From Literary Trauma Theory to Turkish Trauma Literature

Öz

The literary trauma theory, which facilitates the transmission of traumatic psychology through the philosophy of language, enables the analysis of the emotional, psychological and sociological connections between the literary text and its author. Utilizing linguistic data and engaging in sequential and syntactic readings, the literary trauma theory helps examine the reflection of psychological traumas in the text and explore narratives of the post-traumatic period. Grounded in the common ground of psychology and literature, this theory has been established by various theorists ranging from Sigmund Freud (1856-1939) to Geoffrey H. Hartman (1929-2016), Dori Laub (1937-2018), Dominick LaCapra (1939-), Judith Lewis Herman (1942-), Kirby Farrell (1942-), Bessel A. Van der Kolk (1943), Cathy Caruth (1955-), Michelle Balaev (1974-) and others. Thus, the genre that can be called Trauma Literature, which emerges as a result, reveals the literary trauma theory based on symptomatic readings. Narratives of post-traumatic psychology provide data for identifying the psychobiographies of authors and poets. Thus, within the scope of trauma literature, contributions of traumatic artists to the genre of psychobiography can also be interpreted through literary works. In this study, the previously unexplored history of literary trauma theory, its conceptual and lexicological domain and its impact on Trauma Literature will be emphasized, along with the factors it alters in literary works

Anahtar Kelimeler

• literary trauma theory
• post-trauma
• literature of trauma
• psychobiography

Edebî Travma Kuramından Türk Travma Edebiyatına

Öz

Dil felsefesinin verilerini kullanarak travmatik psikolojinin aktarımını sağlayan edebî travma kuramı, yazınsal metnin yazarıyla olan duyuşsal, psikolojik ve sosyolojik bağlantısını analiz etmeyi sağlamaktadır. Dil biliminin verileri kullanılarak dizisel ve dizimsel okumalardan hareket eden edebî travma kuramı, psikolojik travmaların metne yansımasını ve post-travmatik dönem anlatılarını incelemeye yardımcı olmaktadır. Psikoloji ile edebiyatın ortak paydasında bulunan kuram, Sigmund Freud’dan (1856-1939) bu yana Geoffrey H. Hartman (1929-2016), Dori Laub (1937-2018), Dominick LaCapra (1939-), Judith Lewis Herman (1942-), Kirby Farrell (1942-), Bessel– A. van der Kolk (1943-), Cathy Caruth (1955-) ve Michelle Balaev (1974-) olmak üzere çeşitli kuramcılar tarafından temellendirilmiştir. Travma Edebiyatı olarak adlandırılabilecek tür, semptomatik okumalardan hareketle edebî travma kura- mını ortaya çıkarır. Türk edebiyatında eril ve dişil söylem, travma edebiyatına dâhil olan çeşitli örnekler içermektedir. Bu durum özellikle 1839 sonrası kadın yazarların eserlerinde görülmektedir. Post-travmatik psikolojinin anlatıları, yazar ve şairlerin psikobiyografilerinin belirlenmesine veri sağlamaktadır. Böylece travma edebiyatı kapsamında travmatik sanatçıların psikobiyografi türüne katkıları edebî eser üzerinden okunabilmektedir. Bu çalışmada; edebî travma kuramının daha önce tanıtılmamış olan tarihçesi, kavramsal ve sözlüksel alanı ile Travma Edebiyatı literatürüne etkisi ve edebî eserlerde değiştirdiği faktörler üzerinde durulmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• edebî travma kuramı
• post-travma
• travma edebiyatı
• psikobiyograf

Kaynakça

1. Aygan, T. (2018). Haunted stages: Representations of war trauma in Contemporary English Drama [Unpublished Ph.D. Thesis] Atatürk University Sosyal Bilimler Enstitüsü.
2. Aygan, T. (2024). Konuşul(a)mayanı anlatmak: Travma teorisi ve edebiyat. Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 14(27), 115-138.
3. Balaev, M. (2014). Literary trauma theory reconsidered. Contemporary Approaches in Literary Trauma Theory, M. Balaev (Ed.) Palgrave Macmillan, a division of Macmillan Publishers Limited.
4. Balaev, M. (2018). Trauma studies. In A Companion to Literary Theory, D.H. Richter (Ed.) https://doi. org/10.1002/9781118958933.ch29.
5. Breuer, J. & Freud, S. 1955 [1895]. Studies on hysteria. In Standard Edition of the Complete Psychological Works of Sigmund Freud. 2, ( J. Strachey, Trans.) Hogarth.
6. Çalışkan, U. (2018). Traumatic Poetics: Witnessing and ıts horizons in Leylâ Erbil’s Last Texts [Unpublished master dissertation] Boğaziçi Üniversitesi.
7. Dağ Karataş, R. (2016). Cinsel saldırı mağdurlarında travma sonrası stres bozukluğu ve ilişkili faktörler [Tıpta Uzmanlık Tezi] Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi.
8. Doğan, M. N. (2022). Türk şiirinde psikolojik travmanın izleri (1860-2020) [Yayımlanmamış Doktora Tezi] Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

9. Freud, S. (1979). Sanat ve sanatçılar üzerine (K.Şipal, Çev.) Bozak.
10. Heidarizadeh, N. (2015). The significant role of trauma in literature and psychoanalysis. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 192, 788-795.
11. Jung, K. G. (1981). Psikoloji ve Edebiyat. Psikanaliz açısından edebiyat (S. Hilav, Çev.) Dost Kitabevi.
12. Laub, D. & Podell, D. (1995). Art and trauma. The International Journal of Psycho-Analysis, London, 76 (5), 991.
13. Loftus, E. F. & Hyman, I. E. (1997). Some people recover memories of childhood trauma that never really happened. Trauma and Memory - Clinical and Legal Controversies. Paul S. Appelbaum, Lisa A. Uyehara, Mark R. Elin (Eds.) Oxford University Press.
14. Ludden, T. (2019). Introduction: On creativity and not-knowing in trauma narratives and theories. German Life and Letters, 72, 399-426. https://doi.org/10.1111/glal.12241
15. Marder, E. (2006). Trauma and literary studies: Some enabling questions. Reading On: A Journal of Theory and Criticism. N.p. 01 Jan, 2006. Web. 01 Nov, 2015. http: // read ingon. library. emory. Edu /issue1 /articles /Marder /RO%20-% 202006 % 20-% 20 Marder.
16. Weiss, A. (2019). (Not) Looking back, looking forward: Post and future memory in everywhere at the End of Time. Journal of Literature and Trauma Studies 8(2), 101-114. doi:10.1353/jlt.2019.0009.
17. Sasani, S. & Arjmandi, D. (2018). Post-Traumatic people in Paul Auster’s the book of ıllusions from Cathy Caruth’s and Michelle Balaev’s perspectives. Kata Petra, 9-17.
18. Schönfelder, C. (2013). Wounds and words: Childhood and family trauma in romantic and postmodern fiction. Transcript Verlag.
19. Stampfl, B. (2014). Parsing the unspeakable in the context of trauma. Contemporary Approaches in Literary Trauma Theory, M. Balaev (Ed.) Palgrave Macmillan, a division of Macmillan Publishers Limited.
20. Vickroy, L. (2014). Voices of survivors in contemporary fiction. Contemporary Approaches in Literary Trauma Theory, M. Balaev (Ed.) Palgrave Macmillan, a division of Macmillan Publishers Limited.