Learning Leadership Behaviour of General High School Principals

Öz

Abstract The aim of this research is to determine the perception of general high school teachers about "their own principals on learning leadership behaviour" in public high schools. Therefore, a questionnaire was administered to 518 teachers who were working at the city center of Diyarbakır, Batman, Malatya and Kilis. As a result of data analysing process, as a whole, it was established that the principals indicated the learning leadership behaviours at the level of "sometimes" according to teachers' perceptions. According to classification of teachers in accordance with their genders and subject-fields (mathematics-natural sciences and social sciences), there is no significant difference betwen perceptions of learning leadership behaviour of secondary school principals. However, on the matter of learning leadership behaviour of principals, there is a difference between teachers having work experience of 6-10 years or 11-15 years. In the research, according to perceptions of teachers, the highest degree of behaviour that principals demonstrate is "to give importance to increase in success of students". The lowest degree of behaviour is "constitute a competition between teachers with a formation of reward system and separates teachers who learn and who do not". Key Words: Learning organization, learning leader, learning principal.

Anahtar Kelimeler

• -

Genel Lise Okul Müdürlerinin Öğrenen Liderlik Davranışları

Öz

Öz Bu araştırmanın amacı, genel liselerde görevli öğretmenlerin, "kendi okul müdürlerinin öğrenen liderlik davranışları"na ilişkin algılarının nasıl olduğunu saptamaktır. Bu amaçla Diyarbakır, Batman, Malatya ve Kilis İl merkezlerindeki genel liselerde görevli 518 öğretmene anket uygulanmıştır. Verilerin analizi sonucunda, genel olarak, öğretmen algılarına göre, "okul müdürlerinin öğrenen liderlik davranışları"nı "bazen" düzeyinde gösterdikleri saptanmıştır. Cinsiyetlerine ve alanlarına (matematik-fen bilimleri ile sosyal bilimleri) göre, öğretmenlerin "kendi okul müdürlerinin öğrenen liderlik davranışları"na ilişkin algıları arasında anlamlı fark saptanmamıştır. Ancak, "okul müdürlerinin öğrenen liderlik davranışları" konusunda 6–10 yıl ile 11–15 yıl arasındaki kıdeme sahip öğretmenlerin algıları arasında anlamlı fark saptanmıştır. Araştırmada öğretmen algılarına göre, okul müdürlerinin en yüksek derecede gösterdikleri davranış "öğrenci başarısının artmasına önem verir". En düşük derecede gösterdikleri davranış ise "öğrenen öğretmenle, öğrenmeyen öğretmeni birbirinden ayırt ederek bir ödül sistemi oluşturup, öğretmenler arasında öğrenme rekabeti oluşturur". Anahtar sözcükler: Öğrenen örgüt, öğrenen lider, öğrenen müdür.

Anahtar Kelimeler

• Öğrenen örgüt, öğrenen lider, öğrenen müdür

Kaynakça

1. Aytaç, T. (2000). Okul Merkezli Yönetim. İstanbul: Nobel Yayın Dağıtım.Yayın No: 172.
2. Beck, M. (1990). Learning Organization. How to Create Them. International Journal of Manpower. 11(.5), 27-33.
3. Bennis, W. (2001). Bir Lider Olabilmek (Çev: Utku Teksöz). İstanbul: Sistem Yayıncılık.
4. Braham, J. B. (1998). Öğrenen Bir Organizasyon Yaratmak. (Çev: Ali Tekcan). İstanbul: Rota Yayınları.
5. Celep, C. (2001). Öğrenen Önder Olarak Okul Yöneticisi. Eğitim Araştırmaları. Ankara: Anı Yayıncılık. Sayı:3-4, 15-20.
6. Celep, C. (2004). Örgütsel Öğrenme Açısından Türkiye Üniversiteleri. XIII. Eğitim Bilimleri Kurultayı (İnönü Üniversitesi, Eğitim Fakültesi). Malatya. 6-9 Temmuz.
7. Çam, O. (1989). “Hemşirelerde Tükenmişlik ve Çeşitli Değişkenlere Göre İncelenmesi”. (Yayınlanmamış Doktora Tezi). İzmir: Ege Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
8. Çelik, V. (1999). Eğitimsel Liderlik. Ankara: Pegem Yayınları.

9. Çelik, V. (2000). Okul Kültürü ve Yönetimi. Ankara: Pegem Yayınları.
10. Garvin, D. A. (1993). Building a learning organization. Harvard Business Review, July/August, 78-91.
11. Keçecioğlu, T. (1998). Liderlik ve Liderler. İstanbul: KalDer Yayınları No: 24.
12. Levitt, B., March, J. G. (1988). Organizational learning. Annual Review of Sociology (14), 319-340.
13. Scribner J. P., Cockrell K.S., Cockrell D.H. and Valentine J.W. (1999). Creating Professional Communities in Schools Through Organizational Learning; An Evaluation of School Improvement Process. Education Administration Quarterly. 35 (1) (February), 130-160.
14. Senge, P. M. (2001). Beşinci Disiplin. (Çev: Ayşegül İldeniz ve Ahmet Doğukan). Istanbul: Yapı Kredi Yayınları.
15. Şive, O. Çağım ve İşlek Tuba. (1997). Öğrenen Örgütler. Human Resources. İstanbul. Sayı:8.