-

Öz

The aim of this research is to determine the psychology consulting self-efficacy beliefs of 1st and 4th grade students who study at psychological counseling and guidance program. The study group consists of 293 students who study at the Faculties of Education in Eskişehir Osmangazi University, Anatolia and Gazi University in the 2012-2013 academic years. Psychological Counseling Self-Efficacy Scale (Lent and et. All, 2003) and School Counseling Efficacy Scale (Yiyit, 2001) was used to determine the students' psychology consulting self-efficacy beliefs. T-test was applied to specify whether students’ psychology consulting self-efficacy beliefs show a significant difference according to their class level. It has been also examined whether the psychology consulting self-efficacy beliefs of the students who study at the 1st and 4th grade students at psychological counseling and guidance program change according to their gender. Male students’ efficacy beliefs related to psychological counseling with clients is higher than female students in the 1st class. There was no significant difference in 4th grade students’ psychology consulting self-efficacy beliefs in terms of gender. Moreover, it has been concluded that the aid skills, managing session and working with though clients self-efficacy beliefs of 4th grade students were higher than the 1st graders.

Anahtar Kelimeler

• Self-Efficacy, Self-efficacy expectation, psychological Counselor

REHBERLİK VE PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK PROGRAMI 1. SINIF ÖĞRENCİLERİYLE 4. SINIF ÖĞRENCİLERİNİN PSİKOLOJİK DANIŞMA ÖZ-YETERLİK İNANÇLARI

Öz

Bu araştırmada, rehberlik ve psikolojik danışmanlık programı 1. sınıf öğrencileriyle 4. sınıf öğrencilerinin psikolojik danışma öz-yeterlik inançları belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Eskişehir Osmangazi, Anadolu ve Gazi Üniversitesinin Eğitim Fakültelerinde, 2012-2013 eğitim-öğretim yılında öğrenim gören toplam 293 öğrenci oluşturmaktadır. Öğrencilerin psikolojik danışma öz-yeterlik inançlarını belirlemek için Psikolojik Danışma Öz-Yeterlik Ölçeği (Lent ve Ark., 2003) ve Okul Psikolojik Danışmanlığı Yetkinlik Beklentisi Ölçeği (Yiyit, 2001) kullanılmıştır. Öğrencilerin sahip olduğu psikolojik danışma öz-yeterlik inançlarının sınıf düzeyine göre anlamlı farklılaşma oluşturup oluşturmadığı t-testi yapılarak belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmada rehberlik ve psikolojik danışmanlık programında eğitim alan hem 1. sınıf hem de 4. sınıf öğrencilerinin psikolojik danışma öz-yeterlik inançlarının cinsiyetlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığına bakılmıştır. 1. sınıfta eğitim alan erkek öğrencilerin zor danışanlarla psikolojik danışma yapmaya ilişkin yeterlik inançları kız öğrencilere göre daha yüksek çıkarken 4. sınıf öğrencilerinde cinsiyet açısından anlamlı bir farklılaşmanın olmadığı saptanmıştır. Ayrıca bu araştırmada 4. sınıfta okuyan öğrencilerin yardım becerileri, oturum yönetme ve zor danışanlarla çalışma öz-yeterlik inançlarının 1. sınıf öğrencilerine göre anlamlı şekilde yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Öz-yeterlik, Yetkinlik Beklentisi, Psikolojik Danışman

Anahtar Kelimeler

• Öz-yeterlik, Yetkinlik Beklentisi, Psikolojik Danışman

Kaynakça

1. Aksoy, V. ve H. Diken, İ. (2009). İlköğretim Online, 8(3), 709-719. [Online]: http://ilkogretim-online.org.tr
2. Altıntaş, E. (2013). Çağdaş eğitim sisteminde öğrenci kişilik hizmetleri ve rehberlik. In G. Can (Ed.) Psikolojik danışma ve rehberlik (ss.2-29). Ankara: Pegem Akademi.
3. Bandura, A. (1989). Social cognitive theory. Annals of Child Development Six Theories of Child Development. 6. 1-60.
4. Bandura, A. (1982). Self-efficacy mechanism in human agency. American Psychologist. 32(2), 122–147.
5. Can, G. (2010). Development of the elementary school counselor self-efficacy scale. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 9, 1158-1161.
6. Doğan, S. (2000). The historical development of counseling in Turkey. International Journal for the Advancement of Counseling, 22, 57-67.
7. Erkan, Z. (2011). Okul psikolojik danışmanı öz-yeterliğini yordamada eğitim yaşantılarına ilişkin memnuniyetin rolü. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Uludağ Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bursa.
8. Gündüz, B. ve Çelikkaleli, Ö. (2009). Okul psikolojik danışmanlarında mesleki yetkinlik inancı. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 5 (1), 119-133.

9. Karasar, N. (2013). Bilimsel Araştırma Yöntemi, Ankara: Nobel Yayıncılık.
10. Larson, L. M., & Daniels, J. A. (1998). Review of the counseling self-efficacy literature. Counseling Psychologist, 26 (2), 179-218.
11. Larson, L. M., Suzuki, L. A.,Gillespie, K.N., Potenza, M.T.,
12. Bechtel, M.A. ve Toulouse, A. (1992). Development and validation of the counseling self-estimate inventory. Journal of Counseling Psychology, 39, 105–120.
13. Lent, R.W., Hill, C. E. & Hoffman, M. A. (2003). Development and validation of the counselor activity self-efficacy scales. Journal of Counseling Psychology, 50, 97–108.
14. Maddux, J.E., Sherer, M. & Rogers, R.W. (1982). Self-efficacy expectancy and outcome expectancy: Their relationship and their effects on behavioral intentions. Cognitive Therapy and Research. 6 (2), 207-211.
15. Maldonado, J. (2008). The influence of gender identification and self-efficacy on counseling students: A multicultural approach. Journal of Multicultural, Gender and Minatory Studies, 2 (1), 1–12.
16. Özgün, M.S. (2007). Okul psikolojik danışmanlarının kişilik özellikleri ile mesleki yetkinlik beklentileri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Adana.
17. Öztürk, A. (2009), Kapsamlı rehberlik programı uygulama sürecine ilişkin okul müdürleri, sınıf rehber öğretmenleri ve okul rehber öğretmenlerinin görüşleri, X. Ulusal Psikolojik Danışma ve Rehberlik Kongresi, Adana.
18. Özyürek, R. (2009). Okullarda psikolojik danışma ve rehberlik uygulamaları ve öğrencilere sağlanan süpervizyon olanakları: ulusal bir tarama çalışması. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 4 (32), 54-63
19. Özyürek, R., Çam S. ve Atıcı, M. (2007). Psikolojik danışman eğitiminde okullardaki rehberlik uygulamalarının önerilen özellikleri. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 7 (1), 555-588.
20. Özyürek, R. (2006). İlgi envanterinin profil puanlarını yorumlama yetkinliği. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 6(3), 811-846.
21. Pamukçu, B. ve Demir, A. (2013). Psikolojik danışma öz-yeterlik ölçeği Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 5 (40), 212-221.
22. Pamukçu, B. (2011). The investıgation of counseling self-efficacy levels of counselor trainees Unpublished Master Thesis, Middle East Technical University, Graduate School of Social Sciences, Ankara, Turkey.
23. Sharpley, C. F., & Ridgway I. R. (1993). An evaluation of the effectiveness of self-efficacy as a predictor of trainees' counseling skills performance. British Journal of Guidance and Counselling. 21 (1).
24. Yaka, B. (2005). Psikolojik danışmanların temel psikolojik danışma becerilerine ilişkin yeterlik düzeylerinin bazı değişkenlere göre incelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ege Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
25. Yeşilyaprak, B.(2007) İlköğretimde gelişimsel rehberlik. İstanbul: Morpa Kültür Yayınları.
26. Yiyit, F. (2001). Okul psikolojik danışmanlarının yetkinlik beklentilerinin ölçmeye yönelik bir ölçek geliştirme çabası. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Adana.