At Vebası Hakkında Kısa ve Genel Bilgiler ile Salgının Yurdumuz Atıarına Bulaşıncıya Kadar Geçirdiği Tarihi Merhaleler
Öz
Bu genel incelemede, At vebasının Güney Afrikadan kuzeye doğrunasıl
yayıldığı, Mısır- Arap ülkeleri- Orta Doğu- Hindistan -Pakistan
- İran - Irak yoluyla memleketimize nasıl bulaştığı gözden geçirilmiştir.
Bilindiği gibi salgın Türkiyemizde ilk önce Mayıs 1960 ta
Mardin ilinde Silopi'de görülmüştür.
Memleketimize At vebasının ilk bulaşmasında, ortalama olarak
30.000 baş at telef olmuştur. Katır ve merkep kaybı pek mühim olmamıştır.
Hastalık, bol miktarda ensektisid ilaçların ısırıcı sineklere kar>ıı
kullanılmasını takiben, yetiştirilen aşılarla, tatbik edilmiş geniş ve
kütlevi aşılama kampanyası sonunda kontrol altında alınabilmiştir.
Bu salgında virusun bilinen 8 tipi dışında 9 ncu tipi ortaya çıkmış
ve Orta Doğu - Pakistan suşu olarak etkenliği ile virolojik karekterleri
incelenmiştir.
Geçirdiğimiz bu salgından sonraki 1961 ve 1962 yıllannda hastalık,
Türkiyede bir daha görülmemiş ve sönmüş kabul edilmiştir.
Hastalığın tarihçesi gözden geçirilirse, bu salgının uzunca bir zaman
giziendikten sonra tekrar ve daha hızlı yayılmasına devam ettiği
kolayca görülür. Bu karekteri yüzünden de hastalığa her an önem verrnek ve uyanık bulunmak çok önemlidir. Bundan ötürü de aşılamalara
ara vermeksizin uzun zaman devam edilmesi, ansızın meydana gelebilecek
kayıpları önlemek bakımından faydalı ve adeta mecburi addedilmelidir.
Türkiyede de ilk önce Dr. Alexander tarafından Onderstepoort'ta
hazırlanmış bulunan Fare beynine adapte At vebası aşısı kullanılmış
ve hastalık kontrol altına alınmıştır. Aşı şimdi Elazığ Viroloji
Enstitüsü tarafından hazİrlanmaktadır. Her yıl, ortalama olarak
600.000 baş at bu hastalığa karşı aşılanmaktadır
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- ı - Alexander, R.A. : The 1944 Epizootic of Horsesichness in the Middle East, Onderstepoort J. of Vet. Sci. and Anim. İndustry 23, 1 - 2, .1948.
- 2 - Alexander, R.A. and Mason, J.H.: Studies on the Neurotropic Virus of Horsesickness. Vll, Transmitted immunity., Onderstepoort J; of Vet. Sci. and Animal İndustry, 16, 1- 2, 1941.
- 3 - Hakioğlu, F.: Türkiye'de At vebası, yayılışı. klinik belirtileri, Patolojik· anatomisi, mücadele ve koruyucu tedbirler. Türk Vet. Hek. Derneği Dergisi Cilt 33, 7- 8, Pg. 297- 303, ı963 .
- 4 - intosh, Mc. B.M.: İmmunological types of Horsesickness virus and their significance in immunization., Onderst. J . of. Vet. Res. 27, 4, ı958 . E - Ni·eschulz, O., et al . : Resuıt of a mosquito survey at Onderstepoort during the summer ı93ı - 32 in connection With the transmission of Horsesickness. Onderst. J . of Vet. Sci and Anim. İndust. 3, 1 , 1934.
- 6 - Nieschulz, O., and Du Toit, R.M. : İnvestigations into the transmission of Horsesickness at Onderstepoort during the season ı932 · 33., OndestepoortJ. of Vet. Sci. and Anim. İndust. 8, ı, ı937.
- 7 - Polson, A. : The Particle size of African Horsesickness Virus as Determinated by Ultrafiltration an Ultracentrifugation. Onderst. J . of Vet. Sci. and Animal İndustry. , Vol: ı6, No : ı- 2, ı941.
- 8 - Polson, A., Van Rooy, P.J., Lawrence, S.M., and Dent, J.: The Stability of Neurotropic African Horsesickness virus, in solutions of different Chemical composition., Onderst. J. Of Vet. Res. Vol: 26, No : 2, 1953.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Veteriner Bilimleri
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Erdoğan Ertürk
Bu kişi benim
Yayımlanma Tarihi
1 Haziran 2021
Gönderilme Tarihi
1 Haziran 1963
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 1963 Cilt: 2 Sayı: 1