Bölgesel Yenilik Sistemi Bağlaminda Türkiye’nin Bölgesel Yenilikçi Potansiyeli

Yıl 2023, Sayı: 12, 69 - 93, 31.12.2023

Emine Demet Ekinci Hamamcı Seyfettin Güler

https://izlik.org/JA89TS74DU

Öz

Bu çalışma İBBS Düzey 3’e göre Türkiye’nin bölgesel düzeyde yenilikçi potansiyelini kullanmadaki etkinliğini tespit etmeyi amaçlamaktadır. TBA-VZA yaklaşımının yöntem olarak tercih edildiği çalışmada çıktı değişkeni bin kişi başına düşen faydalı model, marka, patent ve tasarım sayısıdır. Çalışmada illerin yenilikçi potansiyelini gösteren girdiler ise bölgesel yenilik sisteminin üç temel alt sistemine dayanmaktadır. Buna bağlı olarak girdi değişkenleri, sanayi sektörüne, araştırma merkezlerine ve kamu politikalarına ait değişkenler ile temsil edilmiştir. Ayrıca ilin temel altyapısına ait girdi değişkenleri de çalışmada yer almıştır. Buna göre çalışmanın analizinde dört kategoriyi temsilen 11 girdi değişkeni kullanılmıştır. Dört farklı VZA modelinin oluşturulduğu çalışmanın sonuçlarına göre tüm modellerde etkin olan tek karar verme birimi TR721 Kayseri’dir. Kayseri’yi takip eden diğer iki il ise TR100 İstanbul ve TRC11 Gaziantep’tir.

Anahtar Kelimeler

Bölgesel Kalkınma Politikaları , Bölgesel Yenilik Sistemi , İBBS Düzey 3 , TBA-VZA.

Regıonal Innovatıve Potentıal of Türkiye in The Context of Regıonal Innovatıon System

https://izlik.org/JA89TS74DU

Öz

This study has aimed to determine effectiveness in using innovative potential of Türkiye according to NUTS 3 level. In the study preferring PCA-DEA approach as the method, the output variable is the number of patents, utility models, trademarks and designs per thousand persons. In the study, the inputs displaying the innovative potential of the provinces have based on three basic subsystems of the regional innovation system. Depending on this, input variables have been represented by variables related to the industrial sector, research centers and public policies. In addition, input variables related to the basic infrastructure of the province have also been included in the study. Thus, it has been used 11 input variables in four categories in the analysis of the study. According to the results of the study, TR721 Kayseri has been the only efficient decision making unit in four different DEA models. The other two provinces following Kayseri are TR100 Istanbul and TRC11 Gaziantep.

Anahtar Kelimeler

Regional Development Policies , Regional Innovation Systems , NUTS Level 3 , PCA-DEA

Kaynakça

• Adler, N. ve Golany, B. 2007 . PCA-DEA. In J. Zhu and W. Cook Eds. , Modelling Data Irregularities and Structural Complexities in Data Envelopment Analysis. pp. 139-153 . New York, Springer.
• Adler, N. ve Golany, B. 2001 . Evaluation of Deregulated Airline Networks Using Data Envelopment Analysis Combined with Principal Component Analysis with An Application to Western Europe. European Journal of Operational Research, 132, 260–273.
• Akan, Y. ve Çalmaşur, G. 2011 . Etkinliğin Hesaplanmasında Veri Zarflama Analizi ve Stokastik Sınır Yaklaşımı Yöntemlerinin Karşılaştırılması TRA1 Alt Bölgesi Üzerine Bir Uygulama . Atatürk Ü. İİBF Dergisi, 25 10. Ekonometri ve İstatistik Sempozyumu Özel Sayısı , 13-32.
• Asheim, B. T. ve Coenen, L. 2005 . Knowledge Bases and Regional Innovation Systems: Comparing Nordic Clusters. Research Policy. 34, 1173–1190.
• Ateş, K. 2019 . Firmaların Inovasyon Eğilimlerinde Üniversite-Sanayi Iş Birliği Örneği Olarak Teknokentlerin Rolü: TRC2 Bölgesinde Bir Uygulama. Hasan Kalyoncu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Anabilim Dalı, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
• Autio, E. 1998 . Evaluation of RTD in Regional Systems of Innovation. European Planning Studies. 6 2 , 131–140.
• Barra, C. ve Zotti, R. 2015 . Regional Innovation System in Efficiency and Its Determinants: An Empirical Evidence from Italian Regions. MPRA Paper, 5.
• Brenner, T. ve Schlump, C. 2013 . Universities, Public Research and Regional Innovation Output: An Empirical Study of 19 Technologies in Germany. Working Papers on Innovation and Space, No 2013-03, Philipps University Marburg.
• Broekel, T. vd. 2013 . The Innovation Efficiency of German Regions – A Shared Input DEA Approach. Working Papers on Innovation and Space Institute of Economic and Cultural Geography. Hannover: Leibnitz University Press.
• Büyüköztürk, Ş. 2002 . Faktör analizi: Temel kavramlar ve ölçek geliştirmede kullanımı. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi Dergisi, 8 32 , 470-483.
• Can B. 2018 . Bölgesel Yenilik Sistemlerinin Etkinliği Üzerine Bir Uygulama: Türkiye İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması Düzey 1 Örneği. Mersin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat Anabilim Dalı, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi
• Chen, X. vd. 2017 . Chinese Innovation-Driving Factors: Regional Structure, Innovation Effect, and Economic Development—Empirical Research Based on Panel Data. Ann Reg Sci 59, 43– 68. https://doi.org/10.1007/s00168-017-0818-5.
• Cooke, P. vd. 2007 . Regional Knowledge Economies Markets, Clusters and Innovation. Northampton, USA: Edward Elgar.
• Cooke, P. vd. 1997 . Regional Innovation Systems: Institutional and Organizational Dimensions, Research Policy, 26, 475–491.
• Cooke, P. 2005 . Regionally Asymmetric Knowledge Capabilities and Open Innovation. Research Policy, 34 8 , 1128–1149.
• Doğan B. ve Albeni, M. 2015 . Türk İmalat Sanayisinde Firma Düzeyinde Yeniliğin Belirleyicileri Üzerine Bir Araştırma. Süleyman Demirel Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, C.20 S.2 , 287–298.
• Doloreux, D. ve Dionne, S. 2008 . Is Regional Innovation System Development Possible in Peripheral Regions? Some Evidence From the Case of La Pocatière, Canada. Entrepreneurship and Regional Development, 20 3 , 259-283.
• Dökmen, G. 2009 . Bölgesel Kalkınmada Yenilik Sistemleri ve Devletin Rolü: Türkiye Örneği. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Doktora Tezi.
• DPT-Devlet Planlama Teşkilatı. 2003 . İllerin ve Bölgelerin Sosyoekonomik Gelişmişlik Sıralaması Araştırması. Yayın No: 2671. Ankara.
• Eren, B. S. 2020 . Bölgesel Yenilik Sistemlerinde İşletmelerin Finansman Kaynakları: İzmir Bölgesel Yenilik Sistemleri Örneği. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 7 1 , 96-112.
• Freeman, C. 1987 . Technology Policy and Economic Performance: Lessons from Japan. London: Pinter Publishers.
• Fritsch, M. 2002 . Measuring The Quality of Regional İnnovation Systems – A Knowledge Production Function Approach. International Regional Science Review, 25 1 , 86-101.
• Fritsch, M. ve Franke, G. 2004 . Innovation, Regional Knowledge Spillovers and R&D Cooperation. Res. Policy, 33 2 , 245–255.
• Fritsch, M. ve Slavtchev, V. 2006 . Measuring The Efficiency of Regional Innovation Systems – An Empirical Assessment. Freiberg Working Papers, 8.
• Gabdullin Nail, M. vd. 2015 . Innovative Systems Influence on The Economic Growth of The Volga Federal District of The Russian Federation. Procedia Economics and Finance, 24, 237 – 245
• Galindo, P. V. vd. 2011 . Analysis of Regional Innovation Performance in Portugal: Results from an External Logistic Biplot Method. Tinbergen İnstitute Discussion Paper, 106 3 .
• Gregersen, B. ve Johnson, B. 1997 . Learning Economies, Innovation Systems and European Integration. Regional Studies, 31 5 , 479-490.
• Gömleksiz, M. 2012 . Bölgesel İnovasyon Sistemleri ve Türkiye: İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması Düzey 2 Bölgeleri İnovasyon İndeksi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
• Harmaakorpi, V. 2004 . Building a Competitive Regional Innovation Environment: The Regional Development Platform Method as a Tool for Regional Innovation Policy. Helsinki University of Technology, Department of Industrial Engineering and Management, Yayımlanmamış Doktora Tezi.
• Işık, N. ve Kılınç, E. C. 2011 . Bölgesel Kalkınmada Ar-Ge ve İnovasyonun Önemi: Karşılaştırmalı Bir Analiz. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, İİBF Dergisi, 6 2 :13-14.
• Johnson, R, A. ve Wichern, D., W. 2002 . Applied Multivariate Statistical Analysis. 5th. Ed . New Jersey: Prentice-Hall, Inc.
• Kamber, C. 2019 . Bölgesel İnovasyon Sistemi: Trabzon Örneği. KTÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat Anabilim Dalı, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
• Karacaer, Ş. 1998 . Antalya Yöresindeki 4 ve 5 Yıldızlı Otellerde Toplam Etkinlik Ölçümü: Bir Veri Zarflama Analizi Uygulaması. Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
• Karaçor, Z. ve Duman, E. 2017 . TR5 Batı Anadolu Bölgesinin İnovasyon Performans Kapasitesi Üzerine Bir Uygulama. Fiscaoeconomia, 1 2 73-87.
• Karaöz, M. ve Oğuztürk, B. S. 2004 . Bölgesel Kalkınmada Yenilik: Göller Bölgesi Üzerine Bir Araştırma. Yönetim Bilimleri Dergisi, 2 1 , 109-128.
• Karsak, E. ve İşcan, E. F. 2000 . Çimento Sektöründe Göreli Faaliyet Performanslarının Ağırlık Kısıtlamaları ve Çapraz Etkinlik Kullanarak Veri Zarflama Analizi İle Değerlendirilmesi. Endüstri Mühendisliği Dergisi, 11 3 , 2–10.
• Kou, K. 2018 . Effects of the Chinese Innovation System on Regional Innovation Performance. Technology and Investment, 9, 36-51. doi: 10.4236/ti.2018.91003.
• Kumral, N. ve Değer, C. 2005 . Sanayi Rekabet Performansı Endeksi: Türkiye NUTS1 Bölgeleri Örneği. İçinde Erlat, H. Ed. , Bölgesel Gelişme Stratejileri ve Akdeniz Ekonomisi ss. 177– 197 . Ankara: Türkiye Ekonomi Kurumu.
• Landabaso, M. ve Reid A. 2005 . Developing Regional Innovation Strategies: The European Commission as Animateur. In Morgan, K. And Nauwelaers C. Eds. , Regional Innovation Strategies: The Challenge for Less-Favoured Regions pp. 18–39 . London, UK: Taylor & Francis e-Library.
• Lau, K.W. ve Lo, W. 2015 . Regional Innovation System, Absorptive Capacity and Innovation Performance: An Empirical Study. Technological Forecasting and Social Change, 92, 99–114.
• Lenger, A. 2006 . Bölgesel Yenilik Sistemleri ve Devletin Rolü: Türkiye’deki Kurumsal Yapı ve Devlet Üniversiteleri. Ege Akademik Bakış Dergisi, 6 2 , 141–155.
• Li, X. 2009 . China’s Regional Innovation Capacity in Transition: An Empirical Approach. Research Policy, 38, 338-357.
• Lundvall, B. A. 1992 . National Systems of Innovation: Towards a Theory of Innovation and Interactive Learning. London: Anthem Press.
• Matei, M.M. ve Spircu, L. 2011 . Ranking Regional Innovation Systems According To Their Technical Efficiency A Nonparametric Approach. Economic Computation and Economic Cybernetics Studies and Research, 46 4 , 31–49.
• Öner, A. 2008 . Veri Zarflama Analizi ve Finans Sektöründe Bir Uygulama. Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
• Örkcü, H. H. ve Kardiyen, F. 2006 . İllerin Gelişmişlik Düzeylerini Sıralama ve Sınıflandırma Bakımından Veri Zarflama Analizi ve Çok Değişkenli İstatistiksel Yöntemlerin Karşılaştırılması Üzerine Bir Çalışma. H.U. İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 24 2 , 127–152.
• Özden, Ü. H. 2008 . Veri Zarflama Analizi ile Türkiye’de Vakıf Üniversitelerinin Etkinliğinin Ölçülmesi. İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, 37 2 , 167–185.
• Rastvortseva, S. 2015 . Innovation As A Factor of Regional Economic Growth: Evidence from Russia. Proceedings of the 3rd. International Conference Innovation Management and Corporate Sustainability.
• Sungur, O. 2007 . Bölgesel Ölçekte İnovasyon: NUTS 2 TR61 Düzeyi KOBİ'leri ile Yerel Paydaşların Bilgi Dinamikleri ve Ağbağları Üzerine Bir İnceleme. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüs, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
• Ueda, T. ve Hoshiai, Y. 1997 . Application of Principal Component Analysis For Parsimonious Summarization of DEA Inputs and/or Outputs. Journal of Operational Research Society, 40, 446–78. DOI:10.15807/jorsj.40.466.
• Vielba, R.İ. vd. 2010 . Measuring University and Industry Collaboration in a Regional Innovation System. Scientometrics, 84, 649–667.
• Wang, E.C. 2007 . R&D Efficiency and Economic Performance. A Cross Country Analysis Using The Stochastic Frontier Approach. Journal of Policy Modeling, 29, 345-360.
• Wiig, H. ve Wood, M. 1995 . What Comprises A Regional Innovation System? An Empirical Study. Regional Futures: Past and Present, East and West, Report 1, Oslo.
• Yıldırım, İ. E. 2009 . Veri Zarflama Sürecinde Temel Bileşenler Analizinin Ayırım Gücünü Arttırıcı Etkisi. İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, 38 1 , 66–83.