Mevduat Bankalarının Finansal Performansının CRITIC ve MARCOS Yöntemleriyle Değerlendirilmesi

Öz

Bu çalışmada, Türkiye’de faaliyet gösteren 23 mevduat bankasının 2015-2022 yılları için finansal performans analizi CRITIC ve MARCOS yöntemleriyle araştırılmıştır. Finansal performansı değerlendirmek üzere sermaye yeterliliği, bilanço yapısı, aktif kalitesi, karlılık, gelir gider yapısını gösteren toplam on kriter kullanılmıştır. Elde edilen analiz sonuçlarına göre analiz dönemi içerisinde en iyi performans gösteren banka Deutsche Bank olurken, en düşük performansı gösteren banka Arap Türk Bankası olmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Finansal Performans
• Türk Bankacılık Sektörü
• CRITIC
• MARCOS

Evaluation of Financial Performance of Deposit Banks Using CRITIC and MARCOS Methods

Öz

In this study, we analyzed the financial performance of 23 deposit banks operating in Turkey between 2015 and 2022 using CRITIC and MARCOS methods. To evaluate financial performance, we used a total of ten criteria showing capital adequacy, balance sheet structure, asset quality, profitability and income and expense structure. According to the analysis results, the best performing bank within the analysis period is Deutsche Bank, and the lowest performing bank is Arap Türk Bank.

Anahtar Kelimeler

• Financial Performance
• Turkish Banking Sector
• CRITIC
• MARCOS

Kaynakça

1. Akbaş, H. E. (2012). Determinants of Bank Profitability: An Investigation on Turkish Banking Sector. Öneri Dergisi, 10(37), 103-110.
2. Akbulut, O. Y. (2019). CRITIC VE EDAS Yöntemleri ile İş Bankası’nın 2009-2018 Yılları Arasındaki Performansının Analizi. Ekonomi, Politika & Finans Araştırmaları Dergisi, 4(2), 249-263.
3. Atukalp, M. E. (2018). Özel Sermayeli Mevduat Bankalarının Finansal Performanslarının İncelenmesi: Türkiye Örneği. Küresel İktisat ve İşletme Çalışmaları Dergisi, 7(14), 38-52.
4. Aydın, Y. (2020). Bütünleşik CRITIC ve MAIRCA Yöntemleri ile Kamu Sermayeli Bankalarının Performans Analizi. Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(4), 829-841.
5. Bayram, E. (2021). Türkiye’deki Katılım Bankalarının CRITIC Temelli EDAS Yöntemiyle Performans Değerlendirmesi. Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 13(24), 55-72.
6. Çakir, S. ve Perçin, S. (2013). Çok Kriterli Karar Verme Teknikleriyle Lojistik Firmalarında Performans Ölçümü. Ege Akademik Bakış Dergisi, 13(4), 449-459.
7. Çınaroğlu, E. (2021). CRITIC Temelli MARCOS Yöntemi ile Yenilikçi ve Girişimci Üniversite Analizi, Journal of Entrepreneurship and Innovation Management, Cilt: 10, Sayı: 1, 111-133.
8. Diakoulaki, D., Mavrotas, G., & Papayannakis, L. (1995). Determining objective Weights İn Multiple Criteria Problems: The CRITIC Method. Computers & Operations Research, 22(7), 763-770.

9. Gao, R., Nam, H. O., Ko, W. I., & Jang, H. (2017). National options for A Sustainable Nuclear Energy System: MCDM Evaluation Using An İmproved İntegrated Weighting Approach. Energies, 10(12), 1-24.
10. Gençtürk, M., Senal, S. ve Aksoy, E. (2021). Covıd-19 Pandemisinin Katılım Bankaları Üzerine Etkilerinin Bütünleşik CRITIC-MARCOS Yöntemi ile İncelenmesi. Muhasebe ve Finansman Dergisi, Sayı: 92, 139-160.
11. Işık, Ö. (2020). SD Tabanlı MABAC ve WASPAS Yöntemleriyle Kamu Sermayeli Kalkınma ve Yatırım Bankalarının Performans Analizi. International Journal of Economic and Administrative Studies. 29, 61-78.
12. Işık, Ö., & Ersoy, E. (2020). Özel Sermayeli Mevduat Bankalarında Faiz Gelir ve Giderlerine Dayalı Performans Analizi: CRITIC ve EDAS Yöntemleri ile Bir Uygulama. ED: Karaca, S.S. ve Demireli E., Finans Teorisine Uygulamalı Katkılar -2, ss. 69-89, Ekin Yayınevi, Ankara.
13. Kaygusuz, M., Ersoy, B., & Bozdoğan, T. (2020). CAMELS Değerlendirme Sistemiyle Bankaların Finansal Performanslarının TOPSIS Yöntemiyle Analizi. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 9(1), 67-95.
14. Kiracı, K. ve Bakır, M. (2018). CRITIC Temelli EDAS Yöntemi ile Havayolu İşletmelerinde Performans Ölçümü Uygulaması. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (35), 157-174.
15. Koşaroğlu, Ş. M. (2020). BİST’te İşlem Gören Bankaların Performanslarının SD ve EDAS Yöntemleriyle Değerlendirilmesi. Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(3), 406-417.
16. Odabaş, A., & Bozdoğan, T. (2020). Katılım Bankalarının Finansal Performanslarının ELECTRE Yöntemiyle Analizi. Muhasebe ve Finansman Dergisi, 88, 199-224.
17. Pala, O. (2021). "IDOCRIW ve MARCOS Temelli BIST Ulaştırma İşletmelerinin Finansal Performans Analizi", Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Cilt: 12, Sayı: 23, 263-294.
18. TBB (2023), Bankacılık Sisteminde Banka, Çalışan ve Şube Sayıları Haziran 2023. Erişim Adresi, https://www.tbb.org.tr/Content/Upload/istatistikiraporlar/ekler/4122/Banka_Calisan_ve_Sube_Sayilari-Haziran_2023.pdf. Erişim Tarihi: 04.10.2023.
19. Tezergil, S. A. (2016). VIKOR Yöntemi ile Türk Bankacılık Sektörünün Performans Analizi. Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 38(1), 357-373.
20. Stević, Ž. and Brković, N. (2020). A Novel İntegrated FUCOM-MARCOS Model for Evaluation of Human Resources in A Transport Company, Logistics, Vol: 4, Issue:1, 1-14.
21. Stević, Ž., Pamučar, D., Puška, A. and Chatterjee, P. (2020). Sustainable Supplier Selection in healthcare İndustries Using A New MCDM Method: Measurement of Alternatives and Ranking According to COmpromise Solution (MARCOS), Computers & Industrial Engineering, Issue:140, 1-15.
22. Şişman, B., & Doğan M. (2016). Türk Bankalarının Finansal Performanslarının Bulanık AHP ve Bulanık MOORA Yöntemleri ile Değerlendirilmesi. Yönetim ve Ekonomi, 23(2), 353-371.
23. Ünlü, U., Yalçın, N. ve Yağlı, İ. (2017). Kurumsal Yönetim ve Firma Performansı: TOPSIS Yöntemi ile BIST-30 Firmaları Üzerine Bir Uygulama. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 19(1), 63-81.
24. Yamaltdinova, A. (2017). Kırgızistan Bankalarının Finansal Performanslarının TOPSIS Yöntemiyle Değerlendirilmesi. International Review of Economics and Management, 5(2), 68-87.
25. Yetiz, F., & Kılıç, Y. (2021). Bankaların Finansal Performansının VIKOR Yöntemi ile Değerlendirilmesi: Türkiye Örneği. Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 13(24), 151-164.
26. Yılmaz, Ö. ve Yakut, E., (2021). Entropi Temelli TOPSIS ve VIKOR Yöntemleri ile Bankacılık Sektöründe Finansal Performans Değerlendirmesi. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 35(4), Sayfa: 1297-1321.