DİN FELSEFESİNDE KÖTÜLÜK PROBLEMİ VE TEODİSE: ALGISAL KÖTÜLÜK KAVRAMIYLA YENİ BİR PERSPEKTİF

Öz

Kötülüklerin alemdeki varlığı inkar edilemez bir gerçekliktir. Bu açıdan kötülüğü okuyabilmek ve varlığını sebeplendirebilmek önem arz eder. Kötülüklerin ne tamamen ortadan kalkacağına inanılarak, ne de tümüyle boş yere olduğu düşünülerek kötülük gerçeği ile yüz yüze gelmek gereklidir. Bu gerekliliğin felsefi alana yansıması ise kötülük problemidir. Bu makalede din felsefesi kapsamında kötülük problemini tanıtma ve teodiselerle anlamlandırma hedefinin yanısıra algısal kötülük kavramı önerilmiş ve meseleye katkısı izah edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Kötülük
• Kötülük Problemi
• Ahlaki Kötülük
• Doğal Kötülük
• Algısal Kötülük
• Teodise

The Problem of Evil and Theodicy in Philosophy of Religion: A New Perspective with the Concept of Perceptual Evil

Öz

The existence of evil in the world is an undeniable fact. In this respect it is important to read and to reason the evil. It is necessary to face with the reality of evil without thinking that it will be wiped out or it is useless. The reflection of this necessity to the philosophical area is the problem of evil. In this article it is aimed to present and to understand the problem of evil through the lenses of philosophy of religion. Beside this the concept of perceptual evil is proposed and its contribution to the subject is explained.

Anahtar Kelimeler

• Evil
• The Problem of Evil
• The Moral Evil
• The Nature Evil
• The Perceptual Evil
• Thoodicy

Kaynakça

1. • Akarsu, Bedia. Felsefe Terimleri Sözlüğü, Türk Dil Kurumu, Ankara 1975.
2. • Aydın, Mehmet S. Din Felsefesi, Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir 1987.
3. • Aydın, Mehmet. Tanrı-Ahlak İlişkisi, Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 1991.
4. • Berger, Peter L. The Sacred Canopy: Elements of a Sociological Theory of Religion, Anchor Press Douleday, New York: 1969.
5. • Berger, Peter L. Kutsal Şemsiye: Dinin Sosyolojik Teorisinin Ana Unsurları, Çeviren: Ali Coşkun, Rağbet Yayınları, İstanbul 2005.
6. • Bowker, John. Problems of Suffering in Religions of the World, Cambridge University Press, Cambridge 1970.
7. • Camus, Albert. The Fall, Çeviren: Justin O’Brien, Vintage Books, New York 1956.
8. • Camus, Albert. Düşüş, Çeviren: Ferit Edgü, Ataç Kitabevi, İstanbul 1961.

9. • Cebeci, Lütfullah. Kur’an’da Şer Problemi, Akçağ yayınları, Ankara 1985.
10. • Chisholm, Roderick M. “The Defeat of Good and Evil”, The Problem of Evil, Editör: Marilyn McCord Adams, Robert Merrihew Adams, Oxford University Press, Oxford 1990.
11. • Eflatun, Phaidon, Çeviren: Suut Kemal Yeltkin, Hamdi Ragıp Atademir, Milli Eğitim Bakanlığı, Ankara 1945.
12. • Eflatun, Theaitetos, Çeviren: Macit Gökberk, Milli Eğitim Bakanlığı, Ankara 1945.
13. • Gazzali, Ebû Hamid Huccetü-l İslam Muhammed b. Muhammed. İlahi Ahlak, Çeviren: Yaman Arıkan, Uyanış Yayınevi, İstanbul 1976.
14. • Gökberk, Macit. Felsefe Tarihi, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi, İstanbul 1961.
15. • Gündoğan, Ali Osman. Albert Camus ve Başkaldırma Felsefesi, Birey Yayıncılık, İstanbul 1997.
16. • Hick, John. Evil and the God of Love, Macmillan, London 1993.
17. • Hourani, George Fadlo. Islamic Rationalism: The Ethics of Abd Al- Jabbar, Oxford University, London 1971.
18. • Hume, David. Din Üstüne, Çeviren: Mete Tunçay, Kültür Bakanlığı, Ankara 1979.
19. • Işıklar, Erhan. Tanrıbilim ve Felsefe Konuşmaları, Gündoğan Yayınları, Ankara 1994.
20. • Küng, Hans. On Being a Christian, Çeviren: Edward Quinn, Doubleday Company, New York 1976.
21. • Mackie, J. L. “Evil and Omnipotence”, The Problem of Evil, Editör: Marilyn McCord Adams, Robert Merrihew Adams, Oxford University Press, Oxford 1990.
22. • Ormsby, Eric L. İslam Düşüncesinde “İlahi Adalet” (Teodise) Sorunu: Gazali’nin ‘Mümkün Dünyaların En İyisi’ İfadesi Üzerine Bir Tartırşma, Çeviren: Metin Özdemir, Kitabiyat, Ankara 2001.
23. • Peterson, Micheal. William Hasker, Bruce Reichenbach, David Basinger, Reason and Religious Belief; An Introduction to the Philosophy of Religion, Oxford University, New York 1991.
24. • Peterson, Micheal ve diğerleri, Akıl ve İnanç: Din Felsefesine Giriş, Çeviren: Rahim Acar, Küre Yayınları, İstanbul 2006.
25. • Plantinga, Alvin. God Freedom and Evil, George Allen & Unwin Ltd, London 1975.
26. • Taylan, Necip. Düşünce Tarihinde Tanrı Sorunu, Ayışığı Kitapları, İstanbul 1998.
27. • Taylan, Necip. İslam Düşüncesinde Din Felsefeleri, Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Vakfı (İFAV), İstanbul 1994.
28. • Ward, Keith. Rational Theology and The Creativity God, Basil Blackwell, Oxford 1985.
29. • Werner, Charles. Kötülük Problemi, Çeviren: Sedat Umran, Kaknüs Yayınları, İstanbul 2000.
30. • Wykstra, Stephen J. “The Humean Obstacle to Evidential Arguments from Suffering; On Avoiding the Evil of Appearence”, The Problem of Evil, Editör: Marilyn McCord Adams, Robert Merrihew Adams, Oxford University Press, Oxford 1990.
31. • Yaran, Cafer Sadık. Kötülük ve Teodise: Batı ve İslam Din Felsefesinde “Kötülük Problemi” ve Teistik Çözümler, Vadi Yayınları, Ankara 1997.
32. • Yaran, Cafer Sadık. Klasik ve Çağdaş Metinlerle Din Felsefesi: Tarihsel ve Eleştirel Bir Yaklaşımla Felsefe-Din ilişkisi: Din Felsefesi Yapmanın Dört Farklı Yolu, Etüt Yayınları, Samsun 1997.
33. • Yaran, Cafer Sadık. Günümüz Din Felsefesinde Tanrı İnancının Akliliği, Etüt Yayınları, Samsun 2000.
34. • Yasa, Metin. Tanrı ve Kötülük, Elis Yayınları, Ankara 2003.
35. • Yazır, Elmalılı Hamdi, Hak Dini Kuran Dili