical agency.