Türkiye'nin göç rejiminde toplumsal cinsiyet faktörü: Ugandalı göçmen kadınlar örneği

Öz

Yapılan çalışmalar toplumsal cinsiyetin göç süreçlerinde merkezi bir öneme sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Türkiye’de de 1990'lardan itibaren toplumsal cinsiyetin etkili olduğu göç akımları önce eski Doğu Bloku ülkelerinden gelen göçte daha sonra ise farklı ülkelerin katıldığı yeni göç akımlarında görünürlük kazanmaktadır. Son dönemde özellikle Sahra-Altı Afrika ülkelerinden gelen göçmen kadınlar toplumsal cinsiyete özgü bu göç tipine örnek teşkil etmektedir. Bu çalışma da Sahra-Altı Afrika ülkelerinden gelen kadın grupları arasında en görünür gruplardan olan Ugandalı göçmen kadınların göç deneyimlerine odaklanmaktadır. Ampirik bir araştırmanın verilerine dayanan bu makalede Ugandalı göçmen kadınların hem göç kararında hem de göç sonrasındaki deneyimlerinin yüksek derecede toplumsal cinsiyet rollerine duyarlı olduğu iddia edilmektedir. Ugandalı göçmen kadınlar özellikle kağıtsız konumları ve aileye para gönderme baskısı altında Türkiye’nin göç rejiminde kırılgan bir konumdadırlar. Nitekim işgücü piyasasında toplumsal cinsiyete dayalı işlerde istihdam edilen Ugandalı göçmen kadınlar işyerlerinde sıklıkla emek sömürüsü, ayrımcılık, ırkçılık ve cinsel tacizle karşılaşmaktadır. Bu zorluklar eve para gönderme ve borç ödeme baskısı birleştiğinde bazı Ugandalı göçmen kadınları seks satmaya zorlanmaktadır

Anahtar Kelimeler

• Göç
• toplumsal cinsiyet
• Ugandalı kadınlar
• fuhuş
• Türkiye

Gender factor in Turkey’s migration regime: A case of Ugandan migrant women

Öz

Gender factor in Turkey’s migration regime: A case of Ugandan migrant women Previous research shows that gender is a central organising principle in migration processes. Gendered migration has also become visible in Turkey initially with the migration from ex-Eastern Bloc countries and later in new migration flows from diverse countries. Recently, migrant women from Sub-Saharan African countries create a good example of new gendered migration flows in Turkey. Therefore this article focuses on one of the most visible Sub-Saharan African women’s groups, Ugandan migrant women’s migration experiences in Turkey. Based on an empirical research project, this article argues that Ugandan migrant women’s experiences, both before and after migration, are highly sensitive to their gendered roles. Ugandan migrant women are in a fragile position in Turkey’s migration regime especially as a result of their undocumented position and the pressure of sending money back home. Indeed, being employed in gendered segments of labour market, Ugandan migrant women often face labour exploitation, discrimination, racism and sexual harassment. When these difficulties are combined with the pressure from home and paying the debt, some Ugandan women are pushed to sell sex

Anahtar Kelimeler

• Migration
• gender
• Ugandan women
• prostitution
• Turkey

Kaynakça

1. Anderson, Bridget. Us and Them (Oxford: Oxford University Press, 2013).
2. Anderson, Bridget. Doing the Dirty Work? The Global Politics of Domestic Labour. (London: Zed Books, 2000).
3. Castles, Stephen ve Miller, Mark J. The Age of Migration: International Population Movements in the Modern World. 4th edition. (Basingstoke and New York: Palgrave Macmillan and Guilford, 2009).
4. Dedeoğlu, Saniye ve Gökmen, Çisel E. Göç ve Sosyal Dışlanma: Türkiye’de Yabancı Göçmen Kadınlar (Istanbul: Efil Yayınevi, 2011).
5. Dışişleri Bakanlığı (2016). Türkiye Afrika İlişkileri.http://www.mfa.gov.tr/turkiye-afrika-iliskileri.tr.mfa
6. Ehrenreich, Barbara. ve Hochschild, A. Russell. Global Woman: Nannies, Maids and Sex Workers in the New Economy (London: Granta Books, 2002)
7. Erder, Sema ve Kaşka, Selmin, Irregular Migration and Trafficking in Women: The Case of Turkey (Istanbul: IOM, 2003).
8. Hirata, Helena, Laborie, Françoise, Le Doaré, Hêlêne ve Senotier, Daniêle. Eleştirel Feminizm Sözlüğü, Çev. Acar- Savran, Gülnur. (İstanbul: Kanat Kitap, 2009).

9. İçduygu, Ahmetve Kirişçi, Kemal (Ed). Land of Diverse Migrations: Challenges of Emigration and Immigration in Turkey(İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversity Press, 2009).
10. Yükseker, Deniz. Laleli-Moskova Mekiği: Kayıtdışı Ticaret ve Cinsiyet İlişkileri (İstanbul: İletişim Yayınları, 2003).