Kripto Para Madenciliğinin Tükettiği Elektrik ile Seçili Ülke Enerji Piyasaları Arasındaki İlişkinin Analizi

Öz

Kripto para piyasası, global finans sisteminde yeni nesil sanal para anlayışının oluşumuna destek olmuştur. Ve bu anlayış kripto paraların gelişimine katkı sunmak isteyen madencilerin varlığını ortaya çıkarmıştır. Madenciler, kripto para üretimini gerçekleştirebilmek için yüksek teknolojiye sahip bilgisayarlar kullanmaktalardır. Bu üretim yüksek güçte enerji tüketimini ortaya çıkarmaktadır. Araştırmada Cambridge Bitcoin elektrik tüketim endeksi ile seçili ülkelerin enerji endekslerine ait 01.07.2014-01.06.2024 dönemini kapsayan aylık veriler kullanılmıştır. Değişkenlerin birbirleriyle olan uzun dönemli ilişkilerini belirlemek için ARDL sınır testi uygulanmıştır. Nedensellik ilişkisini analiz etmek için ise Toda-Yamamoto nedensellik testine başvurulmuştur. Analizler neticesinde ARDL Sınır Testi sonuçlarına göre; Türkiye, Çin ve Japonya’ya ait enerji endeks tüketim verileri ile Cambridge Bitcoin elektrik tüketim endeksi arasında eşbütünleşme ilişkisinin olduğu tespit edilmiştir. Aynı zamanda Toda-Yamamoto Nedensellik Testinde; Türkiye, Çin ve Japonya’nın enerji piyasalarına ait endeksten CBECI endeksine doğru tek yönlü Toda-Yamamoto nedensellik ilişkisi olduğu tespit edilmiştir. Dolasıyla Cambridge Bitcoin elektrik tüketim endeks verileri, bu ülkelerin enerji şirketi değerlemelerini etkilediğini söylemek mümkündür.

Anahtar Kelimeler

• Enerji Tüketimi
• CBECI
• Kripto Para Madenciliği
• ARDL Sınır Testi

Analysis of the Relationship Between Electricity Consumed By Cryptocurrency Mining and Energy Markets of Selected Countries

Öz

The cryptocurrency market has supported the formation of a new generation of virtual money in the global financial system. And this understanding has revealed the existence of miners who want to contribute to the development of cryptocurrencies. Miners use high-tech computers to produce cryptocurrencies. In the study, monthly data covering the period of 01.07.2014-01.06.2024 belonging to Cambridge Bitcoin electricity consumption index and energy indexes of selected countries were used. ARDL bounds test was applied to determine the long-term relationships between variables. Toda-Yamamoto causality test was used to analyze the causality relationship. As a result of the analysis, according to the ARDL bounds test results; It was determined that there is a cointegration relationship between energy index consumption data of Turkey, China and Japan and Cambridge Bitcoin electricity consumption index. At the same time, in the Toda-Yamamoto Causality Test; It was determined that there is a one-way Toda-Yamamoto causality relationship from the index of energy markets of Turkey, China and Japan to the CBECI index. Therefore, it is possible to say that Cambridge Bitcoin electricity consumption index data affects the valuations of energy companies of these countries.

Anahtar Kelimeler

• Energy Consumption
• CBECI
• Cryptocurrency Mining
• ARDL Bound Testing

Kaynakça

1. Anadolu Ajans (AA). (2024). Erişim Tarihi: 05 Mayıs 2024 “Bitcoin Madenciliği İçin Harcanan Enerji 167 Ülkenin Yıllık Elektrik Tüketimini Aşıyor”, Ocak 2024.
2. Andolfatto, D. (2014) “Bitcoin and Beyond: The Possibilities and Pitfalls of Virtual Currencies”. Erişim Tarihi: 03 Ekim 2020, http://www.stlouisfed.org/dialogue-with-thefed/assets/Bitcion3-3114.pdf
3. Aydoğan, E. (2023). Bitcoin ve Geleneksel Finansal Varlıklar Arasında Volatilite Yayılımı: Türkiye Örneği. Doktora Tezi. Bursa: Uludağ Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü.
4. Bariviera. A.F., Basgall. M. J., Hasperué. W., Naiouf. M. (2017). Some Stylized Facts Of the Bitcoin Market. Physica A Statistical Mechanics and its Applications, (c.484, 82 – 90).
5. Baur, D. G., and Oll, J. (2019). From Financial To Carbon Diversification–the Potential of Physical Gold. Energy Economics, 81, 1002-1010.
6. BCTR. (2023). Erişim Tarihi: 10.06.2024 Kripto para madenciliğinde elektrik maliyetlerinin rolü - Blockchain Türkiye Platformu.
7. Bilir, H. ve Çay, Ş. (2016). “Elektronik Para ve Finansal Piyasalar Arasındaki İlişki, Niğde Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 9(2):28-30.
8. Buybitcoinworldwide. (2024). Erişim Tarihi: 08.05.2024, 61 Bitcoin Enerji Tüketimi İstatistikleri (2024)

9. Carvalho, F. P. (2017). Mining İndustry and Sustainable Development: Time For Change, Food and Energy security. 6(2), 61-77.
10. Cheng, J. C., Lee, N. Y., Chi, C., Chen, Y. H. (2018). Blockchain and Smart Contract For Digital Certificate, Proceedings of 4th IEEE International Conference on Applied System Innovation, 1046–1051.
11. Corbet, S., Lucey, B., Yarovaya, L. (2021). Bitcoin-Energy Markets Interrelationships-New Evidence, Resources Policy. 70, 101916.
12. Corbet, S., Meegan, A., Larkin, C., Lucey, B., Yarovaya, L. (2018). Exploring the Dynamic Relationships Between Cryptocurrencies and Other Financial Assets, Economics Letters.165, 28-34.
13. Corbet, S., Urquhart, A., Yarovaya, L. (Eds.). (2020). Cryptocurrency and blockchain technology. Walter de Gruyter GmbH & Co KG.
14. Crypto. (2024). Erişim Tarihi: 07.06.2024, https://crypto.com/bitcoin/bitcoin-energy-consumption. Das, D., and Dutta, A. (2020). Bitcoin’s energy consumption: Is it the Achilles heel to miner’s revenue? Economics Letters, 186, 108530.
15. Delgado-Mohatar, O., Fierrez, J., Tolosana, R., Vera-Rodriguez, R. (2020). Blockchain and biometrics: A first look into opportunities and challenges. In Blockchain and Applications: International Congress. Springer International Publishing.
16. Dwyer, G. P. (2015). Bitcoin ve Benzeri Özel Dijital Para Birimlerinin Ekonomisi, Finansal İstikrar Dergisi. 17, 81–91. EIA. (2024). Erişim Tarihi: 03.06.2024, https://www.eia.gov/todayinenergy/detail.php?id=61364
17. Gandal, N., Halaburda, H. (2014) “Competition in the Cryptocurrency Market”. Bank of Canada working paper, 2014-33.
18. Glaser, F (2017). “Pervasive Decentralisation of Digital Infrastructures: A Framework for Blockchain enabled System and Use Case Analysis”, HICSS, 2017.
19. Gujarati, D. N. (2004). Basic Econometrics (fourth edi). New York: McGraw-Hill Inc.
20. Gursoy, S., Akkus, H. T., Dogan, M. (2022). The Causal Relationship Between Bitcoin Energy Consumption and Cryptocurrency Uncertainty, Journal of Business Economics and Finance. 11(1), 58-67.
21. Huynh, A. N. Q., Duong, D., Burggraf, T., Luong, H. T. T., Bui, N. H. (2022). Energy consumption and Bitcoin market, Asia-Pacific Financial Markets. 29(1), 79-93.
22. Kenger, E. ve Tokmak, E. (2018). “Ödeme Sistemleri ve Kripto Para”, International Social Sciences Studies Journal. 4(23): 4696-4705
23. Kılıç, E., Gürsoy, S., Ergüney, E. B. (2021). Bitcoin Elektrik Tüketimi ile Enerji Piyasaları Arasında Volatilite Yayılımı: Seçili Ülkelerden Kanıtlar, Yaşar Üniversitesi E-Dergisi. 16(64), 1592-1604.
24. Lee, D., Chuen, K., Wang, L.G.Y., (2018). The Journal of Alternative Investments, 20 (3) 16-40. Erişim Tarihi: 5 Nisan 2024, DOI: https://doi.org/10.3905/jai.2018.20.3.016
25. Li, J., Li, N., Peng, J., Cui, H., Wu, Z. (2019). Energy Consumption Of Cryptocurrency Mining: a Study of Electricity Consumption in Mining Cryptocurrencies, Energy. 168, 160-168.
26. Maghyereh, A. ve Abdoh, H. (2020). Tail Dependence Between Bitcoin & Financial Assets: Evidence From a Quantile Cross Spectral Approach, International Review of Financial Analysis. 71, 101545.
27. Marian, O. (2016). “Kripto Para Birimi Üstün Vergi Cenneti Mi?”, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası.74(2):919-930.
28. Morkunas, V. J., Paschen, J., Boon, E. (2019). How blockchain Technologies Impact Your Business Model, Business Horizons, 62(3), 295-306.
29. Nakamoto, S. (2008). Bitcoin: Eşler arası bir elektronik nakit sistemi, Erişim Tarihi: 10 Nisan 2024, https:// bitcoin.org/bitcoin.pdf
30. Pesaran, M. H., Shin, Y., Smith, R. J. (2001). Bounds testing approaches to the analysis of level relationships, Journal of Applied Econometrics. 16(3), 289-326. Erişim Tarihi: 10 Nisan 2024, https://doi.org/10.1002/jae.616
31. Schinckus C., Nguyen C.P., Ling, F.C.H. (2020). Crypto-currencies Trading and Energy Consumption, International Journal of Energy Economics and Policy. 10(3), 355.
32. Sizer, L., ve Yılmaz, Y. (2022). Analysis of the Relationship Between Bitcoin Electricity Consumption and the Global Economic and Political Uncertainty Index (GEPU), International Journal of Business and Economic Studies. 4(1), 45-52.
33. Swan, M. (2015). Blockchain: Yeni bir ekonomi için plan. " O'Reilly Medya, Inc.".
34. Symitsi, E. ve Chalvatzis, K. J. (2018). Bitcoin'in Enerji ve Teknoloji Şirketleri ile Geri Dönüşü, Oynaklığı ve Şok Yayılmaları. İktisat Mektupları, 170, 127–130. Erişim Tarihi: 10 Haziran 2024, doi:10.1016/j.econlet.2018.06.012
35. Tama, B. A., Kweka, B. J., Park, Y., Rhee, K. H. (2017, August). A critical review of blockchain and its current applications. In 2017 International Conference on Electrical Engineering and Computer Science (ICECOS) (pp. 109-113). IEEE.
36. Temizenerji. Erişim Tarihi 03 Nisan 2024, org Bitcoin madenciliği tükettiği enerji ile 167 ülkeyi geride bıraktı - Temiz Enerji
37. Toplu Yılmaz, Ö. ve Akdağ, A. (2023). The Rise Of Bitcoin In Turkey As A New Investment Tool. Rahva Journal of Technical and Social Studies, 3(1), 23-31.
38. Trabelsi, N. (2018). Are there any volatility spill-over effects among cryptocurrencies & widely traded asset classes? Journal of Risk & Financial Management. 11(4), 66.
39. Wong, W. S., Saerbeck, D., Delgado Silva, D. (2018). Cryptocurrency: A new investment opportunity? An investigation of the hedging capability of cryptocurrencies and their influence on stock, bond and gold portfolios. An Investigation of the Hedging Capability of Cryptocurrencies and Their Influence on Stock, Bond and Gold Portfolios (January 29, 2018). Erişim Tarihi: 10 Haziran 2024, SSRN web sitesinden erişildi: https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=3125737
40. Wu, C.Y., and Pandey, V.K. (2014). The value of Bitcoin in enhancing the efficiency of an investor’s portfolio, Journal of Financial Planning. 27(9), 44-52.
41. Zhao, J. L., Fan, S., Yan, J. (2016). “Overview of business innovations and research opportunities in blockchain and introduction to the special issue”, Finance Innovation, 2(1), 28.
42. Zheng, Z., Xie, S., Dai, H., Chen, X., Wang, H. (2017). “An Overview of Blockchain Technology: Architecture, Consensus, and Future Trends”, Proceedings - 2017 IEEE 6th International Congress on Big Data, BigData Congress 2017, 557–564, 2017.