Şiddet Gören Kadınların Sığınmaevlerine Erişimini Engelleyen Etmenler

Öz

Şiddet gören kadının şiddet ortamından uzaklaşabilmesi için şiddete müdahale hizmeti olarak kabul edilen sığınmaevlerinin açılması ve sığınmaevlerinin ulaşılabilir olması büyük önem arz etmektedir. Bu çalışma, şiddet gören kadının sığınmaevine erişimi sürecinde karşılaştığı sorunların neler olduğunun belirlenmesini ve bu engellerin ortadan kaldırılması için önerilerin sunulmasını amaçlamaktadır. Çalışmada 43 şiddet görmüş ve sığınmaevinde yaşamakta olan kadın ile derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşülen şiddet gören kadınların büyük bir bölümü, kendisi ya da kendisine destek olan çocuğu, aile bireyi ya da komşusuyla karakola başvurarak ya da ALO 155’i arıyarak karakollara oradan da sığınmaevine ulaşabilmiştir. Bu süreçte özellikle karakoldaki polislerin ve kadının çevresinin aile, akraba, komşu sığınmaevine yönelik olumsuz görüşleri, başvurulan karakoldaki polisin fail ve/veya ailesinin akrabası, tanıdığı olması kadının sığınmaevine erişimini engelleyen en önemli etmendir. Bu konuda kolluk kuvvetlerinin bilgi düzeyinin düşüklüğü ve ataerkil kültürel değerlerle hareket etmesi kadınların sığınmaevine erişimlerinin önündeki engeller olarak görülmektedir. Şiddet gören kadınların sığınmaevine erişimlerini kolaylaştırmak için sığınmaevinin görünürlüğü kapsamında gerek medya gerekse internet ortamında yayınların yapılması önerilmektedir

Anahtar Kelimeler

• Kadına Yönelik Şiddet
• Sığınmaevi
• Sığınmaevine Erişim

Factors Preventing Women from Access to Shelters who were Exposed to Violence

Öz

Factors Preventing Women from Access to Shelters who were Exposed to Violence The establishment of shelters and access to those shelters, considered as the service for intervention to violence, are vital for women, who are exposed to violence, to move away from violence. This study aims to determine the problems faced by women during the access to shelters and present recommendations to eliminate these problems. The in-depth interviews were made with 43 women who were exposed to violence and staying in shelters. Majority of those women had first applied to police station or called ALO 155 themselves or their children, family members or neighbors did it on behalf of them and then reached shelters finally. The negative attitudes of police officers and social environment of women family members, relatives, neighbors, etc towards shelters or a police officer, who is the relative or friend of perpetrator and/or family of perpetrator, are the most important factors that prevent women from access to shelters. The lack of information and action depends on patriarchal cultural values of police officers may also be considered as the factors preventing women from access to shelters. It is foreseen that the programs should be broadcasted both in media and internet environment in the scope of visibility of shelters to make it easy for women victims of violence to access to shelters

Anahtar Kelimeler

• Violence against Women
• Shelters
• Access to Shelters
• Law Enforcement Officers
• Negative Attitudes

Kaynakça

1. Agamben, Giorgio, Nesir Fikri, çev. Fırat Genç, (İstanbul, Metis Yayınları, 2009)
2. Aguirre, B.E., “Why Do They Return? Abused Wives in Shelters”, Social Work, 30, 1985:350-354.
3. Alpago, Ceyda. Kadına Yönelik Şiddet Ve Kadın Sığınma Evleri Olgusu, İstanbul Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. (2006)
4. Baskale, H. & Sozer, A.. “Violence perception and victimization reasons of women exposed to spouse/partner violence”. TAF Preventive Medicine Bulletin 14, no. 6 (2015): 468-474. doi:10.5455/pmb.1- 1433339980
5. BİA Haber Merkezi. “Yakın İlişkide Şiddetin Beyaz Yakalı Kadın Çalışanlara ve İşletmeye Etkisi Araştırma Raporu” Hollanda Başkonsolosu, Sabancı Üniversitesi'nden Melsa Ararat, UNFPA temsilcisi Başaran ve KAMER'den Nebahat Akkoç'un Konuşmaları” (09 Aralık 2014)
6. Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, Kadınlara Karşı Şiddetin Önlenmesi Bildirgesi, A/RES/48/104, Aralık 20, (1993).
7. Bourdieu, P., Pratik Nedenler. Eylem Kuramı Üzerine. Çev.H. Uğur Tanrıöver, İstanbul, Hil Yayınları, 2006). Creswell, John W. Nitel Araştırma Yöntemleri: Beş Yaklaşıma Göre Nitel Araştırma ve Araştırma Deseni. (Ankara, Siyasal Kitabevi, 2015).
8. Çoban, Savaş, Hegemonya Aracı ve İdeolojik Aygıt Olarak Medya, (İstanbul, Parşömen Yayıncılık, 2013).

9. Connell, R.W. Toplumsal Cinsiyet ve İktidar, Çev. Cem Soydemir, (İstanbul: Ayrıntı Yayınları, 1998).
10. Diner, Çağla ve Şule Toktaş. “Women’s Shelters in Turkey: A Qualitative Study on Shortcomings of Policy Making and Implementation”, Violence Against Women 19, no. 3 (2013): 338–355.
11. Dobash, R. Emerson ve Russell P. Dobash. Women, Violence and Social Change, (London and New York, Routledge, 1992).
12. Ekal, Berna. Giriş, Sığınaklar ve Danışma/Dayanışma Merkezleri Kurultayı Sığınaksız Bir Dünya, ed. Berna Ekal, Ulfet Taylı, (İstanbul, Mor Çatı Yayınları, 2012).
13. Erten Yavuz ve Cahit Ardalı, Saldırganlık, Şiddet ve Terörün Psikososyal Yapıları, Cogito Şiddet 6-7, 1996: 143- 163.
14. Ertürk, Yakın. Sınır Tanımayan Şiddet, (İstanbul, Metis Yayınları, 2015)
15. Glesne, Corrine. “Nitel Araştırmayla Tanışma”. çev. E. Günel, İç. Nitel Araştırmaya Giriş. ed. Ali Ersoy ve Pelin Yalçınoğlu, (Ankara, Anı Yayıncılık, 2014).
16. Görgün Baran, Aylin, Canan Koca Arıtan, Selda Taşdemir Afşar ve Dilara Merve Güney, Kadın Sığınmaevleri Kendi Sorunlarını Tartışıyor Çalıştayı Sonuç Raporu, (Ankara, Konak, 2015).
17. Görgün Baran, Aylin, Kütük Şahin Birsen, Maybek, S. Dicle, Kadınların Eşleri Tarafından Gördükleri Şiddeti Meşrulaştırmaları Üzerine Kamusal Alanın Etkisi, Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, Cilt 4, No 2, 2012, ISSN: 1309-8012 (Online), s.41-50.
18. Itzhaky, Haya ve Anat Ben Porat. “Battered Women in Shelters: Internal Resources Well-Being, and Integration”. Affilia 20, no. 1 (2005): 39-51.
19. Kadının Statüsü Genel Müdürlüğü (KSSGM). Kadın 2000: 21. yüzyıl için toplumsal cinsiyet eşitliği, kalkınma ve barış (Pekin +5), (Ankara, KSGM, 2000)
20. Kadının Statüsü Genel Müdürlüğü (KSGM). Türkiye’de Kadına Yönelik Aile İçi Şiddet Araştırması Özet Raporu. http://kadininstatusu.aile.gov.tr/data/542a8e0b369dc31550b3ac30/siddetarastirmaozetrapor.pdf, (02.10.2016).
21. Kadının Statüsü Genel Müdürlüğü (KSGM). Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele Eylem Planı 2012-2015, (Ankara, Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı, 2012).
22. Kadının Statüsü Genel Müdürlüğü (KSGM). Türkiye’de Kadına Yönelik Aile İçi Şiddet Araştırması. (01.10.2016). http://www.hips.hacettepe.edu.tr/KKSA-TRAnaRaporKitap26Mart.pdf
23. Lundgren, Eva. Şiddetin Normalleştirilme Süreci, çev. Berna Ekal, (İstanbul, Rengahenk, 2009). Mor Çatı Vakfı. 6284 Sayılı Kanun Uygulamaları İzleme Raporu, (İstanbul, Mor Çatı Kadın Sığınağı Vakfı Yayınları, 2015) 1-58.
24. Owen, F. ve D. Owen, Kadına Yönelik Aile İçi Şiddet. KSGM, (Ankara, 2008)
25. Page, Ayten Zara ve Merve İnce, “Aile İçi Şiddet Konusunda Bir Derleme”, Türk Psikoloji Yazıları (2008): 81- 94.
26. Sallan Gül, Songül. Türkiye’de Kadın Sığınmaevleri Erkek Şiddetinden Uzak Yaşama Açılan Kapılar mı?, (İstanbul, Bağlam Yayınları, 2013).
27. Sallan Gül, Songül. “Türkiye’de Eril Refah Rejimi, Kadına Yönelik Aileiçi Şiddet ve Sığınmaevleri” 2000’ler Türkiye’sinde Sosyal Politika ve Toplumsal Cinsiyet der. Saniye Dedeoğlu ve Adem Yavuz Elveren (Ankara, İmge, 2015): 331-361.
28. Subaşı, Nüket ve Ayşe Akın, Kadına Yönelik Şiddet: Nedenleri ve Sonuçları, http://www.huksam.hacettepe.edu.tr/Turkce/SayfaDosya/kadina_yon_siddet.pdf, (25.05.2017)
29. T.C. Resmi Gazete, 5 Ocak 2013, Sayı:28519, Kadın Konukevlerinin Açılması Ve İşletilmesi Hakkında Yönetmelik (http://www.resmigazete.gov.t r/eskiler/2013/01/20130105-5.htm), (13.01.2016).
30. Tahaoğlu, Çiçek. “Mark Wynn ile Eviçi Şiddet Üzerine: Korku Varsa Rıza Yoktur” Röportajı, http://bianet.org/biamag/toplumsal-cinsiyet/173962-mark-wynn-ile-evici-siddet-uzerine-korku-varsa- riza-yoktur , (01.10.2016).
31. Taşdemir Afşar, Selda. “Türkiye’de Şiddetin Kadın Yüzü”, Sosyoloji Konferansları 52, (2015): 715-753.
32. Yılmaz, Seray. Muhafazakar Politikalar Feminist Perspektif Ve Kadın Sığınmaevleri: Çankaya Belediyesi Sığınmaevi Örneği, Dumlupınar Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, (2015).
33. Walby, S. Patriyarka Kuramı. Çev. H. Osmanoğlu, (Ankara, Dipnot Yayınları, 2015).