A Contribution To The Emı̇ne Semı̇ye Collection: “Hudut” Story

Öz

This study aims to contribute to the author's corpus by focusing on the story “Hudut” by Emine Semiye, one of the pioneers of the Ottoman women's movement and a prominent figure in the Turkish literature of the Second Constitutional Monarchy Period, published in 1912 in Donanma Mecmuası. In this context, the story was analyzed in terms of structure and theme elements, and the literary personality of Emine Semiye and the place and importance of the work in the Turkish storytelling of the Second Constitutional Monarchy Period were examined. The story, which is based on the feelings and observations of Emine Semiye, who served in the Etfal Hospital during the Balkan Wars, and which deals with the themes of patriotism and female identity, is remarkable in that it is inspired by the author's own life story and includes the reflections of the Balkan Wars in front of and behind the front lines. The story, in which imagination and reality, reality and dream are intertwined, mirrors the intellectual life of the period in terms of reflecting the social and individual dimension of the wars and analyzing the position of women in society within the patriarchal structure, men's prejudiced approach to women and women's struggle for existence during the Constitutional Monarchy Period II. In order to be a source for future studies on Emine Semiye, the translation of the story is included in the ap pendix of the study.

Anahtar Kelimeler

• Turkish Literature of the Second Constitutional Era
• Emine Semiye
• “Hudut” Story
• Female Identity
• Patriotism

Emine Semiye Külliyatına Bir Katkı: “Hudut” Hikâyesi

Öz

Bu çalışmada, Osmanlı kadın hareketinin öncülerinden ve II. Meşrutiyet Dönemi Türk edebiyatının önde gelen isimlerinden Emine Semiye’nin 1912 yılında Donanma Mecmuası’nda yayımlanan “Hudut” hikâyesine odaklanılarak yazarın külliyatına bir katkıda bulunulması amaçlanmıştır. Bu bağlamda hikâye, yapı ve tema unsurları açısından analiz edilmiş ve eserin Emine Semiye’nin edebî şahsiyeti ve II. Meşrutiyet Dönemi Türk hikâyeciliğindeki yeri ve önemi irdelenmiştir. Balkan Savaşları sırasında Etfal Hastanesinde görev yapan Emine Semiye’nin; vazifesi sırasındaki duygu, düşünce ve gözlemlerinden hareketle kurgulanan, vatanseverlik ve kadın kimliği izleklerinin işlendiği hikâye, yazarın özyaşam öyküsünden esinlenilmesi ve Balkan Savaşları’nın cephe önü ve cephe gerisindeki yansımalarını içermesi açısından dikkat çekicidir. Hayal ve hakikatin, gerçek ve rüyanın iç içe geçtiği hikâye hem savaşların toplumsal ve bireysel boyutunu yansıtması hem de II. Meşrutiyet Dönemi’nde ataerkil yapı içinde kadının toplumdaki konumunu, erkeklerin kadına ön yargılı yaklaşımını ve kadınların varoluş mücadelesini irdelemesi açısından dönemin fikir hayatına ayna tutar. Emine Semiye ile ilgili yapılacak çalışmalara kaynaklık etmesi adına çalışmanın ek kısmında hikâyenin çeviri yazısına yer verilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• II. Meşrutiyet Dönemi Türk Edebiyatı
• Emine Semiye
• “Hudut” Hikâyesi
• Kadın Kimliği
• Vatanseverlik

Kaynakça

1. Aktaş, Ş. (1991). Roman sanatı ve roman incelemesine giriş. Ankara: Akçağ Yayınları.
2. Argunşah, H. (2021). Ömer Seyfettin’in hikâyelerinde savaşın kadın yüzleri: Nakarat. KARE- Uluslararası Karşılaştırmalı Edebiyat, Tarih ve Düşünce Dergisi. 11, 389-408.
3. Arman, M. N. ve Şerbetçi, D. (2012). Postkolonyal feminist teoride milliyetçilik, militarizm ve savaş karşıtlığı. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 14, (3), 65-83.
4. Berg L. B. ve Lune H. (2015). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. (H. Aydın, Çev.). Konya: Eğitim Kitabevi.
5. Bozdoğan, A. (2007). Birinci Yeni Lisan makalesini Millî Edebiyat akımının bildirgesi olarak okumak. Cumhuriyet Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi. 11, (2), 251-266.
6. Bulut, G. (2022). Emine Semiye Hanım’ın hikâyelerinin dili. [Doktora Tezi, Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü]. Manisa.
7. Çakır, S. (2013). Osmanlı kadın hareketi. İstanbul: Metis Yayıncılık.
8. Çakmaktepe, Z. (2002). Donanma Mecmûası (İnceleme-Tahlilî Fihrist ve Seçme Metinler). Yüksek Lisans Tezi. Erzurum: Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

9. Çetin, N. (2021). Millî Edebiyat akımının genel özellikleri. Millî Edebiyat. (Edt. Nurullah Çetin vd.), Ankara: İlbilge Yayınları.
10. Emine Semiye (1912). Hudut. Donanma Mecmuası. Eylül 1912, 31, 329-333.
11. Gökalp Alpaslan, G. (2016). Özyaşam öyküsünde yazarın yeniden doğuşu. Ankara: Ürün Yayınları.
12. Jusdanis, G. (2018) Gecikmiş modernlik ve estetik kültür. (Çev. Tuncay Birkan). İstanbul: Metis Yayıncılık.
13. Karaca, Ş. (2010). Emine Semiye hayatı-fikir dünyası-sanatı-eserleri. Doktora Tezi. Kayseri: Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
14. Karaca, Ş. (2017). Biyografik bir okuma denemesi: Emine Semiye’nin romanları. Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 7(3), 697-704.
15. Karaca, Ş. (2019). Emine Semiye. Türk Edebiyatı isimler sözlüğü. Erişim Adresi: https://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/emine-semiye
16. Karaca, Ş. (2023). Emine Semiye külliyatına katkı: “Emin” hikâyesinin psikanalitik çözümlemesi. Yeni Türk Edebiyatı Araştırmaları. (15)30, 85-102.
17. Kaymaz, K. (2009). Gölgedeki kalem Emine Semiye. İstanbul: Küre Yayınları.
18. Korkmaz, R. (2002). Romanda dramatik aksiyonu sağlayan değerlerin görüntü seviyeleri üzerine bazı öneriler. Scholarly Depth and Acuracy- Lars Johanson Armağanı, Ankara: Grafiker Yayınları, 271-282.
19. Korkmaz, R. (2015). Romanda mekânın poetiği. Yazınsal okumalar. İstanbul: Kesit Yayınları, 77-99.
20. Kurnaz, Ş. (2008). Osmanlı kadın hareketinde bir öncü Emine Semiye. İstanbul: Timaş Yayınları.
21. Kurnaz, Ş. (1997). Cumhuriyet öncesinde Türk kadını (1829-1923). İstanbul: MEB. Yayınları.
22. Küçük, C. (1992). Balkan savaşı. TDV İslam ansiklopedisi. C. 5. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 23-25.
23. Ömer Seyfettin (2014). Yeni lisan. Genç Kalemler Dergisi. (İ. Parlatır ve N. Çetin, Haz.). Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 75-81.
24. Özgül, M. K. (2004). Türk Edebiyatında siyasî rüyalar. Ankara: Hece Yayınları.
25. Sancar, S. (2009). Erkeklik: imkansız iktidar. İstanbul: Metis Yayıncılık.
26. Sancar, S. (2014). Türk modernleşmesinin cinsiyeti. İstanbul: İletişim Yayınları.
27. Stevick, P. (2017). Roman teorisi. (Çev. Sevim Kantarcıoğlu). Ankara: Akçağ Yayınları.
28. Taner, B. ve Gökalp, Z. (2019). Kadın ve savaş: sosyal boyutta bir analiz. İstanbul Üniversitesi Kadın Araştırmaları Dergisi. I,13-30.
29. Toprak, Z. (2014). Türkiye’de kadın özgürlüğü ve feminizm. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
30. Usta, Y. (2016). Meşrutiyet Döneminde sosyal yardım cemiyetleri ve faaliyetleri (1908-1918). Doktora Tezi. İstanbul Üniversitesi: Sosyal Bilimler Enstitüsü.
31. Ulu, Y. S. (2022). Osmanlı’dan Cumhuriyet’e bir aydının anatomisi: İzzet Ulvi Aykurt. Çanakkale: Paradigma Akademi Yayınları.
32. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2005). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.