Yıl 2020, Cilt 19 , Sayı 74, Sayfalar 602 - 610 2020-03-23

ÇİFTÇİLERİN TARIMSAL SULAMALARDA SU KULLANIM DAVRANIŞLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: ŞANLIURFA ÖRNEKLEMESİ

Mustafa Hakkı AYDOĞDU [1]


Su, kullanım miktarına dayalı olarak miktarı ve kalitesi gün geçtikçe azalan, stratejik öneme sahip bir kaynaktır. Türkiye’de ve dünyada su en çok tarımsal sulamalarda kullanılmaktadır. Gelecekte su kaynaklarının kullanımı ve kalitesini etkileyecek en önemli faktörlerden biri suyun tarımda etkin bir şekilde işletilmesi ve yönetilmesi olacaktır. Burada belirleyici olan en önemli unsurlardan biri de, bireylerin su kullanım davranışları ve sulama sistemleri olacaktır. Bu araştırmanın ana materyalini, GAP-Şanlıurfa’da sulama alanlarında mısır tarımı yapan çiftçilerden elde edilen veriler oluşturmaktadır. Örneklem hacmi %95 güven seviyesi ve %5 hata payı ile belirlenmiştir. Çiftçiler, basit tesadüfi örnekleme yöntemiyle seçilmiş olup yüz yüze görüşmeler yoluyla anketler 2017 yılında yapılmıştır. Analizler, 294 anket ile SPSS’de Ki-Kare testleriyle yapılmıştır. Katılımcıların %78’den fazlası kamunun uygulamakta olduğu sulama politikalarından memnun değildir. Elde edilen sonuçlara göre, farklı sulama sistemlerinin verim üzerindeki etkisi %81, sulama sistemini mecburiyetten seçme oranı %36, sulamanın yeterliliğine %34 oranında tahmini olarak karar vermek ve katılımcıların %24’ü ne kadar fazla sulama yapılırsa, o kadar fazla ürün alınır görüşünün istatistiki olarak anlamlı olduğu tespit edilmiştir. Sulama, suyun önemi, sulama sistemleri konularında sahada bilgi eksikliği ve yetersizlikleri vardır. Bu konularda etkin, çiftçilerin anlayabileceği ve katılım göstereceği zamanlarda daha fazla yayım ve bilgilendirme yapılması gerekmektedir.  

Tarımsal sulamalar, çiftçilerin tutum ve algıları, sulama sistemleri, GAP-Şanlıurfa
  • Altun, M. (2017). Mısırda Farklı Sulama Sistemlerinin Kullanımında Etkili Olan Faktörlerin Belirlenmesi ve Ekonomik Analizi, Yüksek Lisans Tezi, Harran Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Şanlıurfa.
  • Anaç, H. ve Çeliker, A. (2004). Türkiye’nin Su Potansiyeli, Tarımsal Ekonomi Araştırma Enstitüsü-Bakış, 7(5):1-4.
  • Atalık, A. (2006). Küresel ısınmanın su kaynakları ve tarım üzerine etkileri, Bilim ve Ütopya, 139:18-21.
  • Avcı, İ. (1998). Su Kaynaklarının Geliştirilmesinde İnşaat Mühendisinin Rolü ve Sorumluluğu, TMMOB Türk Mühendislik Haberleri Dergisi, 393:1-11.
  • Aydogdu, M. H., Karlı, B., Parlakcı Dogan, H., Sevinc, G., Eren, M. E., & Kucuk, N. (2018). Economic Analysis of Agricultural Water Usage Efficiency in the GAP-Harran Plain: Cotton Production Sampling, Sanliurfa-Turkey, International Journal of Advances in Agriculture Sciences, 3(12):12-19.
  • Aydogdu, M. H., Karlı, B., Yenigun, K. & Aydogdu, M. (2016). Evaluation of Farmers' Willingness to Pay for Water under Shortages: a case study of Harran Plain, Turkey, Journal of Environmental & Agricultural Sciences, 7:23-28.
  • Aydogdu, M. H., Karlı, B., Yenigün, K. & Aydogdu, M. (2015b). Tarımsal Sulamalarda Ödeme İstekliliğinin Probit Model İle Belirlenmesi; Harran Ovası Örneklemesi, Dicle Üniversitesi, Mühendislik Dergisi, 7(2):355-363.
  • Aydogdu, M. H., Karlı, B., Yenigün, K., Mancı A. R. & Aydogdu, M. (2014). Pricing Trends In Agricultural Irrigation; Attitudes And Perceptions Of Farmers To Pricing; GAP-Harran Plain Irrigations, Sanliurfa, The Journal of Academic Social Science Studies (JASSS), 29:165-188. Doi Number: http://dx.doi.org/10.9761/JASSS2529.
  • Aydogdu, M. H., Karlı, B., Yenigün, K., & Aydogdu, M. (2015a). The farmers’ views and expectations to the Water User Associations; GAP–Harran plain sampling, Turkey, Global Advanced Research Journal of Agricultural Science, 4(1):33-41.
  • Aydoğdu, M, Mancı, A, Aydoğdu, M. (2015). Tarımsal Su Yönetiminde Değişimler; Sulama Birlikleri, Fiyatlandırma Ve Özelleştirme Süreci. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 14(52):146-160. DOI:10.17755/esosder.82927
  • Bayram, N. (2015). Sosyal Bilimlerde SPSS ile Veri Analizi, Ezgi Kitapevi, Bursa.
  • Dağdelen, N. & Gürbüz, T. (2008). Aydın Koşullarında İkinci Ürün Mısırın Su Tüketimi, Adnan Menderes Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 5(2):67-74.
  • Food And Agriculture Organisation (FAO) AQUASTAT. (2013). Water Statistics, http://www.fao.org/nr/water/aquastat/main/index.stm, (Erişim Tarihi: 12.05.2013).
  • GAP. (2019a). GAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı, GAP Nedir? http://www.gap.gov.tr/gap-nedir-sayfa-1.html, (Erişim Tarihi: 25.03.2019).
  • GAP. (2019b). GAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı, GAP ve Tarım, http://www.gap.gov.tr/tarim-sayfa-15.html, (Erişim Tarihi: 25.03.2019).
  • GAP. (2019c). GAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı, Şanlıurfa İl Profili, http://www.gap.gov.tr/upload/dosyalar/pdfler/icerik/IL_profilleri/SANLIURFA.pdf, (Erişim Tarihi: 25.03.2019).
  • Gleick, P., Cooley, H., Cohen, M. J., Morikawa, M., Morrison, J. & Palaniappan, M. (2011). The World’s Water Vol.7: The Biennial Report on Freshwater Resources, Pacific Institute Washington DC, ABD: Island Press.
  • GTHB. (2017). Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, Basınçlı Sulama Hibe Desteklemesi, http://www.tarim.gov.tr/Duyuru/497/Basincli-Sulama-Hibe-Desteklemesi-2017-YiliUygulama-Rehberi-Ve2016_13-Nolu-Teblig ve uygulama rehberi (Erişim Tarihi: 24.11.2017).
  • Lorcu, F. (2015). Örneklerle Veri Analizi SPSS Uygulamalı, Detay Yayıncılık, Ankara.
  • MGM. (2019). Meteoroloji Genel Müdürlüğü, Resmi İstatistikler, İllere ait mevsim Normalleri (1981-2010) https://www.mgm.gov.tr/veridegerlendirme/il-ve-ilceleristatistik.Aspx?k = H&m=SANLIURFA, (Erişim Tarihi: 25.03.2019).
  • Muluk, Ç. B., Kurt, B., Turak, A., Türker, A., Çalışkan, M. A., Balkız, Ö., Gümrükçü, S., Sarıgül, G. & Zeydanlı, U. (2013). Türkiye’de Suyun Durumu ve Su Yönetiminde Yeni Yaklaşımlar: Çevresel Perspektif. İş Dünyası ve Sürdürülebilir Kalkınma Derneği - Doğa Koruma Merkezi, İstanbul.
  • Öztürk, M., (2009). Havza Esaslı Entegre Su Yönetimi, TBMM Çevre Komisyonu Raporu, Ankara.
  • TUİK. (2017). Türkiye İstatistik Kurumu, Tarımsal Veriler, https://www.tuik.gov.tr/veri tabanı (Erişim Tarihi: 12.11.2017).
  • WWAP (World Water Assessment Programme). (2009). The United Nations World Water Development Report 3: Water in a Changing World, Paris: UNESCO, and London: Earthscan.
  • WWAP (World Water Assessment Programme). (2012). T he United Nations World Water Development Report 4: Managing Water under Uncertainty and Risk, Paris: UNESCO.
Birincil Dil tr
Konular İktisat
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Orcid: 0000-0002-4945-5239
Yazar: Mustafa Hakkı AYDOĞDU (Sorumlu Yazar)
Kurum: HARRAN ÜNİVERSİTESİ, ZİRAAT FAKÜLTESİ
Ülke: Turkey


Tarihler

Başvuru Tarihi : 5 Nisan 2019
Kabul Tarihi : 11 Mart 2020
Yayımlanma Tarihi : 23 Mart 2020

Bibtex @araştırma makalesi { esosder549600, journal = {Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi}, issn = {1304-0278}, address = {}, publisher = {Özel Akademi}, year = {2020}, volume = {19}, pages = {602 - 610}, doi = {10.17755/esosder.549600}, title = {ÇİFTÇİLERİN TARIMSAL SULAMALARDA SU KULLANIM DAVRANIŞLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: ŞANLIURFA ÖRNEKLEMESİ}, key = {cite}, author = {AYDOĞDU, Mustafa Hakkı} }
APA AYDOĞDU, M . (2020). ÇİFTÇİLERİN TARIMSAL SULAMALARDA SU KULLANIM DAVRANIŞLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: ŞANLIURFA ÖRNEKLEMESİ. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi , 19 (74) , 602-610 . DOI: 10.17755/esosder.549600
MLA AYDOĞDU, M . "ÇİFTÇİLERİN TARIMSAL SULAMALARDA SU KULLANIM DAVRANIŞLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: ŞANLIURFA ÖRNEKLEMESİ". Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 19 (2020 ): 602-610 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/esosder/issue/53245/549600>
Chicago AYDOĞDU, M . "ÇİFTÇİLERİN TARIMSAL SULAMALARDA SU KULLANIM DAVRANIŞLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: ŞANLIURFA ÖRNEKLEMESİ". Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 19 (2020 ): 602-610
RIS TY - JOUR T1 - ÇİFTÇİLERİN TARIMSAL SULAMALARDA SU KULLANIM DAVRANIŞLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: ŞANLIURFA ÖRNEKLEMESİ AU - Mustafa Hakkı AYDOĞDU Y1 - 2020 PY - 2020 N1 - doi: 10.17755/esosder.549600 DO - 10.17755/esosder.549600 T2 - Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 602 EP - 610 VL - 19 IS - 74 SN - 1304-0278- M3 - doi: 10.17755/esosder.549600 UR - https://doi.org/10.17755/esosder.549600 Y2 - 2020 ER -
EndNote %0 Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi ÇİFTÇİLERİN TARIMSAL SULAMALARDA SU KULLANIM DAVRANIŞLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: ŞANLIURFA ÖRNEKLEMESİ %A Mustafa Hakkı AYDOĞDU %T ÇİFTÇİLERİN TARIMSAL SULAMALARDA SU KULLANIM DAVRANIŞLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: ŞANLIURFA ÖRNEKLEMESİ %D 2020 %J Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi %P 1304-0278- %V 19 %N 74 %R doi: 10.17755/esosder.549600 %U 10.17755/esosder.549600
ISNAD AYDOĞDU, Mustafa Hakkı . "ÇİFTÇİLERİN TARIMSAL SULAMALARDA SU KULLANIM DAVRANIŞLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: ŞANLIURFA ÖRNEKLEMESİ". Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 19 / 74 (Mart 2020): 602-610 . https://doi.org/10.17755/esosder.549600
AMA AYDOĞDU M . ÇİFTÇİLERİN TARIMSAL SULAMALARDA SU KULLANIM DAVRANIŞLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: ŞANLIURFA ÖRNEKLEMESİ. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi. 2020; 19(74): 602-610.
Vancouver AYDOĞDU M . ÇİFTÇİLERİN TARIMSAL SULAMALARDA SU KULLANIM DAVRANIŞLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: ŞANLIURFA ÖRNEKLEMESİ. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi. 2020; 19(74): 610-602.