Elazığ Yöresinde Tavuklarda Bulunan Coccidia Türleri ve İnsidensi Üzerine Araştırmalar.

Öz

Bu çalışmada, Elazığ Yöresi'nde tavuklarda bulunan coccidia türleri ve insidensi araştırılmıştır. Araştırmamızda, Elazığ Yöresi'nden laboratuvarımıza çeşitli hastalık şüphesi ile getirilen ve saha taramalarımızdan usulüne uygun olarak temin ettiğimiz 578 adet materyal (tavuk-civciv barsak içeriği ve gaita) çinko sülfat santrifüj flotasyon yöntemi ile coccidiosis yönünden incelenmiş, oocyst yönünden müsbet bulunan vak'alar sporlandırılmış , sporlanma işlemi tamamlandıktan sonra morfolojik özellikleri mikroskopik muayene ile tespit edilmiş, ölçümleri yapılmış , barsakta oluşturdukları lezyon ve lezyon bölgeleri de gözönüne alınarak tür teşhisleri yapılmış, ayrıca gram dışkıdaki oocyst sayıları ile altlıktaki oocystlerin sporlanma oranları tespit edilmiştir. Neticede; incelenen 578 materyalin 130'unda (% 22.4): E.tenella (% 12.6), E.necatrix (% 4.6), E.acervulina (% 1.7), E.maxima (% 1.5), E.tenella- E.maxima (% 0.8), E.acervulina- E.maxima (% 0.7) , E.acervulina- E.maxima - E.tenella (% 0.3) türleri saf ve karışık olarak saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Elazığ
• Tavuk
• Tavuklarda Coccidia
• Coccidia Türleri
• Coccidia Türleri ve İnsidensi
• 1992
• Aysel GÜREL
• Etlik Veteriner Mikrobiyoloji Dergisi

«Studies on the species of coccidia in hen-chicken intestine and their incidence»

Öz

In this research, species of coccidia found at hens Elazığ neighbourhood and ineidence was researched. In our research, 578 material (hen-chicken intestine contents and faeces) brought doubtful various diseases from Elazığ neighbourhood to our laboratory and assured by us as in accord method were examined for coccidiosis with method of zinc sulphate flotation, materials with oocyst were sporulated, after this procedure were found out morfological specialites under the microscop, were takes the measures, as bearing in mind knowledge about intistine lesion and areas of lesions were identificated species, in addition, were found out number of oocyst in gram faeces and rate of sporulation. In result, at researched 578 material : E.tenella (12.6 %), E.necatrix (4.6 %), E.acervuline (1.7 %), E.maxima (1 .5 %), E.tenella - E.maxima (0.8 %), E.acervulina - E.maxima (0.7 %), E. acervulina- E.maxima- E.tenella (0 .3 %) were found out coccidia species as pure and mixed in total130 material (22.4 %).

Kaynakça

1. AYDEMIR, M. (1985) : Marmara Bölgesi Hindi Coccidiosisin in Epizootiyolojisi Üzerinde Araştırmalar . Doğa bil im Derg., DI. 9(1 ): 45-58.
2. AYDIN, N. (1983) : Coccidiosis. Kanatlı Hayvanların Infeksiyon Hastalıkları ve Laboratuvar Teşhis Yöntemleri. Pendik Vet. Kont. ve Araş . Enst.Yayın ., Milli Eğitim Basımevi. Istanbul. : 163-174.
3. BAINS, B. (1979) : AManuel of Poultry Diseases. F. Halfman-La Roche and Co-limited Company, Basle, Switzerland: 162-166.
4. BAŞKA YA, H., MIMIOC3LU, M.M. ve PAMUKÇU, A.M. (1952): Ankara'da Civciv ve Piliçlerde Görülen Coccidiosis Olayları Üzerinde Araştırmalar. Türk Vet. Hek. Dern. Derg.,22 (72-73): 294-317.
5. BAŞKA YA, H. ve MINBAY, A. (1981): Kümes Hayvanları Hastalıkları (Ikinci Baskı) Ank. Üniv. Vet. Fak. Yayn, 379. Ders Kitabı , 277. Ank. Üniv. Basımevi. Ankara: 268-288.
6. BIESTER, H.E. and SCHWARTE, L.H. (1952) : Diseases of Poultry (Third Edition). The lowa State College Press,Ames,lowa.U.S.A.: 943-973.
7. BHATIA, B.B. (1971) : New Problemsin Poultry coccidiosis.Research Officer. Parasitological Unit. Livestock Research Station, Mathura.
8. CHRISTENSEN, J.F. and ALLEN, E.A. (1942) : Coccidiosis of Chicken. Yearbook Seperate. No. 1891 : 931-1108.

9. DAVIES, S.F.M., JOYNER, L.P. and KENDALL, S.B.L. (1963) : Coccidiosis. Oliver and Body Edinburg. Londan .
10. DUMANLI, N. ve ÖZER, E. (1985) : Elazığ Yöresinde Kekliklerde (Aiectoris graeca) Görülen Eimeria Türleri ve Yayılışı .Selçuk Üniv. Vet. Fak. Derg., 1 (1) : 95-99.
11. EDGAR, S.A. and SEIBOLD, C.T. (1964) : A New Coccidium of Chickens, E.mivati (Protozoa: Eimeridae) With Details of lt's Life History. J. Parasit 50: 193-294.
12. GORDON, R.F. and JORDAN, F.T.W. (1982) : Poultry Diseases (Second Edition). Bailliere lindali A Di visian of Cassel Ltd. London : 166-175.
13. GRAHAM, R. and BRANDL V, C.A. (1947) : Coccidiosis of Poultry: Causes, Symptoms, Lesions and Preventive Measures. lllinois agr. Ext. Sta and Extension Service in Agr. Home Eco. Circular: 485.
14. GROVE, P.J. (1986) : Coccidiosis in chickens. ın Poultry Health. Proceeding No. 92 of The Australian veterinay Poultry Association. 26-30 May. 1986. Sdney, NSW 2006, australia.
15. HALL, W.J. and WEHR, E. E. (1953) : Diseases and Parasites of Poultry. Farmers. Bullelin No. 1652.U.S. Dep. of Ag.: 47-53.
16. HENRY, D.P. (1931) : Species of Coccidia in Chickens and Guail in California Publ. In Zoology. Vol. 36.No. 9: 157-170.
17. KOUTZ, F.R. (1949) : Check List Parasites of Domestic animals Reportedin Ohio. The Ohio State Columbus.
18. LEVINE , P.P. (1940) : Subclinical Coccidiallnfection in Chicknes. Cornell Vet. 30: 127-132.
19. McDOUGALD, L.R,. FULLER, L. and SOLIS, S. (1986) : Drug Sensitivity of 99 Isolates of Coccidia From Broiler Farms. Avian Diseases. Vol 30. Ha4; 690-694.
20. MEYDANI, A.C. (1966) :Tavuk Koksidiyozisi Üzerinde Efurazin Likit,Koksidin, ve Sülfamezatinin Profilaktik Etkileri Yönünden Uygulanan Deneysel Araştırmalar. Modern Matbaa. Ankara.
21. MIMIOOLU, M.M., GÖKSU, K. ve SAYIN, F. (1969) : Veteriner ve Tıbbi Protozooloji. Vol. ll. Ank. Üniv.Vet. Fak. Yayn. 248. Ders Kitabı, 150. Ank. üniv. Basımevi. Ankara: 737-1237.
22. MIMIOOLU, M.M. ve KASAP, M. (1978) : Medikal Parazitoloji Laboratuvar Yöntemleri. Cumhuriyet Üniv., Yayn. 2. Emek Matbaası. Sivas. 19-36.
23. OYTUN, H.Ş. (1952) : Civciv Koksidiyozuna Karşı Sülfamezatine lle Tedavi. Türk Vet. Hek. Dern. Derg., (72-73): 280-284.
24. REID, W.M., LONG, P.L. and McDOUGALD, L.R. (1984) : Disease of Poultry (Eighth Edition). lowa State University Press.Ames,lowa, U.S.A.: 691-709.
25. RENAULT, L. et MAIRE, CL. (1969) : Evolution des Coccidiosis Chez LesVolailles en France de 1962 a 1968. Bulletin d'lnformation Station Experimnetale D'Aviculture de Ploufragan (Cotes du Nord). 9(4): 1-4.
26. SOLSBY, E.J.L. (1986) : Helmints, Artröpods and Protozoa of Domesticated Animlas.Baillere Tindall. London: 630-645.
27. TOLGAY, N. (1973) : Evcil ve Yabani Kanatlıların Önemli Parazitleri. Ank. Qniv., Vet. Fak. Yayn. 294. Ders Kitabı , 195. Ank. Üniv. Basımevi. Ankara: 43-59.
28. YAŞAROL , Ş . (1959) : Tavukların Eimeria Enfeksiyonları (Coccidiosis). Bornova Vet. Araş . Enst. Derg·., Tav. Hast. 1(2): 182-192.
29. ZIMMERMAN, W.J. (1957) : Field on Eimeria Species in lowa Chicken Poult. Sci. 36:184-193.