DAVRANIŞ DENEYLERİNİN SOSYAL ANKSİYETEDE KULLANILMASI

Halil Tanyıl; Zafer Bekiroğulları

doi:10.17755/esosder.523453

DAVRANIŞ DENEYLERİNİN SOSYAL ANKSİYETEDE KULLANILMASI

Öz

Dünya çapında görülme oranı en yüksek psikolojik sıkıntılardan biri olarak sosyal anksiyete karşımıza çıkmaktadır. Sosyal anksiyete kişinin olası maruz kalacağı ve başkaları tarafından gözlemlenebileceği, bir veya birden fazla sosyal ortam hakkında duyduğu belirgin korku ve endişe şeklinde tanımlanabilmektedir. Bu bireyler sosyal ortamlara maruz kaldığında yüksek seviyede stres hissederler ve sonucunda ise sosyal ortamlardan kaçınırlar. Bu kaçınma davranışı sonucunda ise daha düşük sosyo-ekonomik statü ve partner bulamama gibi risklerle karşı karşıya kalmaktadırlar. Sosyal anksiyetenin tedavisinde bilişsel davranışçı terapinin etkinliği yapılan araştırmalar ile ortaya çıkarılmıştır. Bu çalışma bilişsel darvanışçı terapi yaklaşımını kullanarak uygulanacak olan davranış deneyi ile deneylerin etkinliğine katkı koymak amaçlanmıştır. Bu bağlamda 22 yaşında kadın bir üniversite öğrencisi ile sekiz seans gerçekleştirilmiştir. Terapi sürecinin etkinliği danışandan alınan bilgiler ve uygulanan Liebowitz Sosyal Kaygı ölçeğinden elde edilen bilgiler ile ölçülmüştür. Bu çalışmanın sonucunda danışandan ve ölçekten elde edilen bilgiler doğrultusunda danışanın sosyal ortamlarda daha rahat iletişim kurabildiği, güvenlik sağlama davranışlarını kullanmadığı ve olumsuz otomatik düşüncelere meydan okuyarak alternatif ve işlevsel düşüncelere yönelebildiği gözlemlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Bilişsel Davranışçı Terapi,Davranış Deneyleri,Sosyal Anksiyete

Kaynakça

Beck,J.S.(2016).Bilişsel Davranışçı Terapi: Temelleri ve Ötesi.2nd ed. New York:Guilford Press.
Bennett-Levy, J., Butler, G., Fennell, M., Hackman, A., Mueller, M., & Westbrook, D. (Ed.).(2004). Cognitive behaviour therapy: Science and practice series. Oxford guide to behavioural experiments in cognitive therapy. New York, Oxford University Press
British Psychological Society Dcp Policy on Supervision(2014). Leicester: Brtitish Psychological Society
Brozovich,F. ve Heimberg,R.G(2008). An Analysis of Post Event Processing in Social Anxiety Disorder.Clinical Psychology Review,28,pp.891-903.
Butler, G., Fennell, M. ve Hackmann, A.(2008). Cognitive-Behavioral Therapy for Anxiety Disorders Mastering Clinical Challenges, New York: Guildford Press
Camadan, F.(2018). Psikolojik Danışmanın Yaşadığı Çatışma: Etik İkilem, Sakarya University Journal of Education, 8(1), 76-94.
Clark, D. M., Ehlers, A., Hackmann, A., McManus, F., Fennell, M., Grey, N., Waddington, L., Wild, J. (2006). Cognitive therapy versus exposure and applied relaxation in social phobia: A randomized controlled trial. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 74(3), 568-578
Clark,D.A. ve Beck,A.T.( 2010 ).Cognitive Therapy of Anxiety Disorders: Science and Practice. New York: Guilford Press.

Clark,D.M.(2001). A Cognitive Perspective on Social Phobia. W. Crozier ve L.E. Alden (Ed.) International Handbook of Social Anxiety: Concepts, Research and Interventions Relating to the Self and Shyness içinde, Chichester: John Wiley.
Cully, J.A., & Teten, A.L. (2008). A Therapist’s Guide to Brief Cognitive Behavioral Therapy. Department of Veterans Affairs South Central MIRECC, Houston.
Davidson, J.R., Foa E.B., Huppert, J.D., Keefe, F.J., Franklin, M.E., Compton, J.S.(2004) Fluoxetine, comprehensive cognitive behavioral therapy, and placebo in generalized social phobia. Arch Gen Psychiatry, 61, 1005-1013.
Ellis, A. (1991). The revised ABC’s of rational emotive therapy (RET). Journal of Rational-Emotive & Cognitive-Behavior Therapy, 9(3), 139–172.
Fenn, K., ve Byrne, M. (2013). The key principles of cognitive behavioural therapy. InnovAiT, 6(9), 579–585.
Fıstıkcı, N., Keyvan, A., Erten, E,. Duran, Ş. ve Sungur, M.,Z.(2015). Sosyal Anksiyete Bozukluğunda Bilişsel Davranışçı Terapi: Güncel Kavramlar, Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 7(3), 229-243.
Flyvbjerg, B. (2011) Case Study. N.K. Denzin ve Y.S. Lincoln(Ed.). The Sage Handbook of Qualitative Research içinde, California: Sage.
Harvey, A. G., ve Talbot, L. S. (2011). Behavioral Experiments. Behavioral Treatments for Sleep Disorders, 71–77.
Heimberg, R.,G.(2002). Cognitive-Behavioral Therapy for Social Anxiety Disorder: Current Status And Future Directions, BIOL Psychiatry, 51, 101-108.
Hoffman, S., G. (2007) Cognitive Factors that Maintain Social Anxiety Disorder: a Comprehensive Model and its Treatment Implications, Cognitive Behaviour Therapy, 36(4), 193-209,
Hoffman, S.,G. Ve Otto, M., W.(2008). Cognitive Behavioral Therapy for Social Anxiety Disorder: Evidence-Based and Disorder-Specific Treatment Techniques, New york, Taylor & Francis/
Katzelnick, D. J., Kobak, K. A., DeLeire, T., Henk, H. J., Greist, J. H., Davidson, J. R. T., … Helstad, C. P. (2001). Impact of Generalized Social Anxiety Disorder in Managed Care,American Journal of Psychiatry, 158(12), 1999–2007.
Levy, J., B.( 2003). Mechanisms Of Change İn Cognitive Therapy: The Case Of Change İn Cognitive Therapy: The Case Of Automatic Thought Records And Behavioural Experiments, Behavioural and Cognitive Psychotherapy, 31, 267-277.
O’Donohue, W.,T. ve Fisher, J., E.(2008). Cognitive behaviour Therapy Applying Empirically Supported Techniques in Your Practice, New Jersey: Wiley
Rnic, K., Dozois, D., J., A. Ve Martin, R., A.(2016) Cognitive Distortions, Humor Styles, and Depression, Europe's Journal of Psychology, 12(3), 348-362
Roth A., ve Fonagy P. (2004) What Works for Whom: A critical review ofpsychotherapy research. Second Edition. The Guildford Press, London.
Salkovskis, P.M.(1991) The Importance of Behaviour in the Maintenance of Anxiety and Panic: A Cognitive Account, Behavioural Psychotherapy, 19, 6-19.
Savaşır, I ve Şahin,N., H.(1997). Bilişsel-Davranışçı Terapilerde Değerlendirme: Sık Kullanılan Ölçekler, Ankara: Türk Psikologlar Derneği
Soykan, Ç., Özgüven, H.,D., ve Gençöz, T.(2003). Liebowitz Social Anxiety Scale Turkish Version, Psychological Reports, 93, 1059-1069.
Soylu, C. Ve Topaloğlu, C.(2015). Bilişsel Davranışçı Terapide Ev Ödevi Uygulamaları, Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 7(3), 280-288
Stein, M. B. Ve Stein, D., J.(2008). Social Anxiety Disorder, Lancet, 371, 1115-1125.
Tarrier,N.,Wells,A.& Haddock,G.(2000). Treating Complex Cases: The Cognitive Behavioural Therapy Approach. Chichester: John Wiley.
Veale,D.(2003). Treatment of Social Phobia, Advances in Psychiatric, 9,258-264.
Wells, A.(1997). Cognitive Therapy of Anxiety Disorders : A Practice Manual and Conceptual Guide, Chichester: Wiley
Wells, A., ve Papageourgiou, C. (2001). Brief cognitive therapy for social phobia: a case series. Behaviour Research and Therapy, 39, 713-720.
Westbrook, D., Kennerley, H. ve Kirk, J (2011). An Introduction to Cognitive Behaviour Therapy Skills and Applications, London: Sage.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Olgu Sunumu

Yazarlar

Halil Tanyıl ^*
0000-0002-1314-4017
United Kingdom

Zafer Bekiroğulları
0000-0003-1549-7171
Cyprus

Yayımlanma Tarihi

15 Ekim 2019

Gönderilme Tarihi

6 Şubat 2019

Kabul Tarihi

25 Temmuz 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 18 Sayı: 72

DOI

https://doi.org/10.17755/esosder.523453

IZ

https://izlik.org/JA98GW45UH

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Tanyıl, H., & Bekiroğulları, Z. (2019). DAVRANIŞ DENEYLERİNİN SOSYAL ANKSİYETEDE KULLANILMASI. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 18(72), 1642-1655. https://doi.org/10.17755/esosder.523453

AMA

1.Tanyıl H, Bekiroğulları Z. DAVRANIŞ DENEYLERİNİN SOSYAL ANKSİYETEDE KULLANILMASI. esosder. 2019;18(72):1642-1655. doi:10.17755/esosder.523453

Chicago

Tanyıl, Halil, ve Zafer Bekiroğulları. 2019. “DAVRANIŞ DENEYLERİNİN SOSYAL ANKSİYETEDE KULLANILMASI”. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 18 (72): 1642-55. https://doi.org/10.17755/esosder.523453.

EndNote

Tanyıl H, Bekiroğulları Z (01 Ekim 2019) DAVRANIŞ DENEYLERİNİN SOSYAL ANKSİYETEDE KULLANILMASI. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 18 72 1642–1655.

IEEE

[1]H. Tanyıl ve Z. Bekiroğulları, “DAVRANIŞ DENEYLERİNİN SOSYAL ANKSİYETEDE KULLANILMASI”, esosder, c. 18, sy 72, ss. 1642–1655, Eki. 2019, doi: 10.17755/esosder.523453.

ISNAD

Tanyıl, Halil - Bekiroğulları, Zafer. “DAVRANIŞ DENEYLERİNİN SOSYAL ANKSİYETEDE KULLANILMASI”. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 18/72 (01 Ekim 2019): 1642-1655. https://doi.org/10.17755/esosder.523453.

JAMA

1.Tanyıl H, Bekiroğulları Z. DAVRANIŞ DENEYLERİNİN SOSYAL ANKSİYETEDE KULLANILMASI. esosder. 2019;18:1642–1655.

MLA

Tanyıl, Halil, ve Zafer Bekiroğulları. “DAVRANIŞ DENEYLERİNİN SOSYAL ANKSİYETEDE KULLANILMASI”. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, c. 18, sy 72, Ekim 2019, ss. 1642-55, doi:10.17755/esosder.523453.

Vancouver

1.Halil Tanyıl, Zafer Bekiroğulları. DAVRANIŞ DENEYLERİNİN SOSYAL ANKSİYETEDE KULLANILMASI. esosder. 01 Ekim 2019;18(72):1642-55. doi:10.17755/esosder.523453