MIST ÜLKELERİNDE SABİT SERMAYE YATIRIMLARI ve EKONOMİK BÜYÜME İLİŞKİSİ: AMPİRİK BİR DEĞERLENDİRME

Öz

Günümüzde bir ülke ekonomisinin üretim kapasitesi ve potansiyelinin tespit edilebilmesi, ülkedeki sermaye birikimi düzeyinin sağlıklı bir biçimde ortaya konulmasına bağlıdır. Bu çalışmanın iki temel konusundan birisini oluşturan sabit sermaye yatırımları, öncelikle ülkelerin sahip oldukları sermaye birikiminde, daha sonrada üretim kapasitesi ve istihdamda artışlara yol açarak da ekonomik büyümeyi desteklemektedir. Bu çalışmada literatürde MIST ülkeleri olarak isimlendirilen Meksika, Endonezya, Güney Kore ve Türkiye’deki sabit sermeye yatırımları ve ekonomik büyüme arasındaki ilişki, 1990-2019 yılları arasındaki dönem için, panel eşbütünleşme ve nedensellik analizleriyle değerlendirilmiştir. Analiz sonucunda; ekonomik büyümeden sabit sermaye yatırımlarına doğru Granger nedenselliği görülürken, sabit sermaye yatırımlardan ekonomik büyümeye doğru bir nedensellik ilişkisi görülmemiştir.

Anahtar Kelimeler

• Sabit Sermaye Yatırımları
• MIST Ülkeleri
• Ekonomik Büyüme

RELATIONSHIP FIXED CAPITAL INVESTMENT And ECONOMIC GROWTH At MIST COUNTRIES: An EMPRICAL EVALUATION

Öz

Günümüzde bir ülke ekonomisinin üretim kapasitesi ve potansiyelinin tespit edilebilmesi, ülkedeki sermaye birikimi düzeyinin sağlıklı bir biçimde ortaya konulmasına bağlıdır. Bu çalışmanın iki temel konusundan birisini oluşturan sabit sermaye yatırımları, öncelikle ülkelerin sahip oldukları sermaye birikiminde, daha sonrada üretim kapasitesi ve istihdamda artışlara yol açarak da ekonomik büyümeyi desteklemektedir. Bu çalışmada literatürde MIST ülkeleri olarak isimlendirilen Meksika, Endonezya, Güney Kore ve Türkiye’deki sabit sermeye yatırımları ve ekonomik büyüme arasındaki ilişki, 1990-2019 yılları arasındaki dönem için, panel eşbütünleşme ve nedensellik analizleriyle değerlendirilmiştir. Analiz sonucunda; ekonomik büyümeden sabit sermaye yatırımlarına doğru Granger nedenselliği görülürken, sabit sermaye yatırımlardan ekonomik büyümeye doğru bir nedensellik ilişkisi görülmemiştir

Anahtar Kelimeler

• Sabit Sermaye Yatırımları
• Ekonomik Büyüme
• MIST Ülkeleri

Kaynakça

1. AYTUN, C. ve AKIN, C, S. (2014). OECD Ülkelerinde Telekomünikasyon Altyapısı ve Ekonomik Büyüme: Yatay Kesit Bağımlı Heterojen Panel Nedensellik Analizi, İktisat İşletme ve Finans, 29(340), 69-94.
2. BAL, D, P. DASH, D. P. ve SUBBASISH, B. (2016). The Effects of Capital Formation on Economic Growth in India: Evidence from ARDL-Bound Testing Aproach, Global Business Review, 17(6), 1388–1400.
3. BARRO, R. ve LEE, J,-W. (1994). Sources of Economic Growth, Carnegie-Rochester Conference Series on Public Policy, Elsevier, vol. 40(1), 1-46.
4. BAYRAKTUTAN, Y. ve ARSLAN, İ. (2008). Türkiye’de Sabit Sermaye Yatırımlarının Ekonomik Büyüme Üzerindeki Etkisi: Ko-Entegrasyon Analizi (1980-2006), KMU İİBF Dergisi, 14, 1-12.
5. BERBER, M. SİVRİ, U. ve ARTAN, S. (2001). Türkiye'de Yatırım Harcamaları-Ekonomik Büyüme İlişkisi, AK Modeli Testi, 1968-1998, İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, (25), 61-70.
6. BLOMSTROM, M. LIPSEY, R., and ZEJAN, M. (1993). Is Fixed Investment the Key to Economic Growth, NBER Working Paper No: 4436, 1-23.
7. BREUSCH, T, S. ve PAGAN, A. (1980). The Lagrange Multiplier Test and its Applications to Model Specification in Econometrics, The Review of Economic Studies, 47(1), 239-253.
8. BULUTAY, T. (1995). Investment as the Fundamental Force of Development, Investment and the Labour Market in Turkey: Proceedings of a Seminar Held in Ankara, Editör: Tuncer Bulutay, Devlet İstatistik Enstitüsü Yay. Ankara.

9. BÜKER, S. (1973). İşletmelerin Finansal Yönetiminde Yatırım Kararları ve Türkiye'de Uygulama, Eskişehir İ.T.İ.A Yayınları, Ankara.
10. Chow, G. (1993). Capital Formation and Economic growth in China, Quarterly Journal of Economics, 108, 809-842.
11. DUMITRESCU, E, I. and HURLIN, C. (2012). Testing for Granger Non-Causality in Heterogeneous Panels, Economic Modelling, 29 (4), 1450-1460.
12. ERİŞKİN, S, Ş. (2013). Yıllık Kamu Yatırım Programı Tekliflerinin Hazırlanması, Uygulanması ve Raporlanması Süreci, Mali Hizmetler Uzmanlığı Araştırma Raporu, T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı, Ankara.
13. FEASEL E, KIM, Y. ve SMITH, S. (1998). Investment, Exports and Output in South Korea: a Var Approach to Growth Empirics, http://www.cid.harvard.edu/archive/events/cidneudc/papers/allpaper.pdf.
14. HARVIE, C. ve PAHLAVANI M. (2006). Sources of Economic Growth in South Korea: An Application of the ARDL Analysis in the Presence of Structural Breaks (1980- 2005), University of Wollongong, Economics Working Paper Series, 17, 1-20.
15. QIN, D. and HE, X., H. (2005). How Much Does Investment Drive Economic Growth in the PRC?, International Conference on Policy Modeling (EconMod 2005), Istanbul, June 29-July 2.
16. KAR, M. AĞIR, H. ve TÜRKMEN, S. (2019). Seçilmiş Gelişmekte Olan Ülkelerde Elektrik Tüketiminin Ekonomik Büyümeye Etkisinin Panel Ekonometrik Analizi, Uluslararası Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 5(3), 37-48, https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/963078. 25.07.2022.
17. KWAN, A. WU, Y.ve ZHANG, J. (1999). Fixed Investment and Economic Growth in China”, Economics of Planning, 32, 67-79.
18. SINHA, D. (1999). Export Instability, Investment and Economic Growth in Asian Countries: a Time Series Analysis, Economic Growth Centre, Discussion Paper, No:799, Yale University, 1999, 1-23.
19. ŞAHBAZ, A. (2014). Sabit Sermaye Yatırımları ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: Panel Nedensellik Analizi, Niğde Üniversitesi İİBF Dergisi, 7(1), 1-12.
20. PESARAN, H. (2004). General Diagnostic Tests for Cross Section Dependence in Panels, Institute for the Study of Labor (IZA), Paper No. 1240, 1-40.
21. PESARAN, H. ve YAMAGATA, T. (2008). Testing Slope Homogeneity in Large Panels, Journal of Econometrics, 142(1), 50-93.
22. POLAT, M. ve NAİMOĞLU, M. (2019). Faiz Oranlarının Firmaların Piyasa Değerine Etkisi: Gelişmekte Olan Ülkeler Örneği, Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7 (5) , 115-121, DOI: 10.18506/anemon.461361.
23. TEYYARE, E. ve SAYANER, K. (2018).Türkiye’de Sabit Sermaye Yatırımları, Kurumsal Kalite ve Ekonomik Büyüme İlişkisi Analizi, Social Science Studies, 6(1), 179-196.
24. UGOCHUUKWU, U. ve CHINYEREhinyere, U. P. (2013). The Impact of Capital Formation on the Growth of Nigerian Economy, Research Journal of Finance and Accounting, 4(9), 36-42.
25. WESTERLUND, J. (2008). Panel Cointegration Tests of the Fisher Effect, Journal of Applied Economics, 23 (2), March, 193-233.