SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİN FİNANSMANI YEŞİL TAHVİLLERE BAKIŞ

Öz

Dünyamızın sürdürülebilirliğinin sağlanması ve yaşama alanlarının korunması, bireyler ve kurumlar için oldukça önemli bir sorumluluktur. Sürdürülebilirlik uygulamaları dediğimizde, yalnızca çevresel fayda sağlamakla kalmayıp, ekonomik kalkınmaya da katkıda bulunmaktadır. Bu bağlamda, şirketler sürdürülebilir projeleri hayata geçirmek için finansmana ihtiyaç duymaktadırlar. Yeşil tahviller, çevre dostu projelerin ve sürdürülebilirliğin finansmanında önemli bir araç olarak öne çıkmakta ve sürdürülebilir ekonomi hedefleri doğrultusunda kullanılmaktadır. Bu çalışma, Türkiye ve dünyada yeşil tahvil uygulamalarını ayrıntılı bir şekilde incelemektedir. Literatür taraması ve sistematik analiz yöntemleri kullanılarak, yeşil tahvillerin sürdürülebilir finans içindeki yeri ve ekonomik kalkınmaya etkileri değerlendirilmektedir. Çalışmanın bulguları bibliyometrik rapor ile birlikte sunularak, sürdürülebilir finansman araçlarının gelişimi ve etkinliği konusunda ne derece ilerlendiğini göstermek amacında farkındalığı sağlamaktır.

Anahtar Kelimeler

• yeşil tahvil
• yeşil finans
• sürdürülebilirlik
• finansal araçlar
• sürdürülebilir kalkınma

FINANCING SUSTAINABILITY A LOOK AT GREEN BONDS

Öz

Ensuring the sustainability of our planet and preserving its livability is a significant responsibility for both individuals and institutions. Sustainability practices not only provide environmental benefits but also contribute to economic development. In this context, companies need financing to implement sustainable projects. Green bonds emerge as a crucial tool for financing environmentally friendly projects and are utilized in line with sustainable economy goals. This study examines green bond practices in Turkey and worldwide in detail. By employing literature review and systematic analysis methods, it evaluates the role of green bonds in sustainable finance and their impact on economic development. The aim of the study is to raise awareness by demonstrating the extent to which progress has been made in the development and effectiveness of sustainable financing instruments.

Anahtar Kelimeler

• green bond
• green finance
• sustainability
• Sustainable Development
• Financial Instruments

Kaynakça

1. Akay, D. S., Akca, G., Atik, A. D., Erkoç, F. (2020). Yaşam Bilimleri Profesyonellerinin İklim Değişikliğinin Sağlık Etkileri Konusunda Eğitim İhtiyaçları Var Mı?. The Journal of International Lingual Social and Educational
2. Sciences, 6(1), 141-151. https://doi.org/10.34137/jilses.684622
3. Alexander, C. T., Keeley, R., & Managi, S. (2019). Green bonds for the Paris Agreement and sustainable development goals. Environmental Research Letters, 14, 064009. https://doi.org/10.1088/1748-9326/ab1118
4. Alsmadi, A. A., Al-Okaily, M., Alrawashdeh, N., Al-Gasaymeh, A., Al-hazimeh, A. M., & Zakari, A. (2023). A bibliometric analysis of green bonds and sustainable green energy: Evidence from the last fifteen years (2007–2022). Sustainability, 15, 5778. https://doi.org/10.3390/su15075778
5. Azhgaliyeva, D., Kapsalyamova, Z., & Mishra, R. (2022). Oil price shocks and green bonds: An empirical evidence. Energy Economics, 112, 106108.
6. Barbir, F., Veziroğlu, T. N., & Plass Jr, H. J. (1990). Environmental damage due to fossil fuels use. International Journal Of Hydrogen Energy, 15(10), 739-749.
7. Bayraç, H. N. (2010). Enerji kullanımının küresel ısınmaya etkisi ve önleyici politikalar. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11(2), 229-259.
8. Bloomberg. (2020). Green bond market overview. Bloomberg Terminal.

9. Daubanes, J. X., Mitali, S. F., & Rochet, J.-C. (2019). Why do firms issue green bonds? Swiss Finance Institute Research Paper Series, 21-97.
10. Duru, I., & Nyong, B. (2016). The green bond market: A potential source of climate finance for developing countries? Journal of Sustainable Finance & Investment, 6(3), 1–10.
11. Ela, M. (2019). Yeşil sukuk ve sürdürülebilir finans. Yönetim Ve Ekonomi Dergisi, 26(1), 221-237. https://doi.org/10.18657/yonveek.435303
12. Environmental Finance. (2021). The growth of green bonds in global markets. Retrieved from https://www.environmental-finance.com
13. Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi. (2020). Yeşil tahvillerin küresel piyasalardaki gelişimi ve finansal etkileri. Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 12(22), 267–283.
14. Gizep, R. (2019). Doğaya Saygılı Yeşil Finans: Dünya Ve Türkiye Uygulamaları. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Manisa: Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
15. Göçmen Yağcılar, G., & Yılmaz, F. (2022). Yeşil tahvil ihracı duyurularına pay piyasası yatırımcılarının tepkisi: Türkiye’deki bankaların yeşil tahvil ihracına ilişkin olay çalışması. JOBIG Journal of Business Innovation and Governance, 5(2), 147–162.
16. Güler, M., & Tufan, E. (2015). Yeşil krediler: Çevresel ve sosyal sorumluluk açısından bir değerlendirme.
17. ICMA. (2021). Green bond principles 2021. International Capital Market Association. Institute of International Finance (IIF). (2020). Sustainable finance and green bonds. IIF Research Reports.
18. Jun, M., Kaminker, C., Kidney, S., & Pfaff, N. (2016). Green bonds: Mobilizing the debt capital markets for a low-carbon transition. OECD Publishing.
19. Jun, R., Kaminker, C., Kidney, S., & Pfaff, R. (2016). Green bonds: Country experiences, barriers and options. Input Paper In support of the G20 Green Finance Study Group.. OECD Publishing.
20. Kandır, s. Y., & yakar, s., (2017). Yeşil tahvil piyasaları: Türkiye’de yeşil tahvil piyasasının geliştirilebilmesi için öneriler. Çukurova üniversitesi sosyal bilimler enstitüsü dergisi , vol.26, no.2, 159-175.
21. Kandır, s. Y., & yakar, s., (2017). A new financial tool for renewable energy ınvestments: green bonds. Malıye dergısı , no.172, 85-110.
22. Kayişoğlu & Diken, (2019). Tarım Makinaları Bilimi Dergisi (Journal of Agricultural Machinery Science) 2019, 15 (2), 61-65
23. Kocatepe, N. (2019). Enerji güvenliğinde Türkiye’nin rolü. akademik bakış. Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler Dergisi, 71(1) , 57-67.
24. Türköz, M., Umu, S. U., & Orturk, O., (2021). Effect of Silica Fume as a Waste Material for Sustainable Environment on the Stabilization and Dynamic Behavior of Dispersive Soil. Sustaınabılıty , vol.13, no.8.(1-19)
25. OECD. (2015). Green bonds policy perspectives. OECD Publishing. Organisation for Economic Co-operation and Development (OECD). (2015). Mobilising bond markets for a low-carbon transition. OECD Publishing.
26. Sayıştay Dergisi. (2022). Yeşil tahvil ve sürdürülebilir finans uygulamaları. Sayıştay Dergisi, 125, 1/15.
27. Tuhanen, H., & Vulturius, G. (2022). Are green bonds funding the transition? Investigating the link between companies’ climate targets and green debt financing. Journal of Sustainable Finance & Investment, 12(4), 1194–1216.
28. Turguttopbaş, N. (2020). Sürdürülebilirlik, yeşil finans ve ilk Türk yeşil tahvil ihracı. Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 12(22), 267–283.
29. Turan, N. (2022). Yeni bir borç enstrümanı olarak yeşil tahviller: Global piyasalar ve Türkiye’deki mevcut durum üzerine tespitler. Sayıştay Dergisi, 33(125), 311–341.
30. Zengin, B., & Aksoy, G. (2021). Yeşil finans ve finansal araçları üzerine bir değerlendirme. İşletme Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi, 2, 362–379.
31. Bosselmann, K. (2016). The principle of sustainability: Transforming law and governance. Routledge.
32. Carson, R. (1962). Silent spring. Houghton Mifflin.
33. International Union for Conservation of Nature. (1980). World Conservation Strategy: Living Resource Conservation for Sustainable Development. IUCN.
34. World Commission on Environment and Development (WCED). (1987). Our common future (Brundtland Report). Oxford University Press.
35. Avrupa Birliği. (2018). Eylem planı.
36. Avrupa Birliği. (2018). Sürdürülebilir kalkınmanın finansmanı eylem planı.
37. Bloomberg. (2017). Investors are willing to pay a “green” premium. Bloomberg New Energy Finance report.
38. CASEM. (2022). Sürdürülebilirlik nedir? https://www.casem.com.tr/surdurulebilirlik
39. Eyraud, L., Wane, A., Zhang, C., & Clements, B. (2013). Green investment: Trends and determinants. Energy Policy, 60, 852–865.
40. EPSC Strategic Notes. (2007). Financing sustainability: Triggering investments for the clean economy.
41. ICMA. (2025). 2025 scholarship programme. https://www.icmagroup.org/executive-education/2025-scholarship-programme/
42. ICMA. (2025). Sustainable bonds database. https://www.icmagroup.org/sustainable-finance/sustainable-bonds-database/
43. IFC. (2017). Green finance: A bottom-up approach to track existing flows.
44. OECD. (2015). Green bonds policy perspectives (s. 11).
45. OECD. (2020). Green bonds. OECD Publishing
46. QNB. (2023). Sürdürülebilirlik haberleri. https://www.qnb.com.tr/surdurulebilirlik/surdurulebilirlik-haberleri
47. Türk Dil Kurumu. (2022). Sürdürülebilirlik [Sözlük tanımı]. https://www.tdk.gov.tr
48. United Nations. (1972). Report of the United Nations Conference on the Human Environment, Stockholm, 5–16 June 1972.
49. United Nations. (1992). Agenda 21: Earth Summit—The United Nations Programme of Action from Rio.
50. United Nations Development Programme (UNDP). (2015). Human development report: Work for human development. United Nations.
51. United Nations Environment Programme (UNEP). (2011). Towards a green economy: Pathways to sustainable development and poverty eradication. United Nations.
52. United Nations Framework Convention on Climate Change. (1997). Kyoto Protocol to the United Nations Framework Convention on Climate Change.
53. United Nations Framework Convention on Climate Change. (2015). Paris Agreement.
54. Wan, G., & Zi, X. (2016). Green finance: Innovations and sustainable development. Journal of Environmental Economics, 4(2), 115–132.
55. Wikipedia. (n.d.). Yeşil tahvil. https://tr.wikipedia.org/wiki/
56. World Bank. (2015). What are green bonds? The World Bank Treasury.
57. World Bank. (2019). Green bond impact report 2019. The World Bank Treasury.
58. International Finance Corporation (IFC). (2023). Green and blue bonds: QNB partnership. https://www.ifc.org
59. İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB). (2023). İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin ilk yeşil tahvili Londra Borsası'nda ihraç edildi. https://www.ibb.gov.tr
60. Redclift, Sustainable development (1987–2005): an oxymoron comes of age, https://doi.org/10.1002/sd.281
61. Rönesans Sağlık Yatırım. (2016). Elazığ Şehir Hastanesi finansmanı ve yeşil tahvil süreci. Rönesans Sağlık Yatırım Yayınları.
62. Türkiye Sınai Kalkınma Bankası (TSKB). (2016). Yeşil tahvil ihracı raporu. https://www.tskb.com.tr
63. Climate Bonds Initiative. (2023). Global green bond market report 2023. https://www.climatebonds.net
64. Hazine ve Maliye Bakanlığı. (2023). 2023 yılı yeşil tahvil ihracı raporu. https://www.hmb.gov.tr https://www.anadolubank.com.tr/images/uploads/files/surdurulebilirlik-kitabi.pdf