Kent Folkloru ve Sırt Çantalı Gezginler: Kent Folklorunun Dijital Medyadaki Sunumu

Öz

Dijital medyanın yaygınlaşması ve kolay ulaşılabilir hâle gelmesi, gündelik yaşamdaki tüm konuların bir içerik olarak sunulmasının önünü açmıştır. Gündelik yaşama ilişkin üretilen içerikler birer tüketim nesnesine dönüşürken; birçok kültürü içerisinde barındıran kentler de özellikle dijital medya içerikleri üreten kullanıcıların dikkati çekmiştir. Bu bağlamda, seyyahlık kavramının günümüzdeki temsilcileri olan sırt çantalı gezginlerin dolaştıkları kentlerdeki kültürel yaşamı dijital kanallar aracılığıyla izleyicilere ulaştırması dikkat çekmektedir. Kaldı ki seyyahlık kavramı iletişim teknolojilerindeki gelişmelerle birlikte dönüşüm geçirmiş ve dijital araçlarla kendilerini donatmış olan sırt çantalı gezginlere evrilmiştir. Özellikle, YouTube dijital yayın platformu üzerinden kent folklorunu tanıtan ve aktaran gezginlerin sayısındaki artış, kent folkloruna ilişkin üretilen dijital içeriklere olan ilgiyi arttırmıştır. Bu çalışma, dijital medya yayıncılığı alanında son zamanlarda çokça takip edilen sırt çantalı gezginlerin bireysel dijital kanallarında kent folkloruna ilişkin yayınladıkları içerikleri irdelemeyi amaçlamaktadır. Bu amaç çerçevesinde, doküman analizi yöntemi benimsenirken; YouTube platformundaki kanallarında yayın yapan on sırt çantalı gezginin en güncel birer içeriği tartışılmıştır. Sonuç olarak, benimsenen yöntem temelinde, incelenen içeriklerden dört tematik başlığa ulaşılmış ve öne çıkan kültürel ürünler değerlendirilmiştir. Buna göre, yemek kültürü, ekonomik farklılıklar, inanç kültürü ve kent halkıyla iletişim tematik başlıklarına ulaşılırken, sırt çantalı gezginlerin dolaştığı coğrafyadaki kültürlere ilişkin aktarımları öne çıkmaktadır. Bu anlamda, sırt çantalı gezginlerin seyyahlık olgusuna yeni bir biçim kazandırdığı ve kent folklorunun çok boyutlu bir şekilde izleyiciye aktarıldığı gözlemlenmektedir. Seyyahlık kavramının dijital dünyada dönüşen isimlerin biri olan sırt çantalı gezginlerin, dijital medya bağlamında yeni üretim, tüketim ve aktarım sürecinin önemli bir aktörü hâline geldiği ve bu konunun çok boyutlu tartışılması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• kent folkloru
• kültür
• seyyahlık
• sırt çantalı gezginler
• dijital medya

Urban Folklore and Backpackers: Presentation of Urban Folklore in Digital Media

Öz

The widespread and convenient accessibility of digital media has enabled various aspects of daily life to be presented as content through digital media tools. While such content has become the objects of digital consumption, urban cities with rich cultural diversity have attracted the attention of digital content creators. Notably, backpackers, who embody the modern concept of travelers, share the cultural life of the cities they visit through digital channels. With advancements in communication technologies, the concept of the traveler has evolved, with backpackers now equipped with digital creation tools. The increase in travelers promoting urban folklore on YouTube has heightened interest in digital content related to urban folklore. The study aims to examine the content on urban folklore published by backpackers, who have gained popularity through digital media content on their digital channels. For this purpose, I analyzed the most recent content from ten backpackers, who create digital content for YouTube, by using the document analysis method. The analysis revealed four thematic headings, and the prominent cultural products were evaluated accordingly. Thus, while reaching the thematic headings of food culture, economic differences, belief culture and communication with the people of the city, backpackers’ transmissions on the cultures of the geography they traveled through stand out. In this sense, it is observed that backpackers have brought a new form to the phenomenon of being a traveler and urban folklore is conveyed to the audience in a multidimensional way. It is suggested that backpackers, who are one of the names of the concept of travelership transformed in the digital world, become an important actor of the new production, consumption and transmission process in the context of digital media and that the issue should be discussed in a multidimensional way.

Anahtar Kelimeler

• urban folklore
• culture
• traveler
• backpackers
• digital media

Kaynakça

1. Akkuş, G. & Akkuş, Ç. (2020). Sırt çantalı gezginlerin demografik özellikleri ile kişisel gelişimleri arasındaki farklılığın ı̇ncelenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(1), 173-186.
2. Anderson, B. (1991). Imagined communities: Reflections on the origins and spread of nationalism. Verso Press.
3. Aran, O., Biel, J.-I. & Perez, D. G. (2014). Broadcasting oneself: Visual dicovery of vlogging styles. IEEE Transaction on Multimedia, 201-2015.
4. Aslan, E. (2023). Kent folkloru nedir?. Kuramsal yaklaşımlar ışınğında kent folkloru, E. Aslan (Ed.) Çizgi Kitabevi. 49-54.
5. Avcı, C. (2023). Dijital Ekoloji II: Endüstri devrimleri ve toplum 5.0 habitatında kent folkloru üzerine bir değerlendirme. Kuramsal Yaklaşımlar Işığında Kent Folkloru E. Aslan (Ed.) Çizgi Kitabevi. 55-66.
6. Bars, M. E. (2023). Geleneğin icadı bağlamında kent folkloru. Kuramsal yaklaşımlar ışığında kent folkloru, E. Aslan (Ed.) Çizgi Kitabevi. 67-78.
7. Ben-Amos, D. (1972). Toward a definition of folklore in context. Towards New Perspectives in Folklore, A. Paredes and R. Bauman (Ed.) American Folklore Society. 3-15.
8. Blank, T. J. (2009). Toward a conceptual framework for the study of folklore and the internet. Folklore and the Internet. Vernacular Expression in a Digital World, T. J. Blank (Ed.) Utah State University Press. 1-20.

9. Blank, T. J. (2012). Introduction: Pattern in the virtual folk culture of computer- mediated communication. Folk culture in the digital age. The emergent dynamics of human interaction, T. J. Blank (Ed.) Utah State University Press. 1-24.
10. Bronner, S. (2007). The meaning of folklore. Utah State University Press.
11. Cohen, E. (1972). Toward a sociology of international tourism. Social Researc, (39), 164-182.
12. Couldry, N. (2021). The social media revolution. Cavendish Square Publishing.
13. Çakır, E. (2022). Geleneksel seyyahtan blogger seyyaha: Seyahat slogları dijital folklorun yeni bir türü müdür? folklor/edebiyat, 28(111), 621-636.
14. Dundes, A. (1965). The study of folklore. Prentice Hall.
15. Friedrichsen, M. & Kamalipour, Y. (2017). Introduction: Digital transformation in a global world. Digital Transformation in Journalism and News Media. Media Management, Media Convergence and Globalization M. Friedrichsen and Y. Kamalipour (Ed.) Springer Natura. 17-30.
16. Gözütok, T. (2010). 19. yüzyıl Batı seyahatnamelerinde Ortadoğu ve İstanbul imgesi: François René De Chateaubriand Örneği. Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, 97-117.
17. Gürbüz, S. & Şahin, F. (2018). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.
18. Hanilçe, M. (2021). II. Kısım: Geçmişten günümüze seyyahlar ve seyahatnamelerin tasnifine dair bir deneme-2. Anatolia: Turizm Araştımaları Dergisi, 32(2), 273-293.
19. Hannam, K. & Diekmann, A. (2010). From backpacking to flashpacking: Developments in backpacker tourism research. Beyond Backpacker Tourism. Mobilities and Experiences, K. Hannam and A. Diekmann (Ed.) Channel View Publications. 1-7.
20. Koç, R. (2022). Dijitalleşen kültür ya da kültürün dijitalleşmesi: Dijital kültür kavramı. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi, 15(38), 500-513.
21. Loker-Murphy, L. & Pearce, P. L. (1995). Young budget travallers: Backpackers in Austrilia. Annals of Tourism Research, 22(4), 819-843.
22. Maden, S. (2010). Türk edebiyatında seyahatnameler ve gezi yazıları. Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, 15(37), 147-158.
23. O’Reilly, C. C. (2006). From drifter to gap year tourist. Mainstream backpacker travel. Annals of Tourism Research, 33(4), 998-1017.
24. Ong, W. J. (2012). Sözlü ve yazılı kültür/sözün teknolojileşmesi. (S. Postacıoğlu Banon. Çev.) Metis Yayınları.
25. Özdemir, N. (2012). Medya, kültür ve edebiyat. Grafiker Yayınları.
26. Özdemir, N. (2017). Kültür bilimi ve yönetimi. Grafiker Yayınları.
27. Öztürkmen, A. (2023). Folklor çalışmalarından bir yıldız kaydı: Dan Ben-Amos ve hatırası. folklor/ edebiyat, 21-30.
28. Paris, C. M. (2012). Flashpackers: An emerging sub-culture? Annals of Tourism Research, 39(2), 1094- 1115.
29. Peck, A. (2020). Introduction: Old practices, new media. içinde, Folklore and Social Media, A. Peck and T. J. Blank (Ed.) Utah State University Press. 10-37.
30. Riley, P. (1988). Road culture of international long-term budget travellers. Annals of Tourism Research, (15), 313-328.
31. Sak, R., Sak , İ. T., Şendil, Ç. & Nas, E. (2021). Bir araştırma yöntemi olarak doküman analizi. Kocaeli Üniversitesi Eğitim Dergisi, 4(1), 227-250.
32. Snelson, C. (2015). Vlogging about school on YouTube: An exploratory study. New Media & Society, 17(3), 321-339.
33. Svheyvens, R. (2002). Backpacker tourism and third world development. Annals of Tourism Research, 29(1), 144-164.
34. Wilson, D. (1997). Paradoxes of tourism in Goa. Annals of Tourism Reseach, 24(1), 52-75.
35. Yıldırım, A., & Şimşek , H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.
36. Zinderen , A. (2021). YouTube ortamındaki haberciliği haritalandırmak: Gazetecilerin YouTube haber kanalları üzerine tanımlayıcı bir çalışma. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 25(3), 932-950.