KURUMDA VE KENDİ EVİNDE YAŞAYAN BİR GRUP YAŞLI BİREYİN BESLENME DURUMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ / ASSESSMENT OF NUTRITIONAL STATUS OF A GROUP OF ELDERLY INDIVIDUALS LIVING IN A NURSING HOME OR OWN HOME

Öz

Yaşlı nüfusun birçok ülkede olduğu gibi ülkemizde de hızla arttığı bilinmektedir. Yaşlılık döneminde, sağlığın iyileştirilmesi ve geliştirilmesinde, yaşam süresinin ve kalitesinin artırılmasında yeterli ve dengeli beslenme ayrı bir öneme sahiptir. Bu çalışma, İstanbul İli’nde kurumda ve kendi evinde yaşayan 65 yaş ve üzeri bireylerin beslenme durumlarının değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Ağustos-Ekim 2019 ayları arasında gerçekleştirilen çalışmaya, kendi evinde yaşayan 100 (55 kadın, 45 erkek) ve farklı özel kurumlarda yaşayan 95 (48 kadın, 47 erkek) olmak üzere toplam 195 birey dahil edilmiştir. Bireylerin demografik özellikleri, beslenme durumları, antropometrik ölçümleri, 24 saatlik geriye dönük besin tüketimleri kaydedilmiş, malnütrisyon durumlarını belirlemek için Mini Nütrisyonel Değerlendirme (MNA) testi uygulanmıştır. Verilerin istatistiksel olarak değerlendirilmesinde SPSS 18,0 programı kullanılmıştır. Evde ve kurumda yaşayan bireylerin yaş ortalamaları sırasıyla: 71,8 ± 5,8 yıl ve 73,8 ± 6,2 yıl olarak bulunmuştur. BKİ ortalaması evde yaşayanlarda 27,1 ± 4,2 kg/m2 ve kurumda yaşayanlarda 25,1 ±3,6 kg/m2 olarak saptanmış, evde yaşayan bireylerin %68’inin, kurumda yaşayanların %46,4’ünün hafif şişman veya şişman oldukları belirlenmiştir (p<0,05). Bireylerin ortalama enerji alımları, evde ve kurumda yaşayanlarda sırasıyla: 1641,7 ± 282,4 ve 1491,1 ± 235,6 kalori olarak bulunmuştur (p˂0,05). MNA sonuçlarına göre evde yaşayan bireylerin %25’inde, kurumda yaşayanların %52,6’sında malnütrisyon riski ve/veya malnütrisyon görülmüştür. Sonuç olarak, evde yaşayan yaşlı bireylerin beslenme durumlarının, kurumda yaşayan bireylerden daha iyi olduğu saptanmıştır. Yaşam kalitelerinin iyileştirilmesi, sağlık harcamalarının azaltılması için yaşlı bireylerin düzenli aralıklarla takiplerinin yapılması, beslenme durumlarının değerlendirilmesi önemlidir.

Anahtar Kelimeler

• Beslenme Durumu,Huzurevi,Malnütrisyon,MNA,Yaşlı

ASSESSMENT OF NUTRITIONAL STATUS OF A GROUP OF ELDERLY INDIVIDUALS LIVING IN A NURSING HOME OR OWN HOME

Öz

It has been known that the elderly population increases rapidly in our country as in many countries. In old age, adequate and balanced nutrition has a special importance in the improvement of health, quality of life and lenghtening lifespan. This study was conducted to evaluate the nutritional status of 65 years and older people living in the city of Istanbul. A total of 195 individuals, 100 (55 females, 45 males) from their own home and 95 (48 females, 47 males) from different private nursing homes, were included in the study which conducted between August-October 2019, Individuals' demographic characteristics, nutritional status, anthropometric measurements, 24-hour retrospective food consumptions were recorded and Mini Nutritional Assessment (MNA) test was applied to determine malnutrition status. SPSS 18,0 program was used in statistical evaluation of the data. The average age of the individuals living in the home and the nursing home was found to be 71.8±5.8 and 73.8±6.2 years respectively. The mean BMI was 27.1±4.2 kg/m2 at home and 25.1±3.6 kg/m2 at nursing home. It was found that 68% of the individuals living in the home and 46.4% of the people living in the nursing home were slightly obese or obese (p<0.05). The mean energy expenditures of the individuals were found to be 1641.7 ± 282.4 and 1491.1 ± 235.6 kcal respectively in the home and nursing homes (p˂0.05). According to MNA results, malnutrition risk or malnutrition was seen in 25% of the people living in their homes and 52.6% of the people living in the nursing home. As a result, the nutritional status of elderly people living at their homes was found to be better than those living in nursing homes. In order to improve their quality of life and reduce health expenditures, it is important to follow up the elderly at regular intervals and to evaluate their nutritional status.

Anahtar Kelimeler

• Elderly,Malnutrition,Nursing Home,nutritional status,MNA

Kaynakça

1. 1. Kalınkara V. Temel Gerontoloji Yaşlılık Bilimi, Nobel Yayıncılık. Ankara; 2011.
2. 2. Fávaro-Moreira NC, Krausch-Hofmann S, Matthys C, Vereecken C, Vanhauwaert E, Declercq A, et al. Risk Factors for Malnutrition in Older Adults: A Systematic Review of the Literature Based on Longitudinal Data. Adv Nutr. 2016;7(3):507-22.
3. 3. Aslan M, Hocaoğlu Ç. Yaşlanma ve Yaşlanma Dönemiyle İlişkili Psikiyatrik Sorunlar. DÜ Sağlık Bil Enst Derg. 2017;7(1):53-62.
4. 4. Gürsoy Çuhadar S, Lordoğlu K. Demografik Dönüşüm Sürecinde Türkiye'de Yaşlanma ve Sorunlar. Journal of Faculty of Political Science. 2016(54).
5. 5. TÜİK. İstatistiklerle Yaşlılar, 2018. Erişim: http://www.tuik.gov.tr/PreHaberBultenleri.do?id=30699 Erişim Tarihi: 05.08.2019
6. 6. WHO. World report on ageing and health: World Health Organization; 2015. Erişim: https://www.who.int/ageing/events/world-report-2015-launch/en Erişim Tarihi: 03.09.2019.
7. 7. Beard JR, Officer A, De Carvalho IA, Sadana R, Pot AM, Michel J-P, et al. The World report on ageing and health: a policy framework for healthy ageing. 2016;387(10033):2145-54.
8. 8. Donini LM, Scardella P, Piombo L, Neri B, Asprino R, Proietti A, et al. Malnutrition in elderly: social and economic determinants. 2013;17(1):9-15.

9. 9. Vafaei Z, Mokhtari H, Sadooghi Z, Meamar R, Chitsaz A, Moeini M. Malnutrition is associated with depression in rural elderly population. J Res Med Sci. 2013;18(Suppl 1):S15-S9.
10. 10. Aziz NASA, Teng NIMF, Hamid MRA, Ismail NH. Assessing the nutritional status of hospitalized elderly. Clin Interv Aging. 2017;12:1615.
11. 11. Kucukerdonmez O, Varli SN, Koksal E. Comparison of nutritional status in the elderly according to living situations. J Nutr Health Aging. 2017;21(1):25-30.
12. 12. World Health Organisation (WHO) Obesity and Overweight Fact Sheet Erişim:https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/obesity-and-overweight. Erişim Tarihi:11.09.2019.
13. 13. Pekcan G. Beslenme durumunun saptanması. 2008:67-141.
14. 14. Bebispro for Windows, Stuttgart, Germany; Turkish Version (Bebis 4), Istanbul 2004. Program Uses Data From Bundeslebensmittelschlüssel (BLS) 11.3 and USDA 15.
15. 15. Beslenme HÜSBF, Ankara, Merdiven Reklam Tanıtım. Türkiye’ye Özgü Besin ve Beslenme Rehberi, Yenilenmiş 1. 2015.
16. 16. Cereda E. Mini nutritional assessment. Current Opinion in Clinical Nutrition & Metabolic Care. 2012;15(1):29-41.
17. 17. Büker İ, Altuğ F, Kavlak E, Kitiş A. Huzurevi ve ev ortamında yasayan yaslılarda moral ve depresyon düzeyinin fonksiyonel durum üzerine etkisinin incelenmesi, bakım evlerinde dıs mekân tasarımı. Yaşlı Sorunları Araştırma Dergisi. 2010;3(1-2):44-53.
18. 18. Bahramnezhad F, Chalik R, Bastani F, Taherpour M, Navab E. The social network among the elderly and its relationship with quality of life. Electron Physician. 2017;9(5):4306-11.
19. 19. Soósová MS. Determinants of quality of life in the elderly. Cent Eur J Nurs Midw. 2016;7(3):484-93.
20. 20. Saeidlou SN, Merdol TK, Mikaili P, Bektaş Y. Assessment of the nutritional status of elderly people living at nursing homes in Northwest Iran. Int J Acad Res. 2011;3(1):463-72. 21. Soyuer F, Şenol V, Elmalı F. Huzurevinde kalan 65 yaş ve üstündeki bireylerin, fiziksel aktivite, denge ve mobilite fonksiyonları. Cep. 2012;542(235):40-62.
21. 22. Lopez-Contreras M, Zamora-Portero S, Lopez M, Marin J, Zamora S, Perez-Llamas F, et al. Dietary intake and iron status of institutionalized elderly people: relationship with different factors. J Nutr Health Aging. 2010;14(10):816-21.
22. 23. Andrade FBd, Caldas Junior AdF, Kitoko PM, Batista JEM, Andrade T. Prevalence of overweight and obesity in elderly people from Vitória-ES, Brazil. 2012;17:749-56.
23. 24. Shlisky J, Bloom DE, Beaudreault AR, Tucker KL, Keller HH, Freund-Levi Y, et al. Nutritional Considerations for Healthy Aging and Reduction in Age-Related Chronic Disease. Adv Nutr. 2017;8(1):17-26.
24. 25. Özdemir M. Yetişkin ve yaşlı bireylerde sarkopenik obezite durumunun saptanması ve tanı yöntemlerinin karşılaştırılması. 2016.
25. 26. El-Sharkawy A, Virdee A, Wahab A, Humes D, Sahota O, Devonald M, et al. Dehydration and clinical outcome in hospitalised older adults: A cohort study. Age and Ageing. 2017;8(1):22-9.
26. 27. Muz G, Özdil K, Erdoğan G, Sezer F. Huzurevi ve evde kalan yaşlılarda su tüketimi ve ilişkili faktörlerin belirlenmesi. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi. 2017;74(Supp: Su Kongresi):143-50.
27. 28. Kenkmann A, Price GM, Bolton J, Hooper L. Health, wellbeing and nutritional status of older people living in UK care homes: an exploratory evaluation of changes in food and drink provision. BMC geriatrics. 2010;10(1):28.
28. 29. Agarwalla R, Saikia AM, Baruah R. Assessment of the nutritional status of the elderly and its correlates. Journal of family & community medicine. 2015;22(1):39.
29. 30. Bilge A, Elbay G, Cürgül M, Tuğçe K, Şahin S. Huzurevinde Yaşayan Yaşlıların Bedensel Ve Ruhsal Sağlık Durumları İle Beslenme Durumları Arasındaki İlişki. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2017;6(1):40-5.
30. 31. Saka B, Akın UD, Tufan U, Öztürk GB, Engin S, Karışık E, et al. Huzurevi Sakinlerinin Malnütrisyon Prevalansı ve Sarkopeni ile İlişkisi. İç Hastalıkları Dergisi. 2012;19:39-46.