The Possibility of Making Philosophy of the City: The Cultural and Philosophical Notes on Skopje
Öz
What makes Skopje an important center of attraction on national and international scale
is mostly its historical and cultural heritage. In this city, along with some historical artifacts
belonging to the Roman period, there are many historical and architectural works
that were built especially in the Ottoman period and have survived until today. These historical
and architectural structures stand in front of us today as a reflection and witness of
both history and different cultures. In this sense, Skopje’s peculiarity as a city that unites
and brings together classical and modern architecture, adds diversity and richness into
this city in terms of architecture. Besides, the fact that this city is a livable place that presents
richness and diversity in regards to religion and ethnicity, indicates that it is also an
important city in terms of religious and ethnic pluralism. All these reveal the identity and
spirit of this city and spread them throughout the city, points to what this spirit means to
us today. The historical and cultural background of a city, above all, points out to common
ground of understanding (collective memory) of the people living in that city. Therefore,
this ground is very important for understanding, interpreting and analyzing Skopje. This
ground is rather the languages spoken in this city.
The fact that Skopje is connected to the world’s leading cities by trade routes and located
at an important crossroads shows that this city is an area of praxis not merely in terms
of commercial and diplomatic but also in terms of artistic, scholarly and intellectual meaning.
This area points to an atmosphere where different informations coming to this
city from many parts of the world are mixed and shaped with the informations here and
differentiated and served to the world again. What leads Skopje a world city and the thing
that brings it into prominence is that it has a network of dialogic and dialectical relationships,
hence a space (atmosphere) of communication and interaction. The formation and
development of philosophy, which is a high-level thinking can only occur in a city that has
an area of praxis. What nourishes this atmosphere, gives it dynamism and continuity, is
the intellectual activities that have revealed themselves in Skopje today, together with the
cultural heritage of the past. In short, Skopje is one of the cities that enables the formation
of the philosophy of the city and has such a potential. This study focuses on the possibility
of philosophy of city in the context of Skopje.
Anahtar Kelimeler
ŞEHİR FELSEFESİ YAPMANIN İMKÂNI: ÜSKÜP ÜZERİNE KÜLTÜREL VE FELSEFÎ NOTLAR
Öz
Üsküp’ü ulusal ve uluslararası çapta önemli bir cazibe merkezi haline getiren şey, daha
çok onun sahip olduğu tarihi ve kültürel mirasıdır. Bu şehirde Roma dönemine ait bazı
tarihi eserlerin yanı sıra özellikle Osmanlı döneminde inşa edilen ve varlığını günümüze
değin sürdüren pek çok tarihi ve mimari eser bulunmaktadır. Bu eserler, bugün tarihin
ve farklı kültürlerin bir yansıması ve tanığı olarak karşımızda durmaktadır. Bu anlamda
Üsküp’ün klasik ve modern mimariyi bir araya getirmesi ve buluşturması, mimari açıdan
bu şehre farklılık, çeşitlilik ve zenginlik katmaktadır. Ayrıca bu şehrin dini ve etnik açıdan
zenginlik ve çeşitlilik arz etmesi, yaşanabilir bir mekân olması, oranın dini ve kültürel
çoğulculuk bakımından da önemli bir şehir olduğunu açığa çıkarmaktadır. Bütün bunlar,
bu şehrin kimliğini, ruhunu ele vermekte ve onları şehrin bütününe yaymakta, bu ruhun
bugün bizim için ne anlama geldiğine işaret etmektedir. Bir şehrin tarihi ve kültürel birikimi,
her şeyden önce, o şehirde yaşayan insanların anlama zeminine (ortak hafıza) işaret
etmektedir. Bu yüzden, Üsküp’ü anlamak, anlamlandırmak ve analiz etmek için bu zemin
oldukça önemlidir. Bu zemin, daha ziyade bu şehirde konuşulan dil(ler)in kendisidir.
Üsküp’ün dünyanın önde gelen şehirlerine ticaret yollarıyla bağlanması ve önemli bir
kavşak noktasında bulunması, sadece ticarî ve diplomatik değil, aynı zamanda bu şehrin
sanatsal, ilmî ve fikrî açıdan da bir praksis alanı (ortam) olduğunu göstermektedir. Bu
alan, dünyanın pek çok bölgesinden bu şehre gelen farklı bilgilerin buradaki bilgilerle karışıp
yoğrularak ve farklılaşarak tekrar dünyaya servis edildiği bir ortama işaret etmektedir.
Üsküp’ü dünya şehri haline getiren ve öne çıkaran şey, onun diyalojik ve diyalektik bir
ilişkiler ağına, dolayısıyla bir iletişim ve etkileşim ortamına sahip olmasıdır. Üst düzeyde
bir düşünce olan felsefenin oluşması ve gelişmesi, ancak bir praksis ortamına sahip olan
bir şehirde açığa çıkabilir. Bu ortamı besleyen, ona bir dinamizm ve süreklilik kazandıran
şey, geçmişin kültürel mirasıyla birlikte bugün bu şehirde kendini ele veren felsefe yapma
imkanıdır. Kısacası Üsküp, şehir felsefesinin oluşumuna imkân veren ve böyle bir potansiyele
sahip olan kritik şehirlerden biridir. Bu çalışma, Üsküp bağlamında şehir felsefesinin
imkânı üzerinde durmaktadır.
Anahtar Kelimeler
