SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETMEN ADAYLARININ AVRUPA BİRLİĞİ VATANDAŞLIĞINA BAKIŞLARININ ÇEŞİTLİ DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ

Öz

Bu çalışmanın amacı sosyal bilgiler öğretmen adaylarının “Avrupa Birliği Vatandaşlığına” ilişkin bakış açılarını tespit etmektir. Araştırmada tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini Fırat Üniversitesi, İnönü Üniversitesi, Kilis 7 Aralık Üniversitesi ve Gaziantep Üniversitesi Eğitim Fakültesi, sosyal bilgiler öğretmenliği bölümü 1,2,3 ve 4. Sınıf öğrencilerinden oluşan toplam 710 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Üner (2014) tarafından geliştirilen 37 maddelik 6’lı likert tipi “Avrupa Birliği Vatandaşlığına Bakış Anketi (ABVBA)” kullanılmıştır. Analizler SPSS 17.00 programıyla yapılmıştır. Verilerin karşılaştırılmasında anlamlılık düzeyi ,050 olarak kabul edilmiştir. Verilerin analizinde varyansların normal dağılım gösterdiği durumlarda T-testi ile tek yönlü varyans analizi (Anova), varyansların normal dağılım göstermediği durumlarda ise Mann-Whitney U testi ile Kruskal-Wallis H kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre cinsiyet, haber edinme yolu, en çok takip edilen haber konusu ve AB hakkında sahip olunan bilgi düzeyi değişkenlerine göre araştırmanın hiçbir alt boyutunda anlamlı bir fark elde edilememiştir. Bununla birlikte sınıf değişkeninin, sosyokültürel olumsuzluk ve aktif vatandaşlık alt boyutlarında; Avrupa ülkesinde bulunup/bulunmama değişkeninin, aktif vatandaşlık ve bireysel gelişmişlik/farkındalık alt boyutlarında; Avrupa’da yaşayan bir yakına sahip olup/olmama değişkeninin, sosyokültürel olumsuzluk alt boyutunda; Avrupa Birliği hakkında sahip olunan fikir değişkeninin, sosyokültürel olumsuzluk alt boyutunda anlamlı farklılıklar olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Sosyal Bilgiler,Avrupa Birliği,AB vatandaşlığı

The Analysıs Of Social Studies Pre-Service Teachers Vıew About European Unıon Cıtızenshıp Wıth Regard To Various Varıables

Öz

The main aim of this study is to determine the Social Studıes Pre-Service Teachers Candidates’ view about “European Union Citizenship”. Survey model has used in the study. Sample of the study composed of 710 teacher candidates which are students of Fırat, Inonu, Kilis 7 Aralık and Gaziantep Universities 1,2,3 and 4’th grades. 37 point six fold likert scale type “A Glance to European Citizenship Questionnaire” which developed by Sadık Selman Üner (2014) has used for data collection tool. Analysis runned by SPSS 17.00. Significance level accepted as ,050 for data comparisons. In data analysis period T-test with single direction variance analysis used for normal distribution cases, Mann-Whitney U tests with Kruskal Wallis H has used for non-normal distribution cases. For obtained findings the variables of gender, communications approach path, most following communication topic and knowledge level about EU does not shows significant variations in any sub-dimensions. However, it has been fixed, grade variable in sociocultural negation and active citizenship sub dimensions, to locate/or not locate in any European country variable in active citizenship and personal development / awareness sub-dimensions, the variable of to have relative which are living in Europe in socio cultural negation sub-dimension; the variable of opinion about European Union in socio cultural negation sub-dimension have significant variances.

Anahtar Kelimeler

• Social studies,European Union,EU citizenship

Kaynakça

1. Acar, M. (2001) Sihirli Anahtar Terminatöre Karşı:Avrupa Birliği Nedir, Ne Değildir?, C.Ü. İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, cilt. 2, sayı. 1, s.111-126.
2. Akşemsettinoğlu, G. (2011) Avrupa Bütünleşme Projesinin ve Genişleme Sürecinin Değişen Dinamikleri, Ankara Avrupa Çalışmaları Dergisi, cilt.10, no.1, s.1-18.
3. Altunay, E. (2012) Avrupa Birliği Kimliğini Yordayan Değişkenlerin Eğitim Kurumlarında İncelenmesi. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Ege Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, , İzmir.
4. Aslan, A. (2008) Avrupa Birliği ve Medya: Türkiye’de Yazılı Basında Avrupa Birliği Haberleri, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
5. Başbay, A., Doğan, N. (2004) Avrupa Birliği Üyelik Sürecinin Eğitim Sistemimiz Üzerindeki Etkilerine İlişkin Öğretmen Görüşleri, Ege Eğitim Dergisi, (5) 2, s.35-52.
6. Bilici, N., (2006) AB’de Ekonomik Bütünleşme ve Türkiye’nin Entegrasyonu, Ankara Avrupa Çalışmaları Dergisi, cilt: 5, no:2, s. 39-45.
7. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., Demirel, F. (2013) Bilimsel Araştırma Yöntemleri, Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
8. Karakuş, C. (2007) Avrupa Birliğinde Kimlik “Avrupa Birliği Kimlik Tanımlama Mekanizmasının İncelenmesi’’. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Başkent Üniversitesi, Avrupa Birliği ve Uluslararası İlişkiler Enstitüsü, Ankara. Köylü, M., Turan, İ. (2010) Avrupa Türkiye İlişkilerinde Din Faktörü: Tehdit mi Yoksa Fırsat mı?, Ondokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, sayı.29, s.5-34.

9. Özer, M. A.(2009) Avrupa Birliğine Tam Üyeliğin Eşiğinde Türkiye, Yönetim ve Ekonomi Dergisi, cilt 16, sayı: 1, s. 89-105.
10. Ünal, A., Dursun, B., Özkan, S., İzmirli, S.M., Altay, A., Akın Gürdal, S.(2012) Üniversite Eğitimi Alan Öğrencilerin Avrupa Birliği Üyeliğine Bakış Açılarının Belirlenmesine Yönelik Bir Araştırma, Electronic Journal Of Vocational Colleges, 2(1), S. 21-31.
11. Üner, S.S. (2014) Sınıf Öğretmenleri ve Öğretmen Adaylarının Avrupa Birliği Vatandaşlığına Bakışlarının Farklı Değişkenler Açısından İncelenmesi, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kırşehir.
12. Yiğit, D. (2006) Avrupa Birliği Genişleme Sürecinde Avrupa Birliği– Türkiye İlişkileri, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Diyarbakır.