KATILIM BANKALARININ KARLILIK BELİRLEYİCİLERİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ

Öz

Finansal piyasalar ve kurumlar, ekonomilerin ve müşterilerin ihtiyaçları doğrultusunda hareket etmektedir. Tasarrufların yatırımlara dönüşmesi için müşteri tercihlerine yönelik kurumların ve araçların oluşturulması, piyasayı derinleştirirken hacmini de artırmaktadır. Müşteri tercihlerine yönelik kurulan ve işlem yapan kurumlardan birisi de Katılım Bankaları’dır. Katılım bankaları, müşterileri inançlarının faize karşı olumsuz bir durum sergilemesi veya risklere karşı daha sağlam bir yapıya sahip olmasından dolayı tercih edilmektedir. Bu nedenle tercih edilen ve gelişimini sürdüren kurumlardan birisi olmaktadır. Bu bağlamda çalışma; 2016-2020 yılları arasında, Türkiye’de faaliyet gösteren katılım bankalarının performansını, çeyreklik verilerle incelemeyi amaçlamıştır. Panel veri analizi kullanılan çalışmadan elde edilen sonuçlara göre; enflasyon, kâr payı dışı gelirler, personel giderleri, takipteki krediler ve büyüklük gibi değişkenlerin, katılım bankalarının karlılıkları üzerine anlamlı etkileri olduğu gözlemlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Katılım Bankaları
• İslami Bankacılık
• Karlılık
• Panel Veri Analizi

PROFITABILITY INDICATORS OF PARTICIPATION BANKS: THE CASE OF TURKEY

Öz

Financial markets and institutions act in line with the needs of economies and customers. Establishing institutions and tools for customer preferences to transform savings into investments increases the volume while deepening the market. Participation Banks are one of the institutions established and transacted for customer preferences. Participation banks are preferred because their customers' beliefs display a negative situation against interest or they have a more robust structure against risks. For this reason, it is one of the preferred and developing institutions. Working in this context; Between the years 2016-2020, the performance of participation banks operating in Turkey was aimed at examining the quarterly data. According to the results obtained from the study using panel data analysis; It has been observed that variables such as inflation, non-profit income, personnel expenses, non-performing loans and size have significant effects on the profitability of participation banks.

Anahtar Kelimeler

• Participation Banks
• Islamic Banking
• Profitability
• Panel Data Analysi

Kaynakça

1. Arabacı, N. (2007). Katılım Bankalarının Türkiye’de Bankacılık Sektöründeki Yeri, İşleyişi ve Performans Analizi, (Yüksek Lisans Tezi) Eskişehir Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eskişehir.
2. Bağcı, H. Ve Esmer, Y. (2014). Katılım Bankalarında Performans Analizi: Türkiye Örneği, 13. Ulusal İşletmecilik Kongresi 8-10 Mayıs, ss. 929-934.
3. Bashir, A. M. (2003). Determinants Of Profitability In Islamic Banks: Some Evidence From The Middle East. Islamic Economic Studies, 11(1), 31-57.
4. Batır, T. E. ve Güngör, B. (2016). Türkiye’de Bankaların Karlılık Belirleyicilerinin Katılım Bankaları ve Mevduat Bankaları Bazında Karşılaştırılması, Bankacılar Dergisi, S. 99, ss. 74-98.
5. Canbaz, M. F. (2013).Katılım Bankacılığının Türk Bankacılık Sektöründeki Yeri, Çalışma Şekli, Enstrümanları ve Performans Analizi, (Yüksek Lisans Tezi) Kırklareli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kırklareli.
6. Canbaz, M. ve Dur, S. (2019). Katılım Bankalarının Performansının Konvansiyonel Bankalar İle Karşılaştırılması: 2008 Kriz Dönemi Örneği, İşletme Araştırmaları Dergisi, S. 11(3), ss. 1744-1756. https://doi.org/10.20491/isarder.2019.702
7. Doğan, M. (2013). Katılım ve Geleneksel Bankaların Finansal Performanslarının Karşılaştırılması: Türkiye Örneği, Muhasebe ve Finansman Dergisi, S. 58, ss. 175-188.
8. Gezen, A. (2019). Türkiye’de Faaliyet Gösteren Katılım Bankalarının Entropi ve WASPAS Yöntemleri ile Performans Analizi, Muhasebe ve Finansman Dergisi, S. 84, ss. 213-232. DOI: 10.25095/mufad.625812

9. Ibrahim, M. H. (2019). Capital Regulation and Islamic Banking Performance: Panel Evidence, Bulletin of Monetary Economics and Banking, S. 1 (22), ss. 47-68.
10. İbrahim, M. H. (2020). Islamic Banking and Bank Performance in Malaysia: An Empirical Analysis, Journal of Islamic Monetary Economics and Finance, S. 3(6), ss. 487-502.
11. Karakuş, R. ve Küçük, Ş. Y. (2016). Katılım Bankalarında Karlılığın Belirleyicileri: Türkiye Örneği İçin Bir Panel Veri Analizi, Niğde Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, S. 9(2), ss. 119-132.
12. Kendirli, H. Ç., Kendirli, S. ve Aydın, Y. (2019). Küresel Kriz Çerçevesinde Katılım Bankalarının ve Ticari Bankaların Mali Performanslarının TOPSİS Yöntemiyle Analizi, İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, S. 1(33), ss. 137-154.
13. Maghfuriyah, A., Azam, S.M.F.ve Shukri, S. (2019). Market Structure and Islamic Banking Performance in Indonesia: An Error Correction Model, Management Science Letters, S. 9, ss. 1407–1418.
14. Muda, M., Shaharuddin, A. & Embaya, A. (2013).Comparative Analysis of Profitability Determinants of Domestic and Foreign Islamic Banks in Malaysia, International Journal of Economics and Financial Issues, S.3(3), ss. 559-569.
15. Platanova, E., Asutay, M., Dixon, R. ve Mohammad, S. (2018). The Impact of Corporate Social Responsibility Disclosure on Financial Performance: Evidence from the GCC Islamic Banking Sector, Journal of Business Ethics, S. 151, ss. 451-471.
16. Rehman, Z. U., Zahid, M., Rahman, H. U., Asif, M., Alharti, M., Irfan, M. ve Glowacz, A. (2020). Do Corporate Social Responsibility Disclosures Improve Financial Performance? A Perspective of the Islamic Banking Industry in Pakistan, Sustainability, S. 12(8), ss. 2-18. https://doi.org/10.3390/su12083302
17. Smaoui, H. & Ben Salah I. (2012). Profitability of Islamic Banks in the GCC Region, Global Economy and Finance Journal, S. 5(1), ss. 85 – 102.
18. Tetik, N. Ve Şahin, A. (2020). Katılım Bankalarının Finansal Performans Analizi, İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, S. 2(34), ss. 293-314.
19. Tho’in, M. (2019). The Comparison of Islamic Banking Financial Performance In Indonesia, International Journal of Scientific Research and Education, S. 5(7), ss. 8181-8186.