MODERN KADIN İMAJI ÜZERİNE BİR İNCELEME: SÜS DERGİSİ ÖRNEĞİ

Öz

Çalışmada XX. yüzyılda yayın hayatına başlayan hem Osmanlı’nın son dönemini hem de Cumhuriyetin ilk dönemini kapsayan “Süs Dergisi” ele alınmıştır. Süs Dergisi, bu iki farklı dönem arasındaki tarihi ve sosyolojik değişime hemen hemen bütün sayılarında yer veren önemli kadın dergilerinden biridir. Süs Dergisi üzerine literatürde yapılan çalışmalar oldukça sınırlıdır. Dolayısıyla bu çalışmayla hem bu iki farklı dönem arasında bir geçiş sağlayan Süs Dergisine tarihsel ve sosyolojik süreklilik içerisinde yeni bir yorum getirilmiş hem de derginin bütün sayıları incelenerek, çalışmanın kapsamı içinde günümüz harfleriyle literatüre yeniden kazandırılmıştır. Böylece bu çalışmayla Süs Dergisinin modern kadın ve modern toplumun yeni bir kimlik inşa sürecindeki etkisi tartışılmıştır. Süs Dergisinin yeni bir kimlik inşa sürecindeki ve Cumhuriyetin de inşa etmek istediği modern kadın imajındaki sosyo-kültürel duruşu incelenmiştir. Ayrıca modern reformlarla toplumun geneline yayılan toplumsal değişim sürecinde; eğitim, basındaki entelektüel dönüşüm, iş hayatında kadın ve kadının tüketim alışkanlıkları gibi temel parametrelerin etkisi de göz önüne alınmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Süs Dergisi
• kadın
• modernleşme
• kimlik
• imaj.

An Analysis on the Image of Modern Woman: The Example of Süs Magazine

Öz

The study focuses on "Süs Magazine", a journal that emerged in the 20th century and encompasses the final era of the Ottoman Empire and the initial phase of the Turkish Republic. Süs Magazine stands out as a significant women's journal that delicately covers the historical and sociological shifts between these distinct periods in its all volumes. However, although it reflects this pivotal time, studies addressing Süs Magazine in the literature are quite limited. Therefore, this research aims to illuminate the historical and sociological viewpoints presented in the magazine during this transformative period and examine each of its editions. Additionally, this study explores how Süs Magazine influenced the development of a new identity of modern women and society on a broader scale. It assesses the socio-cultural role of Süs Magazine in shaping this new identity and examines the image of the modern woman that the Turkish Republic aimed to promote. Moreover, the impact of crucial parameters such as education, intellectual transformation in the media, women's involvement in professional life, and their consumption patterns within the broader context of the societal transformation were also taken into consideration in this study.

Anahtar Kelimeler

• Süs Magazine
• woman
• modernisation
• identity
• image.

Kaynakça

1. Süs Dergisi, 16 Haziran 1923, Sayı.1, s. 2.
2. Süs Dergisi, Selami İzzet, Süse ve Güzelliğe Dair, 23 Haziran 1923, Sayı.2, s. 4.
3. Süs Dergisi, İpek Saçlarınız, 14 Temmuz 1923, Sayı.5, s. 8.
4. Süs Dergisi, 21 Temmuz 1923, Sayı.6, s. 2.
5. Süs Dergisi, Güzel Sağlam ve Bahtiyar Olmak İçin, 23 Eylül 1923, Sayı. 15, s. 14.
6. Süs Dergisi, Salon Âdâb-ı Muaşereti, 17 Kasım 1923, Sayı.23, s. 15.
7. Süs Dergisi, 24 Kasım 1923, Sayı. 24, s. 2.
8. Süs Dergisi, Abdullah Cevdet, İçtimaiyatta Kadın, 29 Mart 1924, Sayı.42, s.7.

9. Süs Dergisi, Muazzez Yusuf, Bizde Kadın Dünkü Bugünkü, 29 Mart 1924, Sayı.42, s. 7.
10. Süs Dergisi, 29 Mart 1924, Sayı. 42, s. 12.
11. Süs Dergisi, Cenap Şehabettin, Eskiler ve Yeniler, 26 Nisan 1924, Sayı.46, s. 3.
12. Süs Dergisi, Kadınlık Âlemi: Feminizm İlerliyor, 31 Mayıs 1924, Sayı.51, s. 5.
13. Akpolat Davut, Y. (1996). Bir Kadın-Magazin Dergisi: Süs. Tarih ve Toplum Dergisi, 26( 152), 34-41.
14. Aliye, F. (2009). İslam Kadınları (Çev. A. Pekin ve Â. Pekin). İstanbul: İnkılab Yayınları.
15. Arat, Y. (1989). Patriarchal Paradox, Women Politicians In Turkey, N. J., Fairleigh, Dickinson University Press.
16. Asım, S. (1989). Osmanlıda Kadınlığın Durumu (Haz. M. Martı). İstanbul: Arba Yayınları.
17. Barbarosoğlu, F. (2014). Osmanlı Kadın Modernleşmesi: ‘Yeni Hayat’ın ‘Yeni Kadın’ları. Muhafazakâr Düşünce Dergisi, 11 (41-42), 9-6.
18. Baykan, A. & Ötüş-Baskett, B. (2016). Nezihe Muhittin ve Türk Kadını-1931. İstanbul: İletişim Yayınları.
19. Caporal, B. (1982). Kemalizmde ve Kemalizm Sonrasında Türk Kadını (1919-1970), (Çev. E. Eyüboğlu). Ankara: Tisa Matbaası.
20. Çaha, Ö. (2018). Sivil Kadın-Türkiye’de Kadın Ve Sivil Toplum. Ankara: Savaş Yayınevi.
21. Çakır, S. (1994). Osmanlı Kadın Hareketi. İstanbul: Metis Yayınları.
22. Davıs, F. (2006). Osmanlı Hanımı-1718’den 1918’e Bir Toplumsal Tarih (Çev. B. Tırnakcı). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
23. Demirel, Ö. (2020). Osmanlı Basınında Kadın Temsili: Hanımlara Mahsus Gazete Üzerinden Bir Değerlendirme. Kadem Kadın Araştırmaları Dergisi, 6 (2), 241-264.
24. Durakbaşa, A. (2014). Halide Edib-Türk Modernleşmesi ve Feminizm. İstanbul: İletişim Yayınları.
25. Göle, N. (2008). Modern Mahrem-Medeniyet ve Örtünme. İstanbul: Metis Yayınları.
26. İleri, C. N. (2017). Kadınlarımız (Çev. H. E. Oksaçan ve A. M. Şahin). İstanbul: Kaknüs Yayınları.
27. Karabacak, M. (2009). Cumhuriyetin İlk Beş Yılında Kadın Dergileri; Bir Değişimin Kadınca Hikâyesi. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Anabilim Dalı, Samsun.
28. Karakışla, Y. S. (2015). Kadınları Çalıştırma Cemiyeti (1916-1923). İstanbul: İletişim Yayınları.
29. Kılıç, M. S. & Vefikuluçay Yılmaz, D. (2019). Cumhuriyet Dönemi Kadın Dergileri (1923-1992). Opus Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 10 (17), 2139-2156.
30. Kurnaz, Ş. (2008). Osmanlı Kadın Hareketinde Bir Öncü Emine Semiye-Hayatı, Eserleri, Fikirleri. İstanbul: Timaş Yayınları.
31. Kurnaz, Ş. (2011). Yenileşme Sürecinde Türk Kadını (1839-1923). İstanbul: Ötüken Yayınları.
32. Lamrabet, A. (2017). Özcülüğün Reddi İle Müslüman Düşüncenin Radikal Reformu Arasında. Zahra Ali (Der.), İslami Feminizmler içinde (51-64. ss.). (Çev. Ö. Elitez). İstanbul: İletişim Yayınları.
33. Montagu, L. (1973). Türkiye Mektupları (1717-1718). (Çev. A. Kurutluoğlu). İstanbul: Tercüman 1001 Temel Eser.
34. Mutlu, N. (2009). Popüler Kadın Dergilerinde Kadın Temsili (Örnek Olay: Cosmopolitan Dergisi). (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.
35. Sancar, S. (2014). Türk Modernleşmesinin Cinsiyeti. İstanbul: İletişim Yayınları.
36. Sombart, W. (1998). Aşk, Lüks Ve Kapitalizm. (Çev. N. Aça). Ankara: Bilim ve Sanat Yayınları.
37. Tekeli, Ş. (1991). Tek Parti Döneminde Kadın Hareketi de Bastırıldı. L. Cinemre ve R. Çakır (Haz.) Sol Kemalizme Bakıyor içinde (93-107). İstanbul: Metis Yayınları.
38. Toros, T. (1998). Mazi Cenneti-I. İstanbul: İletişim Yayınları.
39. Ünalan, Y. (2007). Mehmet Rauf’un Kadın Dergileri: Mehasin ve Süs (İnceleme ve Metinler). (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı, Kayseri.
40. Vaka, D. (2003). İstanbul’un Peçesiz Kadınları. (Çev. S. Çağlayan). İstanbul: Kitap Yayınevi.
41. Yüksel, E. (2018). II. Meşrutiyet Sonrası Osmanlı Toplumunda Kadın. Yeditepe Üniversitesi Tarih Bölümü Araştırma Dergisi, 2 (5), 77-92.
42. Zihnioğlu, Y. (2016). Kadınsız İnkılap-Nezihe Muhiddin, Kadınlar Halk Fırkası, Kadın Birliği. İstanbul: Metis Yayınları.
43. https://ataturkansiklopedisi.gov.tr/bilgi/turk-kadinlar-birligi/