Derleme

BİR HALK SAĞLIĞI SORUNU: İYOT YETERSİZLİĞİ

Cilt: 8 Sayı: 3 29 Ekim 2023
PDF İndir
EN TR

BİR HALK SAĞLIĞI SORUNU: İYOT YETERSİZLİĞİ

Öz

Bir halk sağlığı sorunu olan iyot yetersizliğinin halk sağlığı bakış açısıyla güncel bilimsel veriden yararlanarak incelenmesi, verinin farklı değişkenler kullanılarak değerlendirilmesi ve önleme konusunda önerilerin geliştirilmesi amaçlanmıştır. İnceleme kapsamında literatür taraması yapılmıştır. Görsel sunumlarda kullanılan ülkelerin durumlarını gösteren İyot Küresel İş Birliği Ağından alınan veriler, farklı ülkelerden ulusal, bölgesel kapsamda 2005 ve 2020 yılları arasında yapılan durum tespit çalışmalarından yararlanılarak oluşturulmuştur. İnsani Gelişme İndeksi için Birleşmiş Milletler tarafından yayınlanan rapor kullanılmıştır. Verinin görsel sunumu için Microsoft Excel programı kullanılarak haritalandırma yapılmıştır. Dünyada, bazı bölgelerde ve gereksinimi fazla olan, ulaşımı az olan gruplarda iyot yetersizliğinin sorun olduğu görülmüştür. İyot Küresel İş Birliği Ağı’ndan alınan veriye göre 26 ülkede iyot alımı yetersizdir. Alımı yetersiz olarak değerlendirilen 26 ülkenin sekizinin İnsani Gelişme İndeksi düşük, beşinin orta, dördünün yüksek ve sekizinin çok yüksektir. Bir ülkenin İnsani Gelişme İndeksi belirtilmemiştir. İyot alımı yetersiz olarak sınıflandırılan 26 ülke verisinin dokuzu doğurganlık çağında kadınlarda, 15’i okul çağı yaş grubu ve/veya ergenlerde, ikisi yetişkinlerde ve biri tüm yaş gruplarını kapsayacak çalışmalarla yetersizlik saptanmıştır. İyot yetersizliğinden kaynaklanan sorunlar uygun halk sağlığı müdahaleleri ile önlenebilir. Çalışmaların bu yönde yapılması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Kapil U. Health consequences of iodine deficiency. Sultan Qaboos Univ Med J. 2007;7(3):267-72.
  2. 2. T. C. Sağlık Bakanlığı Bingöl İl Sağlık Müdürlüğü. İyot Yetersizliği Hastalıklarının Önlenmesi Haftası 2020 [03.10.2023]. Available from: https://bingolism.saglik.gov.tr/TR,81167/iyot-yetersizligi-hastaliklarinin-onlenmesihaftasi.html#:~:text=%C4%B0yot%20ve%20%C4%B0yotlu%20tuz%20kullan%C4%B1m%C4%B1n%C4%B1n,Hastal%C4%B1klar%C4%B1n%C4%B1n%20%C3%96nlenmesi%20Haftas%C4%B1'%20olarak%20belirlenmi%C5%9Ftir.
  3. 3. Yevglevsky A, Gostev A, editors. Iodine deficiency: socio-economic problems and new approaches to its solution in veterinary medicine. BIO Web of Conferences; 2021: EDP Sciences Pages: 04002.
  4. 4. World Health Organization. Nutrition: Effects of iodine deficiency [03.10.2023]. Available from: https://www.who.int/news-room/questions-and-answers/item/nutrition-effects-of-iodine-deficiency.
  5. 5. Magri F, Zerbini F, Gaiti M, Capelli V, Croce L, Bini S, et al. Poverty and immigration as a barrier to iodine intake and maternal adherence to iodine supplementation. Journal of Endocrinological Investigation. 2019;42(4):435-42.
  6. 6. Fereja M, Gebremedhin S, Gebreegziabher T, Girma M, Stoecker BJ. Prevalence of iodine deficiency and associated factors among pregnant women in Ada district, Oromia region, Ethiopia: a cross- sectional study. BMC Pregnancy and Childbirth. 2018;18(1):257.
  7. 7. Wei R, Wang Z, Zhang X, Wang X, Xu Y, Li Q. Burden and trends of iodine deficiency in Asia from 1990 to 2019. Public Health. 2023;222:75-84.
  8. 8. World Health Organization. Iodine status worldwide WHO Global Database on Iodine Deficiency [04.10.2023]. Available from: https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/43010/9241592001.pdf.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Halk Sağlığı (Diğer)

Bölüm

Derleme

Erken Görünüm Tarihi

29 Ekim 2023

Yayımlanma Tarihi

29 Ekim 2023

Gönderilme Tarihi

4 Ekim 2023

Kabul Tarihi

25 Ekim 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 8 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Uğurlu, G., & Aslan, D. (2023). BİR HALK SAĞLIĞI SORUNU: İYOT YETERSİZLİĞİ. Eskişehir Türk Dünyası Uygulama ve Araştırma Merkezi Halk Sağlığı Dergisi, 8(3), 541-551. https://doi.org/10.35232/estudamhsd.1370984
AMA
1.Uğurlu G, Aslan D. BİR HALK SAĞLIĞI SORUNU: İYOT YETERSİZLİĞİ. ESTÜDAM Halk Sağlığı Dergisi. 2023;8(3):541-551. doi:10.35232/estudamhsd.1370984
Chicago
Uğurlu, Gökçe, ve Dilek Aslan. 2023. “BİR HALK SAĞLIĞI SORUNU: İYOT YETERSİZLİĞİ”. Eskişehir Türk Dünyası Uygulama ve Araştırma Merkezi Halk Sağlığı Dergisi 8 (3): 541-51. https://doi.org/10.35232/estudamhsd.1370984.
EndNote
Uğurlu G, Aslan D (01 Ekim 2023) BİR HALK SAĞLIĞI SORUNU: İYOT YETERSİZLİĞİ. Eskişehir Türk Dünyası Uygulama ve Araştırma Merkezi Halk Sağlığı Dergisi 8 3 541–551.
IEEE
[1]G. Uğurlu ve D. Aslan, “BİR HALK SAĞLIĞI SORUNU: İYOT YETERSİZLİĞİ”, ESTÜDAM Halk Sağlığı Dergisi, c. 8, sy 3, ss. 541–551, Eki. 2023, doi: 10.35232/estudamhsd.1370984.
ISNAD
Uğurlu, Gökçe - Aslan, Dilek. “BİR HALK SAĞLIĞI SORUNU: İYOT YETERSİZLİĞİ”. Eskişehir Türk Dünyası Uygulama ve Araştırma Merkezi Halk Sağlığı Dergisi 8/3 (01 Ekim 2023): 541-551. https://doi.org/10.35232/estudamhsd.1370984.
JAMA
1.Uğurlu G, Aslan D. BİR HALK SAĞLIĞI SORUNU: İYOT YETERSİZLİĞİ. ESTÜDAM Halk Sağlığı Dergisi. 2023;8:541–551.
MLA
Uğurlu, Gökçe, ve Dilek Aslan. “BİR HALK SAĞLIĞI SORUNU: İYOT YETERSİZLİĞİ”. Eskişehir Türk Dünyası Uygulama ve Araştırma Merkezi Halk Sağlığı Dergisi, c. 8, sy 3, Ekim 2023, ss. 541-5, doi:10.35232/estudamhsd.1370984.
Vancouver
1.Gökçe Uğurlu, Dilek Aslan. BİR HALK SAĞLIĞI SORUNU: İYOT YETERSİZLİĞİ. ESTÜDAM Halk Sağlığı Dergisi. 01 Ekim 2023;8(3):541-5. doi:10.35232/estudamhsd.1370984

Cited By

Uluslararası Hakemli Dergi

Crossref Content Registration logo

Dergimiz Açık Erişim Politikasını benimsemiş olup dergimize gönderilen yayınlar için gerek değerlendirme gerekse yayınlama dahil yazarlardan hiçbir ücret talep edilmemektedir. 

by-nc.eu.png

Bu eser Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.