Türkiye'de Sigorta Talebinde Hangi Faktörler Etkili

Öz

Çalışmanın amacı Türkiye’de sigortacılık sektöründe talebi etkileyen faktörleri anlamaktır. Bunun için sigorta sektöründe talep edilen poliçe sayısını etkileyen iktisadi ve diğer değişkenler araştırılmıştır. Sigorta poliçe sayılarını etkileyen değişkenler tespit edildikten sonra, bu değişkenlerin poliçe sayıları üzerindeki etkisini anlamak amacıyla regresyon analizi gerçekleştirilmiştir. Ayrıca, ilgili iktisadi ve diğer değişkenlerin hayat ve hayat dışı sigorta talebinde etkilerinin nasıl değiştiği gözlemlenmiştir. Bazı sigorta alt branşları zorunlu sigorta kapmasında olduğu için talebin fiyat esnekliği daha katı, bazı sigorta alt branşlarında ise daha esnek fiyat esnekliğine sahiptir. Bu durum talep edilen sigorta miktarını etkilemektedir. Sigorta sektörü açısından baktığımızda sezgisel olarak poliçe sayıları bizim için arz ve talep eşitliğini vermektedir. Bu nedenle sigorta talebini etkileyen faktörlerin iyi anlaşılması aynı zamanda sigorta arzının da çözümlenmesi açısından önemlidir. Türkiye sigortacılık sektöründe hayat ve hayat dışı sigorta branşları özellikle gelir seviyesi ve primlerden etkilenmektedir. Sigorta talebinin fiyat esnekliğinin inelastik olması ve diğer faktörler, kanunen veya usulen zorunlulukların sigorta talebini büyük derece etkilediğini düşündürmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Hayat Sigortası
• Hayat Dışı Sigortalar
• Poliçe Sayısı

Which Factors Affect Insurance Demand in Turkey

Öz

The aim of the study is to understand the factors affecting demand in the insurance sector in Turkey. For this purpose, economic and other variables affecting the number of policies demanded in the insurance sector were investigated. After identifying the variables affecting the number of insurance policies, regression analysis was conducted to understand the impact of these variables on the number of policies. In addition, the effects of the relevant economic and other variables on the demand for life and non-life insurance are observed. Since some insurance sub-branches are covered by compulsory insurance, the price elasticity of demand is more rigid, while some insurance sub-branches have a more flexible price elasticity. This affects the amount of insurance demanded. From the perspective of the insurance sector, intuitively, the number of policies gives us the equality of supply and demand. Therefore, a good understanding of the factors affecting the demand for insurance is also important for analyzing the supply of insurance. In the Turkish insurance sector, life and non-life insurance branches are particularly affected by income level and premiums. The fact that the price elasticity of insurance demand is inelastic and other factors suggest that legal or procedural requirements have a significant impact on insurance demand.

Anahtar Kelimeler

• Life Insurance
• Non-Life Insurance
• Number of Policies

Kaynakça

1. Akçay, Ü. (2009). Para, Banka Devlet: Merkez Bankası Bağımsızlaşmasının Ekonomi Politiği. Sosyal Araştırmalar Vakfı / SAV.
2. Akçay, Ü., & Güngen, A. R. (2022). Dependent Financialisation and Its Crisis: The Case of Turkey. Cambridge Journal of Economics, s. 293-316.
3. Akyüz, Y. (2014). Internationalization of Finance and Changing Vulnerabilities in Emerging and Developing Economies. UNCTAD Discussion Papers, No. 217.
4. Akyüz, Y., & Boratav, K. (2003). The Making of the Turkish Financial Crisis. World Development, 31(9), s. 1549-1566.
5. Al-Amri, K., & Hossain, M. Z. (2015). A Survey of the Islamic Insurance Literature – Takaful. Insurance Markets and Companies: Analyses and Actuarial Computations, 6(1), s. 53-61.
6. Arruñada, B. (2010). Protestants and Catholics: Similar Work Ethic, Different Social Ethic. Economic Journal, 120, s. 890-918.
7. Babbel, D. F. (1981). Inflation, Indexation, and Life Insurance Sales in Brazil. The Journal of Risk and Insurance, 48(1), s. 111-135.
8. Babbel, D. F. (1985). The Price Elasticity of Demand for Whole Life Insurance. The Journal of Finance, 40(1), s. 225-239.

9. Bakar, Ö., Balkan, İ., & Güler, M. (2018). Orta Gelirli Ülkelerde Hayat Sigortalarının Ekonomik Açıdan Değerlendirilmesi: Güney Afrika ve Türkiye Karşılaştırması. Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 10(18), s. 20-36.
10. Balkı, A., & Göksu, S. (2022). Otomobil Sigorta Sektöründeki Regülasyonların Sektöre Etkisi. Turkuaz Uluslararası Sosyo-Ekonomik Stratejik Araştırmalar Dergisi, 4(1), s. 25-39.
11. Başer, U., Bozoğlu, M., & Mennan, H. (2023). Çiftçilerin Tarım Sigortası Yaptırmalarını Etkileyen Faktörler. Akademik Ziraat Dergisi, 12(1), s. 77-82.
12. Browne, M. J., Chung, J., & Frees, E. W. (2000). International Property-Liability Insurance Consumption. Journal of Risk & Insurance, 67(1), s. 73-90.
13. Browne, M. T., & Kim, K. (1993). An International Analysis of Life Insurance Demand. The Journal of Risk and Insurance, 60(4), s. 616-634.
14. Budak, S., & Alkan, A. M. (2022). Hayat Dışı Sigortacılık ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: 1985-2018 Türkiye Örneği. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11(1), s. 2018-229.
15. Burnett, J. T., & Palmer, B. A. (1984). Examining Life Insurance Ownership through Demographic and Psychographic Characteristics. The Journal of Risk and Insurance, 51(3), s. 453-467.
16. Canol, S. (2018). Türk Sigorta Sektöründe Hayat Sigortası Branşında Müşteri Memnuniyetini Artırmak için Stratejik Öneriler. Ekonomi, İşletme ve Maliye Araştırmaları Dergisi, 1(1), s. 39-55.
17. Cargill, T. F., & Troxel, T. E. (1979). Modeling Life Insurance Savings: Some Methodological Issues. The Journal of Risk and Insurance, 46(3), s. 391-410.
18. Christophersen, C., & Jakubik, P. (2014). Insurance and the Macroeconomic Environment. Financial Stability Report.
19. Çekici, M. E., & İnel, M. N. (2013). Türk Sigorta Sektörünün Direkt Prim Üretimlerinin Tahmin Teknikleri ile İncelenmesi. Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 34(1), s. 135-152.
20. Çelik, S., & Kayalı, M. M. (2009). Determinants of Demand for Life Insuranec in European Countries. Problems and Perspectives in Management, 7(3), s. 32-37.
21. Çetintaş, H., & Biçen, F. Ö. (2012). Türkiye’de Sigortac›l›k Sektörünün Etkinlik Analizi. TİSK Akademi, 7(14), s. 124-154.
22. Dalkılıç, N. (2012). Türkiye'de Hayat Dışı Sigortacılık Sektöründe Etkinlik Analizi. Muhasebe ve Finansman Dergisi , s. 71-90.
23. Dalkılıç, N., & Gülcemal, M. E. (2022). Sigorta Harcamaları ve Gayri Safi Yurt İçi Hasıla Değişkenlerinin Sigorta Pazar Payına Etkisi. İşletme Araştırmaları Dergisi, 14(1), s. 449-464.
24. Di Matteo, L., & Emery, J. H. (2002). Wealth and the Demand for Life Insurance: Evidence from Ontoria 1982. Explorations in Economic History(39), s. 446–469.
25. Dragos, S. L. (2014). Life and Non-Life Insurance Demand: the Different Effects of Influence Factors in Emerging Countries from Europe and Asia. Economic Research-Ekonomska Istraživanja, 27(1), s. 169–180.
26. Duker, J. M. (1969). The Effects of Social Security on Life Insurance Demand by Married Couples. The Journal of Risk and Insurance, 36(5), s. 525-533.
27. Engin, C., & Karakuş, B. (2020). Dünya, Avrupa Birliği ve Türkiye'de Sigorta Sektörü. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 10(2), s. 173-189.
28. Enz, R. (2000). The S-Curve Relation between Per-Capita Income and Insurance. The Geneva Papers on Risk and Insurance, 25(3), s. 396-406.
29. Erol, E. D., & Alma, D. (2016). Kasko Sigorta Tercihini Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi: Celal Bayar Üniversitesi Personeline Uygulama. Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 16(32), s. 148-167.
30. Esho, N., Kirievsky, A., Ward, D., & Zurbruegg, R. (2004). Law and the Determinants of Property-Causalty Insurance. The Journal of Risk and Insurance, 71(2), s. 265-283.
31. Feyen, E., Lester, R., & Rocha, R. (2011). What Drives the Development of the Insurance Sector? An Empirical Analysis Based on a Panel of Developed and Developing Countries. Policy Research Working Paper 5572.
32. Fortune, P. (1973). A Theory of Optimal Life Insurance: Development and Tests. The Journal of Finance, 28(3), s. 587-600.
33. Grace, M. F., & Rebello, M. J. (1993). Financing and the Demand for Corporate Insurance. The Geneva Papers on Risk and Insurance Theory, 18(2), s. 147-171.
34. Guiso, L., Sapienza, P., & Zingales, L. (2003). People's Opium? Religion and Economic Attitudes. Journal of Monetary Economics, 50(1), s. 225-282.
35. Gümüş, U. T., & Özdemir, S. (2018). Sigortacılıkta Risk ve Kasko Sigortası: Kasko Sigortasının Tercih Edilmesi Üzerine Aydın ilinde Bir Uygulama. Kara Harp Okulu Bilim Dergisi, 28(1), s. 1-29.
36. Güngen, A. R. (2014). Hazine Müsteşarlığı ve Borç Yönetimi: Finansallaşma Sürecinde bir Kurumun Dönüşümü. Amme İdaresi Dergisi, 41(1), s. 1-21.
37. Haiss, P., & Sümegi, K. (2008). The Relationship between Insurance and Economic Growth in Europe: A Theoretical and Empirical Analysis. Empirica(35), s. 405-431.
38. Hakansson, N. H. (1969). Optimal Investment and Consumption Strategies Under Risk, an Uncertain Lifetime, Insurance. International Economic Review, 10(3), s. 443-466.
39. Hao, M., Macdonald, A. S., Tapadar, P., & Thomas, R. G. (2018). Insurance Loss Coverage and Demand Elasticities. Insurance: Mathematics and Economics, 79, s. 15-25.
40. Hodula, M., Janků, J., Časta, M., & Kučera, A. (2020). On the Determinants of Life and Non-Life Insurance Premiums. Czech National Bank Working Paper Series(8).
41. Hwang, T., & Gao, S. (2003). The Determinants of the Demand for Life Insurance in an Emerging Economy – The Case of China. Managerial Finance, 29(5/6), s. 82-96.
42. Karaçimen, E. (2014). Financialization in Turkey: The Case of Consumer Debt. Journal of Balkan and Near Eastern Studies, 16(2), s. 161-180.
43. Kızıloğlu, R. (2017). Üreticilerin Tarım Sigortası Yaptırmaya Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi Konya İli Akşehir İlçesi Örneği. Alınteri Zirai Bilimler Dergisi, 32(1), s. 19-26.
44. Kjosevski, J., & Petkovski, M. (2015). The Determinants of Non-Life Insurance Consumption: A VECM Analysis in Central and South-Eastern Europe. Acta Oeconomica, 65(1), s. 107-127.
45. Köse, A. H., & Yeldan, E. (1998). Turkish Economy in the 1990s: An Assessment of Fiscal Policies, Labor Markets and Foreign Trade. New Perspectives on Turkey, 18, s. 51 - 78.
46. Kuşçu, S., & Revanoğlu, G. A. (2011). Türkiye Sigorta Sektörü ve Analizi. International Conference on Eurasian Economies.
47. Kwon, W. J. (2007). Islamic Principle and Takaful Insurance: Re-evaluation. Journal of Insurance Regulation , s. 53-81.
48. Lee, C.-C. (2013). Insurance and Real Output: The Key Role of Banking Activities. Macroeconomic Dynamics(17), s. 235-260.
49. Lenten, L. J., & Rulli, D. N. (2006). A Time-Series Analysis of the Demand for Life Insurance Companies in Australia: An Unobserved Components Approach. Australian Journal of Management, 31(1), s. 41-66.
50. Li, D., Moshirian, F., Nguyen, P., & Wee, T. (2007). The Demand for Life Insurance in OECD Countries. The Journal of Risk and Insurance, 74(3), s. 637-652.
51. Li, W., Tan, K. S., & Wei, P. (2021). Demand for Non-Life Insurance under Habit Formation. Insurance: Mathematics and Economics, s. 34-54.
52. Mantis, G., & Farmer, R. N. (1968). Demand for Life Insurance. The Journal of Risk and Insurance, 35(2), s. 247-256.
53. Meral, H. (2023a). Tüketicilerin Sigorta Talebini Etkileyen Davranışsal Faktörler. H. Meral (Dü.) içinde, 21. Yüzyılda Türk Sigorta Sektörüne 21 Tavsiye (s. 131-144). Ankara: Nobel Bilimsel Eserler.
54. Meral, H. (2023b). Türkiye'de Deprem Sigortası: Sorunlar ve Politika Önerileri. Reasürör(128), s. 5-13.
55. Nakata, H., & Sawada, Y. (2007). Demand for Non-Life Insurance: A Cross-Country Analysis. CIRJE Discussion Papers.
56. Neumann, S. (1969). Inflation and Saving through Life Insurance. The Journal of Risk and Insurance, 36(5), s. 567-582.
57. Outreville, J. F. (1990). The Economic Significance of Insurance Markets in Developing Countries. The Journal of Risk and Insurance, 57(3), s. 487-498.
58. Outreville, J. F. (1996). Life Insurance Markets in Developing Countries. The Journal of Risk and Insurance, 63(2), s. 263-278.
59. Özatay, F. (2016). Turkey’s Distressing Dance With Capital Flows. Emerging Markets Finance and Trade, 52(2), s. 336-350.
60. Özel, H. A., & Öztaş, M. O. (2022). Zorunlu Deprem Sigortası Algısının Demografik Özelliklere Göre Farklılığı: Karabük İli Örneği. Ekonomi, İşletme ve Yönetim Dergisi, 6(2), s. 301-326.
61. Park, S. C., & Lemaire, J. (2012). The Impact of Culture on the Demand for Non-Life Insurance. ASTIN Bulletin, 42(2), s. 501-527.
62. Park, S. C., Lemaire, J., & Chua, C. T. (2010). Is the Design of Bonus-Malus Systems Influenced by Insurance Maturity or National Culture?—Evidence from Asia. The Geneva Papers: Issues and Practice, 35, s. 7-27.
63. Pauly, M. V., Withers, K. H., Subramanian-Viswanathan, K., Lemaire, J., Hershey, J. C., Armstrong, K., & Asch, D. A. (2003). Price Elasticity of Demand for Term Life Insurance and Adverse Selection. NBER Working Paper No. 9925.
64. Polat, A., & Akın, F. (2021). Hayat Sigortası Talebinin Belirleyicileri: Türkiye Örneği. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 35(2), s. 407-427.
65. Posner, R. A. (2004). Law and Economics in Common-Law, Civil-Law, and Developing Nations. Ratio Juris, s. 66-79.
66. Renneboog, L., & Spaenjers, C. (2012). Religion, Economic Attitudes, and Household Finance. Oxford Economic Papers, 64(1), s. 103-127.
67. Rocha, R., & Thorburn, C. (2007). Developing Annuities Markets : The Experience of Chile. World Bank Publications.
68. Rothschild, M., & Stiglitz, J. (1976). Equilibrium in Competitive Insurance Markets: An Essay on the Economics of Imperfect Information. The Quarterly Journal of Economics, 90(4), s. 629-649.
69. Sadhak, H. (2006). Life Insurance and the Macroeconomy: Indian Experience. Economic and Political Weekly, 41(11), s. 18-24.
70. Sherden, W. A. (1984). An Analysis of the Determinants of the Demand for Automobile Insurance. The Journal of Risk and Insurance, 51(1), s. 49-62 .
71. Szpiro, G. G. (1986). Relative Risk Aversion around the World. Economics Letters, 20(1), s. 19-21.
72. Szpiro, G. G., & Outreville, J.-F. (1988). Relative Risk Aversion around the World: Further Results. Journal of Banking & Finance, 6(1), s. 127-128.
73. Şamiloğlu, F., Eser, F., & Bağcı, H. (2019). Türkiye'de Sigortacılık Sektörünün Makroekonomik Değişkenlerle İlişkisi. Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi, 8(1), s. 24-40.
74. Şener, Y., & Behdıoğlu, S. (2013). Türkiye Sigorta Pazarının Gelişmesindeki Ana Unsurların Belirlenmesine Yönelik Bir Araştırma. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, s. 523-534.
75. Tarım, M., & Güdük, Ö. (2019). Türkiye’de Bireylerin Özel Sağlık Sigortası Tercihini Etkileyen Ndenler ve Bilgi Düzeyleri. Sağlık Akademisyenleri Dergisi, 6(3), s. 196-200.
76. Tunay, N., & Tunay, K. B. (2023). Türkiye'de Enflasyonun Sigorta Şirketlerinin Performansına ve Prim Üretimlerine Etkileri. Ekonomi, Politika & Finans Araştırmaları Dergisi, 8(1), s. 59-82.
77. Tunay, N., Çamlıbel, F., & Tunay, K. B. (2020). Ekonomik Dalgalanmaların Sigorta Şirketlerinin Pazar Payları ve Prim Üretimleri Üzerindeki Etkileri. Balkan Sosyal Bilimler Dergisi, 9(17), s. 95-101.
78. Uçkun, N., & Ersoy, B. (2021). Jeopolitik Risklerin ve Ekonomik Büyümenin Hayat Sigortacılığına Etkisi: Türkiye için Bri ARDL Sınır Testi Yaklaşımı. Ekonomi, Politika & Finans Araştırmaları Dergisi, 6(3), s. 824-844.
79. Voyvoda, E., & Yeldan, E. (2005). Managing Turkish Debt: an OLG Investigation of the IMF’s Fiscal Programming Model for Turkey. Journal of Policy Modeling, 27(6), s. 743-765.
80. Wooldridge, J. M. (2010). Econometric Analysis of Cross Section and Panel Data (2. b.). MIT Press.
81. Yaari, M. E. (1965). Uncertain Lifetime, Life Insurance, and the Theory of the Consumer. The Review of Economic Studies, 32(2), s. 137-150.
82. Yayar, R., & Daşcı, A. (2019). Kasko Sigortası Tercihini Etkileyen Faktörler: Kars İli Örneği. Bankacılık ve Sigortacılık Araştırmaları Dergisi(13), s. 8-21.
83. Yayar, R., & Tekgün, B. (2022). Türkiye'de Özel Sağlık Sigortasu Talebinin İkili Lojistik Regresyon Yöntemiyle Analizi. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 24(2), s. 595-618.
84. Yenisu, E. (2019). Sigortacılık Sektörü ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: Türkiye Örneği. Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 4(2), s. 206-217.
85. Yeo, T. M. (2007). A Note on Some Differences in English Law, New York Law and Singapore Law.
86. Yıldırım, İ. (2022). Sigortacılık Sektörü Prim Üretiminin Ekonomik Gelişmeye Etkisi. Journal of Economics and Administrative Sciences, 23(2), s. 492-501.
87. Zhong, M., Sun, Z., Lai, G., & Yu, T. (2015). Cultural Influence on Insurance Consumption: Insights from the Chinese Insurance Market. China Journal of Accounting Studies, 3(1), s. 24-48.