Göçle Gelen Öğrencilere Türkçe Öğretirken Karşılaşılan Sorunlara İlişkin Öğretmenlerin Görüşleri (İzmir Örneği)

Öz

Bu araştırmada İzmir iline göç ile gelen ailelerin ilköğretim 2. kademede okuyan çocuklarının Türkçe öğretimlerinde öğretmenler tarafından belirtilen sorunlar araştırılmıştır. Araştırmanın verileri 2009 -2010 eğitim öğretim yılında İzmir ili 7 metropol ilçeden seçilen, ilköğretim 2. kademede görev yapan 113 Türkçe öğretmenine yarı yapılandırılmış görüşme formu ve likert tipi ölçek uygulanarak elde edilmiştir. Araştırmada Türkçe öğretmenleri tarafından belirtilen sorunlar anlama, anlatma, dilbilgisi ve çevre şeklinde 4 alt boyutta toplanmıştır. Öğretmenler tarafından belirtilen sorunların, öğretmenlerin cinsiyeti, mezun oldukları alan, kıdemleri, öğrenci ailelerinin gelir düzeyine ve okuldaki göç ile gelen öğrenci oranı değişkenleri arasındaki farklara bakılmıştır. Elde edilen bulgular şu şekildedir: 1. İzmir’e göçle gelen öğrencilerin Türkçe öğretiminde karşılaşılan sorunlarda, öğretmenlerin cinsiyeti, kıdemine göre anlamlı fark görülmemiştir. 2. Öğretmenlerin çalıştıkları okuldaki göç ile gelen öğrenci oranı arasında istatistiki açıdan anlama becerileri arasında anlamlı fark yoktur,ancak anlatma, dilbilgisi, çevre boyutlarında anlamlı farklılık gözlenmiştir. 3. İzmir’e göçle gelen çocukların ailelerinin gelir düzeyine göre çocukların Türkçe becerilerinde, öğretmen görüşlerinde anlamlı farklılık yoktur ancak ailelerin gelir düzeyi arttıkça sorunlarda azalma saptanmıştır. Göçle gelen öğrencilerin sorunlarına ilişkin, öğretmenlerin çözüm önerileri; aile merkezli, okul, basın - yayın merkezli olmak üzere 4 grupta toplanabilir.

Anahtar Kelimeler

• Göç, Türkçe Öğretimi Sorunları, Öğretmen Görüşleri

Öz

In this research, Turkish teaching problem of immigrant families’children in İzmir were investigated in terms of their Turkish teachers. The data of this research was obtained by administration of semi-structured interview and likert type questionnaire to Turkish teachers who work in primary schools in İzmir’s 7 centre provinces in 2009-2010 education year. The problems stated by Turkish teachers were picked up four dimensions. These are unde rstanding,expression,grammar and environment. The problems stated by Turkish teachers were analiyzed in terms of teachers’sex, experience, university graduation program,; the socio-economic status of students’ families and the rate of the immigrants students in the school variables. The findings of this research as follows: 1. There is no significant difference between problems of immigrant’s students and teacher’s sex, experience and the working providence. 2. The rate of migration between the school work with teachers from no statistically significant difference between understanding, but expressions, grammar, showed a significant difference in the environment. 3. Izmir Turkish migrant children in families of children according to income level of skills, teacher observations do not differ significantly, but the problems were decreased with increasing income level of families. Related to the problems of migrant students, teachers, solutions, family-centered, schools, media-centric to be divided into 4 group.

Anahtar Kelimeler

• Migration, Turkish teaching problems, The views of teachers

Kaynakça

1. Balcı, T. Ve Balcı, H. Anadil ve Yabancı Dil Olarak Türkçe Eğitimine İlişkin Genel Öneriler. Çağdaş Türk Dili. 63, 19-25. (1993).
2. Çetin, M. C. “Dilimiz Kültürümüz, Kimliğimiz, Bilim Ve Eğitim Dili Türkçe” Bilim ve
3. Öğretim Dili Olarak Türkçe İstanbul: İstanbul Teknik Üniversitesi Rektörlüğü Sayı: 1568. (1995).
4. Demirel, Ö. “İlköğretim Okullarında Türkçe Öğretimi ve Sorunları” İlköğretim Okullarında Türkçe Öğretimi ve Sorunları Türk Eğitim Derneği XI. Öğretim Toplantısı 25-26 Mayıs 1993 (Yayına Hazırlayan: A. Ferhan Oğuzkan), Türk Eğitim Derneği Öğretim Dizisi No:11, Ankara: Şafak Matbaacılık. (1993).
5. Ergenç, İ. Türkiye’deki Anadil Sorunu. Dil Dergisi. 25, 12-14. (1994).
6. Gün, Z. Çocuk ve Göç. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ege Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (2002).
7. Gündemir, Y. İlköğretim Sekizinci Sınıf Öğrencilerinin Okuduğunu Anlama Becerilerinin
8. Gelişimlerin Ölçülmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü. (2002).

9. Işık, Ş. 1995-2000 Döneminde İzmir’e Yönelik Göçler Ege Üniversitesi Türk Coğrafya
10. Dergisi. http://www.tck.org.tr Sayı 52: 9-16, İstanbul
11. İleri, E. Avrupa’da Yaşayan Türk Çocuklarının Anadil Sorunları Toplantısı Ankara: Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu TDK Yayınları Sayı 734. (2000).
12. Kartal, A. F. Iğdır İli İlköğretim Okullarının II. Kademe VI. Sınıflarında Okuma ve Yazma Derslerinde Karşılaşılan Sorunları. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (2003).
13. Kavcar, C. Türkçe Eğitimi ve Sorunları. Dil Dergisi. 65, 5-10. (1998).
14. Kaygalak, İ. İzmir Karşıyaka-Çiğli Perifedesinde Göçün Sosyo-Ekonomik Boyutları. Ege Coğrafya Dergisi, 15 (2006), 87-103, İzmir Aegean Geographical Journal, 15 (2006), (1998). 7-103.
15. Muhcu, G. İlkokul Öğretmenlerinin Türkçe Öğretiminde Karşılaştıkları Sorunlar ve Çözüm İçin Öneriler. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (1997).
16. Özbay, M. Kültür Aktarımı Açısından Türkçe Öğretimi. Türk Dili ve Edebiyat Dergisi. 602, 111-120. (2002).
17. Özcan, Y.Z. Türkiye’de İç Göç, Konferans Bolu-Gerede 6-7-8 Haziran 1997 İstanbul: Numune Matbaacılık, Türkiye Ekonomik ve Toplumsal Tarih Vakfı. (1998).
18. Özdemir, E. Türkçe Öğretiminde Karşılaşılan Güçlükler ve Çözüm Önerileri. İlköğretim Okullarında Türkçe Öğretimi ve Sorunları Türk Eğitim Derneği XI. Öğretim Toplantısı 25-26 Mayıs 1993. (Yayına Hazırlayan: A. Ferhan Oğuzkan) Türk Eğitim Derneği Öğretim Dizisi, Ankara: Şafak Matbacılık. (1993).
19. Sever, S. ”Bilimsel Gelişmeler Karşısında Anadili Öğretiminin Sorumluluğu” Dil ve Dilimiz Türkçe, (Sempozyum Bildirileri 13-14 Kasım 2003) Basıma Hazırlayan: Hüseyin Atabaş, Ankara; Ankara Üniversitesi Basımevi. (2004)
20. Söylemez,Ü. Kentleşme ve Dil Değişimi: Kırsal Göçmenlerin Toplumbilimsel Analizi ve İşteki Değişim Stratejileri. Yayınlanmamış doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (1999).
21. Susar, F. Türkçe Öğretiminde Karşılaşılan Sorunlar ve Bu Sorunların Öğretmen Performansına Etkileri. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (2000).
22. Tekeli, İ. Türkiye’de İç Göç, Konferans Bolu-Gerede-6-8 Haziran 1997 İstanbul: Numune Matbaacılık, Türkiye Ekonomik ve Toplumsal Tarih Vakfı. (1998).
23. TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu) Genel Nüfus Sayımı. 2000 Göç İstatistikleri. Ankara: Türkiye İstatistik Kurumu. (2005).
24. Utku, M. B. Fırsat Eşitliği Açısından Gecekondu Bölgeleri ve Kız Çocuğunun Eğitim Şansı (İzmir örneği). Yayınlanmamış Yüksek Lİsans Tezi, D.E.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü. (1993).
25. Uşaklı, H. İzmir İlinde Göç Alan Bölgelerdeki İlköğretim Okullarında Türkçe Öğretiminde Karşılaşılan Sorunlar. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, D.E.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü. (2005)