İki Şehrin Hikayesi: el-Medînetü’l-Münevvere ve el-Medînetü’l-Fazıla
Öz
Bu çalışmada, iki farklı
şehir modeli, politik
düşüncedeki yapısal özellikleri bağlamın- da incelenmektedir. İki şehirden biri (el-Medînetü’l-Münevvere), pratik özelliklere, diğeri (el-Medînetü’l-Fâzıla), teorik
özelliklere sahiptir. Bu çalışmada, (şehirlerin) politik güçle- rinin dönüştürücü etkileri incelenirken, din ve felsefe
arasındaki ilişkinin niteliği üzerine farklı yaklaşımlar müzakere edilmektedir.
Peygamber şehri olan el-Medînetü’l-Münevve-
re, Aydınlanmış Şehir, İslam
politik tarihinde şehir-devlet olarak ortaya çıkar. Bu devletin
yapısında toplumsallaşmanın özüne dair manidar örneklerin varlığı, insanlık
tarihi için oldukça yenidir. Bu çalışmada, din kavramının politik ve sosyal
pratik içerisindeki an- lamı, incelenirken, din, medine ve medeniyyet kavramlarının
semantik ve terminolojik içerikleri, ifade edilmektedir. Filozof, Ebu Nasr el-Fârâbî’nin şehri,
pratik değil, teorik
bir şehir devlet düzenini teklif eder.
Bu şehir devletin epistemolojik temeli, Tanrı’ya dayanır. Fârâbî, felsefeyi ve filozofu tüm metinlerinde
yüceltir ve filozofu peygamberle ontolojik ve epistemolojik olarak aynı
derecede görür.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Al-Attas, Syed Muhammad Naquib, Prolegomena to the Metaphsıcs of Islam, Kuala Lumpur: Inter- national Instıtute of Islamic Thought and Cıvilization (ISTAC), 1995.
- El-Câbirî, M. Abid, Arap-İslâm Kültürünün Akıl Yapısı, çev. B. Köroğlu, H. Hacak ve E. Demirli, İstanbul: Kitabevi Yayınları, 1999.
- Bayrakdar, Mehmet, İslam Felsefesine Giriş, Ankara: TDV. Yayınları, 1997.
- Deniz, Gürbüz, “Din, Felsefe ve Mille”, Diyanet İlmî Dergi (Fârâbî Özel Sayısı), 52:1 (2016). El-Fârâbî, Ebu Nasr, el-Medînetü’l-Fâzıla, çev. N. Danışman, MEB Yayınları, Ankara 2001. El-Fârâbî, Ebu Nasr, Kitâbu’l-Hurûf, Beyrut, Lübnan: Dâru’l-Meşrık, 1986.
- El-Fârâbî, Ebu Nasr, es-Siyâsetü’l-Medeniyye, çev. M. Aydın, vdğ, İstanbul: Kültür Bakanlığı Yayın- ları, 1980.
- Hamidullah, Muhammad, İslam Peygamberi, çev. S. Tuğ, Ankara: Yeni Şafak Kültür Armağanı, 2003.
- Hodgson, Marshall G. S., The Venture of Islam, Chicago and London: The University of Chicago Press, 1974.
- İbn Manzûr, Lisânu’l-Arap, Kâhire: Daru’l-Hadîs, 2003.
- İbn Tufeyl, Ruhun Uyanışı (Hayy İbn Yakzan), çev. Y. Ö. Özburun vd., İstanbul: İnsan Yayınları, 2002.
- Lewis, Bernard, İslam’ın Siyasal Söylemi, çev. Ü. Oskay, Ankara: Phoenix Yayınları, 2011.