The Personnel Question in the Tourism Industry: Who Wants What?

Yıl 2026, Cilt: 36 Sayı: 1, 55 - 72, 19.01.2026

Nurulah Cihan Ağbay

https://doi.org/10.18069/firatsbed.1593816

Öz

This study aims to examine the meaning of the personnel problem discourse in the tourism industry and the expectations of involved actors. Based on a qualitative approach, the research examines online news articles highlighting personnel shortages in tourism together with the reader comments attached to them. The research data were collected through searches conducted on Google News. Within the framework of maximum variation sampling, the most-commented news items from different years were selected as units of analysis, and content analysis was applied to generate themes. The study produced two major findings. First, employers frame the personnel problem as an external issue, associating it with numerical labor shortages and the lack of qualified staff, and propose solutions through the employment of foreign workers and greater state support. Second, reader comments highlight internal organizational causes, such as low wages, nepotism, irregular working hours, labor rights violations, seasonality, and inadequate employee benefits. Comments portraying employees as ‘slaves’ and anticipating Generation Z’s stronger pursuit of rights constitute additional sub-findings of the study. The originality of this study lies in the reciprocal evaluation of the personnel problem in tourism through both news content and public commentaries.

Anahtar Kelimeler

Personnel Question , Tourism Businesses , Human Resources Management , Wage , Content Analysis

Turizm Endüstrisinde Personel Sorunu: Kim Ne İstiyor?

Öz

Bu çalışmada temel amaç turizm endüstrisinde dile getirilen personel sorunu söyleminin ne ifade ettiğini ve aktörlerin ne istediğini araştırmaktır. Nitel yaklaşımın esas alındığı çalışmada, personel sorununa yer veren internet haberleri ve bu haberlere yapılan okuyucu yorumları karşılıklı incelenmiştir. Araştırma verisi Google Haberler üzerinden arama yapılarak toplanmıştır. Maksimum çeşitlilik örneklemesi kapsamında, farklı yıllara ait ve en çok yorum içeren haber içerikleri analiz birimi olarak belirlenmiş, bu verilere içerik analizi uygulanarak temalar geliştirilmiştir. Çalışmada iki temel sonuç ortaya çıkmıştır: (i) İşverenler turizmde personel sorununu sayısal yetersizlik ve nitelikli personel eksiği bağlamında işletme dışı faktörlerle ilişkilendirmektedirler. Çözüm için yabancı personel istihdamı ve devlet desteği talep edilmektedir. (ii) Haber yorumlarında personel sorununun, düşük ücret, kayırmacılık, düzensiz saatler, özlük hakları, mevsimsellik ve ek olanaklar gibi işletme içi faktörlerden kaynaklandığı vurgulanmaktadır. Yorumlarda, çalışanların köle olarak ifade edilmesi ve yeni kuşağın (Z kuşağı) hakkını daha fazla arayacağı beklentisi, araştırmanın diğer alt sonuçlarıdır. Turizmdeki personel sorununun hem haber içerikleri hem de kamusal yorumlarla karşılıklı olarak değerlendirilmesi araştırmanın özgünlüğüdür.

Anahtar Kelimeler

Personel Sorunu , Turizm İşletmeleri , İnsan Kaynakları Yönetimi , Ücret , İçerik Analizi

Kaynakça

• Akıncı, Z. (2015). Meslek yüksekokullarında verilen turizm eğitiminin değerlendirilmesi: bir odak grup çalışması. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi, 5(1), 43-59.
• Arasli, H., Bavik, A. and Ekiz, E. H. (2006). The effects of nepotism on human resource management: The case of three, four and five star hotels in Northern Cyprus, International Journal of Sociology and Social Policy, 26(7/8), pp. 295-308. https://doi.org/10.1108/01443330610680399
• Aykaç, A. (2010). Tourism Employment: towards an integrated policy approach. Anatolia, 21(1), 11–27. https://doi.org/10.1080/13032917.2010.9687087
• Aylan, S. and Koç, H. (2022). Relationship between mobbing and intention to leave in hotel industry. Journal of Tourism ve Gastronomy Studies, 4(1), 14–20.
• Baltacı, F., Üngüren, E., Avsallı, H. ve Demirel, H. N. (2012). Turizm eğitimi alan öğrencilerin eğitim memnuniyetlerinin ve geleceğe yönelik bakış açılarının belirlemesine yönelik bir araştırma. Uluslararası Alanya İşletme Fakültesi Dergisi, 4(1), 17-25.
• Başkale, H. (2016). Nitel araştırmalarda geçerlik, güvenirlik ve örneklem büyüklüğünün belirlenmesi. DEUHFED, 9(1), 23-28.
• Baum, T. (2012). Human resource management in tourism: a small island perspective. International Journal of Culture, Tourism and Hospitality Research, 6(2), pp. 124-132. https://doi.org/10.1108/17506181211233054
• Belias, D., Rossidis, I., Sotiriou, A. and Malik, S. (2023). Workplace conflict, turnover, and quality of services. Case Study in Greek Seasonal Hotels. Journal of Quality Assurance in Hospitality ve Tourism, 24(4), 453–476. https://doi.org/10.1080/1528008X.2022.2065655
• Benli, A., İslamoğlu, E. ve Ateş-Torun, M. (2019). Turizm sektöründe çalışan yabancılar: Antalya ili üzerine nitel bir araştırma. Bilgi Sosyal Bilimler Dergisi, 21(2), 320-342.
• Bilginoğlu, E. and Yozgat, U. (2022). Trilogy: Passive leadership, job satisfaction and intention to leave. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (48), 109-121.
• Bolat, T., Seymen, O., Bolat, O. ve Kinter, O. (2017). Turizm sektöründe çalışma koşulları algısı, hizmet verme yatkınlığı ve mesleki yabancılaşma ilişkisi: turizm eğitim alan öğrenciler açısından bir değerlendirme. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 6(3), 401-430.
• Casado-Díaz, J. M. and Simón, H. (2016). Wage differences in the hospitality sector. Tourism Management, 52, 96-109. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2015.06.015
• Cope, D. G. (2014, January). Methods and meanings: credibility and trustworthiness of qualitative research. Oncology nursing forum, 41(1), 89-91. https://doi.org/10.1188/14.ONF.89-91
• Creswell, J. W. (2017). Araştırma deseni: nitel, nicel ve karma yöntem yaklaşımları (3 b.). (S. B. DEMİR, Çev.) Ankara: Eğiten Kitap.
• Cruz, R.F. and Tantia, J.F. (2017). Reading and understanding qualitative research. American Journal of Dance Therapy, 39, 79–92 https://doi.org/10.1007/s10465-016-9219-z
• Çalışkan, O. ve Ünüsan, Ç. (2011). Otel çalışanlarının kurumsal sosyal sorumluluk algısının iş tatmini ve işte kalma niyetine etkisi. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 22(2), 154-166.
• Çıvak, B. (2023). The nature of working in the hospitality industry: Evidence from 3S tourism in Turkiye. Journal of Tourism Leisure and Hospitality, 5(1), 30-41. https://doi.org/10.48119/toleho.1192035
• ÇSGB, (2011). Turizm sektöründe çalışma sürelerinin iyileştirilmesi programlı teftişi sonuç raporu, T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Teftiş Kurulu Başkanlığı, No:48, Erişim adresi https://www.csgb.gov.tr/medias/6005/2011_48.pdf
• Davras, Ö. ve Gülmez, M. (2013). Otel işletmelerinde çalışan memnuniyetine etki eden faktörler: Kemer-Lara-Belek-Side-Alanya Bölgelerinde Bir Çalışma. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 24(2), 167-184.
• Dursun, O. (2012). Medyada gerçekliğin inşasında okurun rolü (Hürriyet Gazetesi okur yorumları üzerine bir analiz). Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(2), 1-22.
• Eisinger, R. (2011). Incivility on the ınternet: dilemmas for democratic discourse. APSA 2011 Annual Meeting Paper. https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=1901814
• Erbaş, A., Cankül, D. ve Temizkan, R. (2016). Turizm diplomalıların istihdam sorunu. Journal of Recreation and Tourism Research, 3(4), 1–12.
• Erdem, B. and Karataş, A. (2015). The effects of cronyism on job satisfaction and intention to quit the job in hotel enterprises: The case of three, four and five star hotels in Muğla, Turkey. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 4(1), 55-74.
• Ertaş, Ç. (2018). Turizm sektöründeki nitelikli çalışan eksikliğinde turizm işletmelerinin payı: İş ilanları üzerinden bir inceleme. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (30), 1143-1172. https://doi.org/10.14520/adyusbd.437688
• Eysenbach, G. and Till, J. E. (2001). Ethical issues in qualitative research on internet communities. BMJ, 323(7321), 1103–1105. doi:10.1136/bmj.323.7321.1103
• Ghani, B., Zada, M., Memon, K. R., Ullah, R., Khattak, A., Han, H., ... Araya-Castillo, L. (2022). Challenges and strategies for employee retention in the hospitality industry: A review. Sustainability, 14(5), 2885. https://doi.org/10.3390/su14052885
• İş Kanunu, (2003). 4857 Sayılı İş Kanunu. Resmi Gazete 10, no. 2003 (2003): 25134. Erişim adresi: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=4857&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5
• Jessica Hwang, L. J. and Lockwood, A. (2006). Understanding the challenges of implementing best practices in hospitality and tourism SMEs. Benchmarking: An International Journal, 13(3), 337-354. https://doi.org/10.1108/14635770610668820
• Jolliffe, L. and Farnsworth, R. (2003). Seasonality in tourism employment: human resource challenges, International Journal of Contemporary Hospitality Management, 15(6), pp. 312-316. https://doi.org/10.1108/09596110310488140
• Jung, H.S. and Yoon, H.H. (2015). Understanding pay satisfaction: the impacts of pay satisfaction on employees’ job engagement and withdrawal in deluxe hotel, International Journal of Hospitality Management, 48, pp. 22-26, https://doi.org/10.1016/j.ijhm.2015.04.004
• Kafetzopoulos, D. (2024). The motivation of employees and their intention to work in the Greek tourism sector, International Journal of Productivity and Performance Management, Vol. ahead-of-print No. ahead-of-print. https://doi.org/10.1108/IJPPM-11-2023-0614
• Kangaspunta, V. (2018). Online news comments: Social network and emergent public. The Information Society, 34(5), 275–288. https://doi.org/10.1080/01972243.2018.1497741
• Kaya, S., Oğuz, Y. E. ve Yılmaz, V. (2020. Turizm Öğrencilerinin Turizm Sektörüne Yönelik Algılarının Sektörde Kalma Niyetlerine Etkisi: ESOGÜ Turizm Fakültesi Örneği. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 21(1), 1-19. https://doi.org/10.17494/ogusbd.763340
• Kerse, G. ve Babadağ, M. (2018). I’m out ıf nepotism is in: the relationship between nepotism, job standardization and turnover intention. Ege Academic Review, 18(4), 631-644.
• Khan, M., Mowbray, P. K. and Wilkinson, A. (2023). Employee voice on social media—An affordance lens. International Journal of Management Reviews, 25(4), 687-706. https://doi.org/10.1111/ijmr.12326
• Kılıç, B. (2021). Türkiye’de turizm mesleğine yönelik yasal düzenlemelerin değerlendirilmesi ve çözüm önerileri. Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Dergisi, 4(2), 149–162.
• Ksiazek, T. B. (2016). Commenting on the news: explaining the degree and quality of user comments on news websites. Journalism Studies, 19(5), 650–673. https://doi.org/10.1080/1461670X.2016.1209977
• Ksiazek, T. B. and Springer, N. (2018). User comments in digital journalism: current research and future directions. In the routledge handbook of developments in digital journalism Studies, Scott E. E. ve B. Franklin (Ed.), 1st ed., 475–486. London: Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315270449-37
• Kusluvan, S. and Kusluvan, Z. (2000). Perceptions and attitudes of undergraduate tourism students towards working in the tourism industry in Turkey. Tourism management, 21(3), 251-269. https://doi.org/10.1016/S0261-5177(99)00057-6
• KTB, (2024a). Sınır istatistikleri ziyaretçi sayıları, Erişim adresi https://yigm.ktb.gov.tr/TR-249709/yillik-bultenler.html
• KTB, (2024b). Turizm gelirleri ve giderleri, Erişim adresi https://yigm.ktb.gov.tr/TR-201116/turizm-gelirleri-ve-giderleri.html
• KTB, (2024c). Yıllık İstatistikler, Erişim adresi https://yigm.ktb.gov.tr/TR-201140/yillik-istatistikler.html Ladkin, A. (2011). Exploring tourism labor. Annals of Tourism Research, 38(3), 1135-1155. https://doi.org/10.1016/j.annals.2011.03.010
• Lee, C., Huang, S. and Zhao, C. (2012). A study of factors effecting turnover intention of hotel employees. Asian Economic and Financial Review, 2(7), 886.
• Liu-Lastres, B., Wen, H. and Huang, W.-J. (2023), A reflection on the great resignation in the hospitality and tourism industry, International Journal of Contemporary Hospitality Management, 35(1), pp. 235-249. https://doi.org/10.1108/IJCHM-05-2022-0551
• Markova, E., Anna, P., Williams, A. M. and Shaw, G. (2016). Migrant workers in small London hotels: Employment, recruitment and distribution. European Urban and Regional Studies, 23(3), 406-421. https://doi.org/10.1177/0969776413513913
• Milliken, F. J., Morrison, E. W. and Hewlin, P. F. (2003). An exploratory study of employee silence: Issues that employees don’t communicate upward and why. Journal of Management Studies, 40(6), 1453-1476. https://doi.org/10.1111/1467-6486.00387
• Mohsin, A., Lengler, J. and Aguzzoli, R. (2015). Staff turnover in hotels: Exploring the quadratic and linear relationships. Tourism Management, 51, 35-48. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2015.04.005
• Morçin, İ. ve Erdoğan Morçin, S. (2018). Ücret ve Ek Olanakların Öğrencilerin Turizm Sektöründe Kariyer Yapma İsteğine Etkisi: Erzurum Örneği. Turar Turizm ve Araştırma Dergisi, 7(1), 21-34.
• Naab, T.K., and Küchler, C. (2023). Content analysis in the research field of online user comments. In Oehmer-Pedrazzi, F., Kessler, S.H., Humprecht, E., Sommer, K., ve Castro, L. (Eds.), Standardisierte inhaltsanalyse in der kommunikationswissenschaft – Standardized Content Analysis in Communication Research. Springer VS, Wiesbaden. https://doi.org/10.1007/978-3-658-36179-2_37
• Nabi, R. L. (2003). Exploring the framing effects of emotion: Do discrete emotions differentially influence information accessibility, information seeking, and policy preference?. Communication Research, 30(2), 224-247. https://doi.org/10.1177/0093650202250881
• Neuman, W. L. (2014). Social Research Methods: Qualitative and Quantitative Approaches, (7 b.). Essex: Pearson Education Limited.
• Özdemir, S. S., Polat, E. ve Met, Ö. L. (2015). Bodrum’da faaliyet gösteren konaklama işletmelerince verilen iş ilanlarındaki personel niteliklerinin analizi. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırmaları Dergisi, (34), 121-138.
• Özkaya, F. N. ve Doğru, Ç. (2023). İktisadi olarak teşvik kavramı ile türkiye’de turizme yönelik teşvik politikaları. Uluslararası İlişkiler ve Diplomasi 6(1), 43-67. https://doi.org/10.51763/uid.1285703
• Öztaş, K. (1995). Turizmde kalifiye eleman açığı ve meslek yüksek okullarının etkinliğinin artırılması. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 6(3), 92-100.
• Öztürk, Ş. (2021). Türkiye’de turizm sektöründe istihdam sorunları. Çalışma İlişkileri Dergisi, 12(2), 1-38.
• Patton, M. Q. (2018). Nitel araştırma ve değerlendirme yöntemleri (2 b.). (M. Bütün ve S. B. Demir (Ed.), Çev.). Ankara: Pegem Akademi.
• Pelit, E. ve Çetin, A. (2022). İnsan kaynakları yönetimi işlevi olarak kariyer yönetimi ve sorunlar: turizm işletmeleri örneğinde teorik bir inceleme. Çalışma İlişkileri Dergisi, 13(2), 28-54.
• Pelit, E., Dinçer, F. İ. and Kılıç, İ. (2015). The effect of nepotism on organizational silence, alienation and commitment: a study on hotel employees in Turkey. Journal of Management Research, 7(4), 82-110.
• Ravichandran, S., Israeli, A. A., Sethna, F. Bolden III, E. C. and Ghosh, A. (2017). Hospitality managers’ importance perceptions of human resource practices related to employment of foreign workers in the United States. Journal of Human Resources in Hospitality ve Tourism, 16(4), 331-348. https://doi.org/10.1080/15332845.2017.1266857
• Reich, Z. (2011). User Comments: The Transformation of Participatory Space. In Participatory Journalism. Guarding Open Gates at Online Newspapers, Jane B. Singer, Alfred Hermida,…Marina Vujnovic (Eds.), 96–117. Chichester: Wiley-Blackwell.
• Ribeiro, N., Gomes, D., Gomes, G.P., Ullah, A., Dias Semedo, A.S. and Singh, S. (2024), Workplace bullying, burnout and turnover intentions among Portuguese employees, International Journal of Organizational Analysis, Vol. ahead-of-print No. ahead-of-print. https://doi.org/10.1108/IJOA-09-2023-3980
• Saatçioğlu, H. (2024). Personel sorunu konusunda devrim değil evrim gerçekleştirmeliyiz. Erişim adresi: https://www.turizmguncel.com/haber/hakan-saatcioglu-personel-sorunu-konusunda-devrim-degil-evrim-gerceklestirmeliyiz
• Springer, N., Engelmann, I. and Pfaffinger, C. (2015). User comments: motives and inhibitors to write and read. Information, Communication ve Society, 18(7), 798–815. https://doi.org/10.1080/1369118X.2014.997268
• Suri, H. (2011). Purposeful sampling in qualitative research synthesis, qualitative research journal, 11(2), pp. 63-75. https://doi.org/10.3316/QRJ1102063
• Şanlıoğlu, Ö. ve Özcan, E. Ö. (2017). Türkiye’de uygulanan turizm teşvik politikalari ve sonuçlari üzerine bir değerlendirme. Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(2), 97-118.
• Temizkan, S. P., Ceviz, C. ve Cankül, D. (2019). Turizm eğitimi lisans mezunları ve istihdam durumları. Gastroia: Journal of Gastronomy And Travel Research, 3(3), 437-461. https://doi.org/10.32958/gastoria.556416
• Thompson, P., McDonald, P. and O’Connor, P. (2020). Employee dissent on social media and organizational discipline. Human relations, 73(5), 631-652. https://doi.org/10.1177/0018726719846262
• Tıraş, H. H. (2024). Türkiye’de turizm gelirlerinin analizi, içinde Ş. Karabulut (Ed.). Makro İktisat, ss.17-47. Afyonkarahisar: Yaz Yayınları.
• Tozoğlu, B. ve Uçar, Ö. (2022). Duygusal emek ve örgütsel sinizmin işe yabancılaşma üzerine etkisi: Kuşadası’nda faaliyet gösteren dört ve beş yıldızlı otel işletmeleri çalışanlarına yönelik bir araştırma, Journal of Tourism ve Gastronomy Studies, 10(3), 1937-1961.
• Tracy, S. J. (2024). Qualitative research methods: Collecting evidence, crafting analysis, communicating impact. New Jersey: John Wiley ve Sons.
• Tracey, J.B. and Hinkin, T.R. (2006). The costs of employee turnover: when the devil is in the details, Cornell Hospitality Report, 6(15), pp. 6-13.
• Turan, N. (2024, March). The challenges of tourism sector Employees in Türkiye: Aegean Region Example. Proceedings of the 7th International Conference on Tourism Research, 426-432. https://papers.academic-conferences.org/index.php/ictr/issue/view/29/32
• Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelik (2019). T.C. Resmî Gazete, (30791, 1 Haziran 2019).
• Türob, (2023). TÜROB Türkiye zincir oteller araştırması 2023. Erişim adresi: https://rapor.turob.org/
• Ünlüönen, K. ve Şahin, S. Z. (2011). Turizmde istihdam. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 10(37), 1-25.
• Von Sikorski, C. and Hänelt, M. (2016). Scandal 2.0: How valenced reader comments affect recipients’ perception of scandalized individuals and the journalistic quality of online news. Journalism ve Mass Communication Quarterly, 93(3), 551-571. https://doi.org/10.1177/1077699016628822
• Yabancı, O. (2023). Managing seasonality in tourism. International Journal of Geography and Geography Education (IGGE) 50, 353-369. http://dx.doi.org/10.32003/igge.1299610
• Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2016). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri, (10 b.). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
• Yılmaz, Ş. ve Oktay, K. (2018). Türkiye’de Seyahat Sektöründe İstihdam Edilen Yabancı Personel Üzerine Bir Araştırma, Turist Rehberliği Dergisi, 1(2), 105-123.