Bozkurt Dergisi ve Komünizm
Bu makalenin ilk hali 30 Mayıs 2024 tarihinde yayımlandı. https://dergipark.org.tr/tr/pub/esogutd/article/1468950
Düzeltme Notu
Prof. Dr. Mesut Erşan danışmanlığında "İkinci Dünya Savaşı Basın ve Fikir Dünyasında Bozkurt Dergisi" adlı Yüksek Lisans Tezi’nden Enes Çağıltay tarafından hazırlanan ve ESOGÜTD, Cilt 7, Sayı 1’de yayınlanan “Bozkurt Dergisi ve Komünizm” adlı makalenin, başyazarı tarafından sehven ikinci yazarının eklenmediği fark edilmiştir. Bu sebebe binaen “Bozkurt Dergisi ve Komünizm” adlı makale (Enes Çağıltay ve Mesut Erşan adlarıyla) makalenin ikinci yazarı olan Mesut Erşan eklenerek gelecek sayıda (ESOGÜTD, Cilt 7, Sayı 2, Kasım 2024) düzeltilmiş haliyle yeniden yayınlanacaktır.
Öz
Anadolu topraklarında Komünizm düşüncesinin tarihi Osmanlı Devleti’nin son yıllarına dek dayansa da Türkler komünizmin etkisini Kurtuluş Savaşı yıllarında daha yoğun bir şekilde hissetmeye başlamış, stratejilerini buna göre belirlemek zorunda kalmıştır. Birinci Dünya Savaşı esnasında Rusya’daki iç savaşı Çarlıklara karşı Bolşeviklerin kazanmasıyla Komünizm furyası bütün dünyaya hızlı bir şekilde yayılmaya başlamıştır. Millî Mücadele’nin kazanılması ile yönünü batıya çeviren Türkiye, komünizmi bir tehlike olarak tanımlamış önlemler almaya çalışmıştır. Batı yönlü politikanın izlenmesi ile Türkiye’deki komünistler faaliyetlerini gizli bir şekilde yapmak zorunda kalmışlardır. İkinci Dünya Savaşı’nın çıkması ile İsmet İnönü Türkiye’yi savaştan korumak için komünistlere karşı daha sert önlemler almıştır bu süreçte komünistlerin bazıları faaliyetlerini yeraltından devam ettirirken bazıları devlete entegre olmaya çalışmışlardır. Savaş süreci boyunca Türkiye’de komünizm düşüncesi neredeyse tamamen yasaklanmış devamında komünist tutuklamalarını da beraberinde getirmiştir. Çalışmamızda, 19. yüzyılın başlarında Karl Marx ile başlayan ve parasız, eşit ve emeği ön planda tutan bir toplum yapısının kurulmasını hedefleyen Komünizm düşüncesi üzerinde durulacak, sonrasında İkinci Dünya Savaşı sürecinde yayın hayatına başlayan Türkçü düşünce merkezli yayınlanan Bozkurt Dergisi perspektifinden Komünizm ideolojisi tahlil edilecektir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü
Teşekkür
Araştırmamı hazırlarken değerli yardım ve yönlendirmeleri için tez danışmanım Sayın Prof. Dr. Mesut Erşan'a ve manevi desteğini hiçir zaman eksik etmeyen annem Sema Göçmen Çağıltay'a teşekkür ederim.
Kaynakça
- Bozkurt, İstanbul, 1939-1942.
- Bulut, Engin Çağdaş, “Modern Türkiye’de Komünizm Algısı (1923-1960)”, Yayınlanmış Doktora Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Trabzon, 2019, s.9.
- https://sozluk.gov.tr/komünizm
- Lenin, Devlet ve İhtilal, Bilim ve Sosyalizm Yayınları, Ankara, 2003.
- Marx Karl ve Engels Friedrich, Komünist Manifesto (Çev. Nail Satlıgan, Tektaş Ağaoğlu, Olcay Göçmen, Şükrü Alpagut), Yordam Kitap, İstanbul, 2014.
- Marx Karl, Ekonomi Politiğinin Eleştirisine Katkı (Çev. Sevim Belli), Dördüncü Baskı, Sol Yayınları, Ankara, 1973.
- Sipahi, Serhat, Türkiye Komünist Partisi Öncülerinden Şefik Hüsnü’nün Moskova’ya Gönderdiği Rapor Çerçevesinde, İkinci Dünya Savaşı Yıllarında Türkiye’de Komünizm, Avrasya Beşerî Bilim Araştırmaları Dergisi, Cilt:1, Sayı:2, Ankara, 2021.
- Şimşek, Abdülazim, Komünistin Eşkali: Türkiye’de Antikomünizm, İletişim Yayınları, İstanbul 2021.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Türkiye Cumhuriyeti Tarihi
Bölüm
Düzeltme
Erken Görünüm Tarihi
28 Kasım 2024
Yayımlanma Tarihi
28 Kasım 2024
Gönderilme Tarihi
16 Nisan 2024
Kabul Tarihi
24 Mayıs 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2024 Cilt: 7 Sayı: 2
APA
Çağıltay, E., & Erşan, M. (2024). Bozkurt Dergisi ve Komünizm. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tarih Dergisi, 7(2), 7-22. https://izlik.org/JA72HK32DL
AMA
1.Çağıltay E, Erşan M. Bozkurt Dergisi ve Komünizm. ESOGÜ Tarih Dergisi. 2024;7(2):7-22. https://izlik.org/JA72HK32DL
Chicago
Çağıltay, Enes, ve Mesut Erşan. 2024. “Bozkurt Dergisi ve Komünizm”. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tarih Dergisi 7 (2): 7-22. https://izlik.org/JA72HK32DL.
EndNote
Çağıltay E, Erşan M (01 Kasım 2024) Bozkurt Dergisi ve Komünizm. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tarih Dergisi 7 2 7–22.
IEEE
[1]E. Çağıltay ve M. Erşan, “Bozkurt Dergisi ve Komünizm”, ESOGÜ Tarih Dergisi, c. 7, sy 2, ss. 7–22, Kas. 2024, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA72HK32DL
ISNAD
Çağıltay, Enes - Erşan, Mesut. “Bozkurt Dergisi ve Komünizm”. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tarih Dergisi 7/2 (01 Kasım 2024): 7-22. https://izlik.org/JA72HK32DL.
JAMA
1.Çağıltay E, Erşan M. Bozkurt Dergisi ve Komünizm. ESOGÜ Tarih Dergisi. 2024;7:7–22.
MLA
Çağıltay, Enes, ve Mesut Erşan. “Bozkurt Dergisi ve Komünizm”. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tarih Dergisi, c. 7, sy 2, Kasım 2024, ss. 7-22, https://izlik.org/JA72HK32DL.
Vancouver
1.Enes Çağıltay, Mesut Erşan. Bozkurt Dergisi ve Komünizm. ESOGÜ Tarih Dergisi [Internet]. 01 Kasım 2024;7(2):7-22. Erişim adresi: https://izlik.org/JA72HK32DL