GEMİ İNŞA SEKTÖRÜNDE GÜVENCESİZ ÇALIŞANLAR ÜZERİNE SOSYOLOJİK BİR ARAŞTIRMA
Öz
Bu
çalışmada, gemi inşa sektöründe güvencesiz şartlarda çalışan kesimlerin anlam
dünyaları bütüncül bir bakış açısıyla irdelenmektedir. Çalışmayla, güvencesizliğin
yarattığı/dayattığı belirsiz ve riskli durumlar konusunda tersane
çalışanlarının kendi bakış açıları ve beklentilerinin tespiti amaçlanmaktadır.
Alan araştırmasına dayanan bu çalışma, İstanbul/Tuzla Tersaneler Bölgesi’ndeki
gemicilik sektöründe, taşeron ve gündelik olarak istihdam edilen 301 tersane
çalışanına anket formu uygulanarak gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler
yapılan gözlemler ve enformel görüşmelerle desteklenmiştir. Araştırma bulguları
bağlamında şu tespitlere ulaşılmıştır: Gemi inşa sektöründe çalışanlar kötü
çalışma şartları, düşük ücret, sosyal hakların zayıflatılması vb.
boyutları/sonuçlarıyla güvencesizliği derinlikli bir şekilde deneyimlemektedir.
Taşeronluk uygulamalarıyla geçiciliği, belirsizliği yoğun yaşayan tersane
çalışanlarında iş güvencesizliği algısı artmaktadır. Gemi inşa sektöründe iş
kazalarının yaşanmasında güvencesiz çalışma ortamı ve koşulları büyük etkendir.
Yaşanan güvencesizlikler çalışanların fiziksel ve psikolojik sağlıklarını
olumsuz etkilemekte ve sosyal yaşam dünyalarını bozarak dayanışma bağlarını
zayıflatmaktadır. Tersane çalışanları arasında düşük ücret ve ödemelerdeki
belirsizlikler süreklileşmiş borçlu bir yaşamı dayatmaktadır. Çalışanlar
arasındaki yaygın güvencesizlik
sendikal faaliyetlere yaklaşımı geriletmekte ve çalışanların örgütlenmelerini
engellemektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Akdemir, Nevra (2008a), Taşeronlu Birikim: Tuzla Tersaneler Bölgesinde Üretim İlişkilerinde Enformelleşme, SAV Yay. İstanbul.
- Akdemir, Nevra (2008b), “Taşeronluk ve İş Kazalarını Birleştiren Eksen: Güvencesiz Çalışma”, Toplum ve Hekim Dergisi, Cilt 23, Sayı 4, s: 276-283.
- Akdemir, Nevra (2006), “Emek Süreçlerinde Taşeronluk ve Tuzla Tersaneler Bölgesi Örneği”, Praksis 16 Güz, s:143-170.
- Akdemir, Nevra ve Odman, Aslı (2008), “Tuzla Tersaneler Bölgesinde Örülen ve Üstü Örtülen Sınıfsallıklar”, Toplum ve Bilim, S: 113,s:49-89.
- Arslan, Ayşe (2013), Precarity And İdentity Among Shipyard Workers in Tuzla, METU, School Of Social Sciences, Unpublished Master's Thesis, Ankara.
- Artun, Ali (2014), “Sanat Emeği”, iç. Sanat Emeği, Kültür İşçileri ve Prekarite (Der. Ali Artun), İletişim Yayınları, İstanbul, s: 11-29.
- Bauman, Zygmunt (1999), Çalışma, Tüketicilik ve Yeni Yoksullar (Çev.Ümit Öktem), Sarmal Yayınevi, İstanbul.
- Bilton, T. – Bonnett, K. – Jones, P. – Lawson, T. – Skinner, D. – Stanworth, M. – Webster, A. (2009), Sosyoloji, (Çev. Ed. Bülent Özçelik), Siyasal Kitabevi, Ankara.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
31 Temmuz 2018
Gönderilme Tarihi
28 Mayıs 2018
Kabul Tarihi
19 Temmuz 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 28 Sayı: 2