Araştırma Makalesi

Yapay Eğilimler ve Eğilimsel Bağdaşırcılık Üzerine Bir Deneme

Sayı: 79 15 Temmuz 2024
PDF İndir
TR EN

Yapay Eğilimler ve Eğilimsel Bağdaşırcılık Üzerine Bir Deneme

Öz

Teknolojik ilerlemelerin günümüzdeki hızlı seyri, insanın kendi tasarımı olan eserlerle ilişkisini derinlemesine anlamak adına önemli bir araştırma alanı sunmaktadır. İnsanlar tarafından tasarlanan eserler, kullanıcıları üzerinde çeşitli zihinsel ve fiziksel etkilere sahip olabilir. İnsanın eserle etkileşimi, pasif bir rolde değil; aksine insanın içsel eğilimlerini ortaya çıkararak onu yeni yaratımlara açık hale getiren bir potansiyel sergilemektedir. Bu makalede teknolojinin insan yaşamına etkisi, çağdaş felsefeci Kadri Vihvelin'in eğilimsel bağdaşırcılık perspektifi üzerinden incelenecek ve özelliklerin eğilimlere bağlı olduğu bir metafizik sistemin savunusu yapılacaktır. Bu bağlamda, ortaya çıkan eğilimsel bağdaşırcılık olgusu, bağdaşırcılık ve özgürlük kavramlarını teknoloji bağlamında değerlendirmek için yeni felsefi düşüncelerin gelişmesine kapı aralamaktadır. Dolayısıyla, teknolojik aygıtların insan yaşamını şekillendirmesine rağmen, insan-eser etkileşimi sonucunda beklenmeyen ve yeni güçlerin ortaya çıkabileceği vurgulanmaktadır. Makalede, eğilimsel bağdaşırcılık fikri özellikle metin tabanlı yapay zekâ uygulamalarıyla insan etkileşimini ele alarak incelenecektir. Yapay zekânın insanların düşünce örüntüleriyle ortak çalışabilmesi eğilimsel bağdaşırcılığın gözlemlenebilmesi için anlamlı bir örnektir. Sonuç olarak makalenin amacı, insan-eser ilişkisine eğilimsel bir perspektifle yaklaşarak, teknolojinin insan özgürlüğü üzerindeki etkilerini ele almaktır. Ayrıca eğilimsel bağdaşırcılık perspektifi üzerinden teknolojik eserlerin insan özgürlüğüne olumlu bir katkı sağlayabileceği iddiasını savunmaktır.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Makale tek yazarlıdır. Daha önce bir dergide yayımlanmamış veya başka bir çalışmadan kesilerek ortaya çıkarılmamıştır. Beyan ederim.

Teşekkür

Değerli Hakemlere ve Felsefe Dünyası ekibindeki değerli hocalara verdikleri fırsat için çok teşekkür eder, saygılarımı sunarım.

Kaynakça

  1. Armstong, D. (1983). What Is a Law of Nature?, Cambridge University Press.
  2. Armstrong, D. M. (2010). Sketch for a Systematic Metaphysics, Oxford, UK: Clarendon Press.
  3. Austin, C. J. (2014). The Truthmaking Argument Against Dispositionalism. Ratio, 28(3), ss. 271–285. doi: 10.1111/rati.12071.
  4. Baker, L. R. (2004). The Ontology of Artifacts, Philosophical Explorations, 7(2), ss. 99-111, doi: 10.1080/13869790410001694462.
  5. Balaguer, M. (2014). Free Will. The MIT Press.
  6. Bird, A. (2007). Nature's Metaphysics: Laws and Properties, Oxford University Press.
  7. Choi, S. (2009). The Conditional Analysis of Dispositions and the Intrinsic Dispositions Thesis. Philosophy and Phenomenological Research, 78(3), ss. 568–590. http://www.jstor.org/stable/40380440.
  8. Cowling, S. (2017). Abstract Entities, Routledge.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sistematik Felsefe (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

15 Temmuz 2024

Gönderilme Tarihi

21 Ocak 2024

Kabul Tarihi

30 Mayıs 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Sayı: 79

Kaynak Göster

APA
Akalın, A. (2024). Yapay Eğilimler ve Eğilimsel Bağdaşırcılık Üzerine Bir Deneme. Felsefe Dünyası, 79, 165-187. https://doi.org/10.58634/felsefedunyasi.1423291
AMA
1.Akalın A. Yapay Eğilimler ve Eğilimsel Bağdaşırcılık Üzerine Bir Deneme. FD. 2024;(79):165-187. doi:10.58634/felsefedunyasi.1423291
Chicago
Akalın, Atilla. 2024. “Yapay Eğilimler ve Eğilimsel Bağdaşırcılık Üzerine Bir Deneme”. Felsefe Dünyası, sy 79: 165-87. https://doi.org/10.58634/felsefedunyasi.1423291.
EndNote
Akalın A (01 Temmuz 2024) Yapay Eğilimler ve Eğilimsel Bağdaşırcılık Üzerine Bir Deneme. Felsefe Dünyası 79 165–187.
IEEE
[1]A. Akalın, “Yapay Eğilimler ve Eğilimsel Bağdaşırcılık Üzerine Bir Deneme”, FD, sy 79, ss. 165–187, Tem. 2024, doi: 10.58634/felsefedunyasi.1423291.
ISNAD
Akalın, Atilla. “Yapay Eğilimler ve Eğilimsel Bağdaşırcılık Üzerine Bir Deneme”. Felsefe Dünyası. 79 (01 Temmuz 2024): 165-187. https://doi.org/10.58634/felsefedunyasi.1423291.
JAMA
1.Akalın A. Yapay Eğilimler ve Eğilimsel Bağdaşırcılık Üzerine Bir Deneme. FD. 2024;:165–187.
MLA
Akalın, Atilla. “Yapay Eğilimler ve Eğilimsel Bağdaşırcılık Üzerine Bir Deneme”. Felsefe Dünyası, sy 79, Temmuz 2024, ss. 165-87, doi:10.58634/felsefedunyasi.1423291.
Vancouver
1.Atilla Akalın. Yapay Eğilimler ve Eğilimsel Bağdaşırcılık Üzerine Bir Deneme. FD. 01 Temmuz 2024;(79):165-87. doi:10.58634/felsefedunyasi.1423291