Kültürel Gösterge Aracı Olarak Sinema: Lal Gece (2016) ve Hwal (Yay,2005) Filmlerinin Toplumsal Cinsiyet Bağlamda Karşılaştırmalı Analizi

Öz

Bu çalışmanın amacı toplumsal cinsiyet ve kültür arasındaki ilişkiselliği bir kültürel gösterge aracı olan sinema üzerinden kurmaktır. Çalışma kültürel kimlik ile toplumsal cinsiyet arasında paralellik olduğu varsayımından yola çıkarak Türkiye ve Güney Kore’deki kültürel ve ataerkil yapıyı, her iki ülkede kadın olma durumunu ve kadına yönelik şiddet olgusunu bir kültürel gösterge ve ulusal temsil alanı olan sinema üzerinden karşılaştırmalı olarak okuma çabasında olmuştur.Araştırmanın çıkış noktası Türk ve Kore sinemasındaki toplumsal cinsiyet kimliklerinin inşasının Türk ve Kore kültürünün nasıl bir parçası olduğu ve bunun söylemsel veya simgesel olarak nasıl kurgulandığı yönündedir. Bu bağlamda, kadını irdeleyen Yeni Türk sinemasının son örneklerinden Lal Gece (Reis Çelik, 2012) filmi ile Güney Kore sinemasının Hwal (Yay, Kim Ki Duk, 2005) filmi özellikle çocuk gelinler özelinde ele alınarak karşılaştırmalı eleştirel okuması yapılmıştır. Çalışmaya görsel çözümleme ve söylem analizi teknikleri uyarlanmış ve film okumaları yapılmıştır. Filmlerin okuması, görsel çözümleme ve söylem analizi yöntemleri uygulanarak gerçekleştirilmiştir. Çalışma ayrıca gelenek ve görenekler, ataerkil yapı, ulusal sinemadaki kültürel ve toplumsal cinsiyete dair söylemler, sözsel, fiziksel, sembolik şiddet, toplumsal baskı ve töre gibi olgulara da yer vermiştir.

Anahtar Kelimeler

• toplumsal cinsiyet
• şiddet
• sinema
• kültürel çalışmalar
• temsil

Cinema as a Form of Culturel Representation: A Comparative Analysis of the Films Lal Gece (2016) and Hwal (Yay,2005) from Gender Perspectives

Öz

The aim of this study is to establish the relation between gender and culture
through cinema, which is a cultural indicator tool. Based on the assumption
that there is a parallelism between cultural identity and gender, the study has
tried to comparatively read the cultural and patriarchal structure in Turkey
and South Korea, the status of being a woman in both countries, and the
phenomenon of violence against women through cinema, which is a cultural
indicator and national representation area.
The starting point of the research is how the construction of gender identities
in Turkish and Korean cinema is a part of Turkish and Korean culture and how
it is constructed discursively or symbolically. In this context, Lal Night (Reis
Çelik, 2012), which is one of the last examples of New Turkish cinema that
examines women, and the film Hwal (Yay, Kim Ki Duk, 2005) of South Korean
cinema were examined especially by focusing on the representations of child
brides and their comparative critical reading was made. Visual analysis and
discourse analysis techniques were adapted to the study and movie readings
were made. The reading of the films was carried out by applying visual analysis
and discourse analysis methods. The study also covered phenomena such as
traditions and customs, patriarchal structure, cultural and gender discourses
in national cinema, verbal, physical, symbolic violence, social pressure and
custom

Anahtar Kelimeler

• gender
• violence
• cinema
• cultural studies
• representation

Kaynakça

1. Akbulut, H. (2008). Kadına melodram yakışır: Türk melodram sinemasında kadın imgeleri. İstanbul: Bağlam.
2. Aydemir, E. (2011), Evlilik mi evcilik mi? Erken ve zorla evlilikler çocuk gelinler. Uluslararası Stratejik Araştırmalar Kurumu, Sosyal Araştırmalar Merkezi, USAK Rapor no: 11-08
3. Balibar, E. & Wallerstein, I. (1995). Irk, ulus, sınıf: Belirsiz kimlikler. 2. Bsk. (Nazlı Ökten,Çev) İstanbul: Metis.
4. Beauvoir, S. (1997). 1908-1986: The second sex. H.M. Parshley. London: Vintago.
5. Butler, J. (2008). Cinsiyet belası, feminizm ve kimliğin altüst edilmesi (B. Ertürk, Çev.) İstanbul: Metis.
6. Choi, H. (2009). Gender and mission encounters in Korea new women, old ways, University of California.
7. Foucault, M. (1990). History of sexuality: An introduction. New York: Vintage Books.
8. Haskell, M. (1974). From reverence to rape: The treatment of women in the movies NY: Holt.

9. Huyssen, A. (1999). Alacakaranlık anıları. (K. Atakay, Çev.) İstanbul: Metis.
10. Kandiyoti, D. (1997). Cariyeler, bacılar, yurttaşlar: kimlikler ve toplumsal dönüşümler. İstanbul: Metis.
11. Larutetis, T. (1984). Alice doesn’t: Feminism, semiotics, cinema. Indiana: Indiana University.
12. Mohanna, C. (1993). Filmlerde kadınlar. E. Demiray, 25. Kare, 5, 19-21 Soykan, F. (1993). Türk sinemasında kadın 1920-1990. İzmir: Altındağ . Davis, N.Y. (2003). Cinsiyet ve millet (A. Bektaş, Çev.) İstanbul: İletişim.
13. Elektronik kaynaklar: Bingöl, O.(2014).Toplumsal cinsiyet olgusu ve Türkiye’de kadınlık, KMÜ Sosyal ve Ekonomı̇k Araştırmalar Dergı̇si 16 (Özel Sayı I): s. 108-114, 2014 ISSN: 2147 – 7833. Erişim tarihi, 20 Aralık 2019, https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/107207
14. Ergöçmen, B.E., Keskin, F. ve Yüksel-Kaptanoğlu, İ., (2020). Child, early and forced marriage in Turkey child, early and forced marriage in Turkey, Data Analysis of Turkey Demographic and Health Surveys, p. 78, Erişim tarihi 27 Mayıs 2021, https://turkey.unfpa.org/en/publications/childearly-and-forced-marriage-turk