Kadın Kahramanın Yolculuğu: Hasanboğuldu Hikâyesi Örneği
Öz
Çalışmanın konusu olan Hasanboğuldu hikâyesi, Kaz Dağı Türkmen köylülerinin1
söylencelerinde yer alan ve kökleri İran’a kadar uzanan bir İslami
halk anlatısı üzerine temellendirilmiştir. Kaz Dağı’nın en ünlü anlatısı olan
Sarıkız efsanesi, Kaz Dağı çevresindeki sözlü edebiyatta hâlen nefes almaktadır.
Çalışmamızda incelediğimiz eş metinde (varyantta), toplum tarafından
küçültücü baskıya maruz kalan kızın konu olduğu efsane, Sabahattin Ali’nin
Yeni Dünya isimli eserinde Hasanboğuldu hikâyesiyle karşımıza çıkar. Hikâye
anlatıcısının maceraya çağırılışını kabul etmesinin ardından kendisine yardımcı
yol arkadaşı görevi verilen Yüksekoba kızı olan Hacer, anlatıcıyı efsanenin
geçtiği coğrafyaya taşır. Hem Sarkız efsanesi hem de Hasanboğuldu hikâyesi
aynı yol üzerinde seyretmektedir. Her iki kadına tutulan eril karakterlerin duygusal
dışavurumlarını konu edinen hikâyede anlatılan efsane, hikâyeden daha ağır basmaktadır. Bu nedenle Sabahattin Ali’nin Hasanboğuldu hikâyesinde
anlattığı şekliyle aslında Sarıkız efsanesini incelemekteyiz. Efsanedeki kadın
kahraman olan Emine’nin yaşantılarının örüntüsü onun bütünsellik arayışıyla
dokunmuştur ve bu örüntü Joseph Campbell’in kahramanın yolculuğu şemasının
dişil formu olarak kabul gören ve öğrencisi Maureen Murdock tarafından
oluşturulmuş olan ‘Kadın Kahramanın Yolculuğu’ aşamalarıyla örtüşmektedir.
Yolculuğun aşamalarıyla incelenecek olan metinin sembolik alt anlamlarına da
değinilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Ball, J. C. (1996). The semi-detached metropolis: Hanif Kureishi’s London. Ariel: A Review of International English Literature. 27.4, 7-27.
- Çelikel, M. (2011). Sömürgecilik sonrası İngiliz romanında kültür ve kimlik. İstanbul: Bilge Kültür Sanat.
- Gilroy, P. (2006). Postcolonial melancholia, New York: Columbia University.
- Kureishi, H. (1990). The Buddha of Suburbia. London: Faber and Faber.
- Kureishi, H. (2011). “The Rainbow Sign” collected essays. London: Faber and Faber, 2011. 3-34.
- Mcleod, J. (2007). Beginning postcolonialism. Manchester: Manchester University.
- Moore-Gilbert, B. (2001). Hanif Kureishi. Manchester: Manchester University.
- Moss, L. (2003). The politics of everyday hybridity: Zadie Smith’s White Teeth. Wasafiri. 39, 11-17.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Antropoloji, Sanat ve Edebiyat
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
6 Kasım 2018
Gönderilme Tarihi
31 Ekim 2017
Kabul Tarihi
31 Aralık 1899
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 24 Sayı: 96