FROM EXPERIENCE TO TECHNIQUE THE BENJAMINIAN TRANSFORMATION: AN ASSESSMENT IN THE LIGHT OF EDWARD SAID’S “INTELLECTUAL” PERSPECT

Öz

In this study, the idea of Walter Benjamin's experience (Erfahrung) will be reflected in the context of “reconsidering his era” as a Hegelian theme. When Benjamin's notion is pursued as a whole, it can be traced that he avoids settling on the idea of a fixed and essentialist experience, especially in his interpretations of the theory of art with his views on technique, but instead adopts a dialectical reading open to the transformations of the era. In this text, a test of the doubleness that is thought to exist in Benjamin's transformation in the view of early experience is carried out; it is claimed that his approach to problems is an effort of analysis that require continuity intertwined with rupture, rather than continuity or rupture. In his transitional reading which includes objective transformations with a dialectical move in the outer world, Benjamin appears as “the child of his age” in this sense. With the presupposition that the critique of the past with a consciousness of the here and now is the hallmark of the intellectual attitude, It will be argued that the Benjaminian intellectual consciousness is motivated by an “exile” and “amateur” attitude as in Said’s depiction of “intellectual”. Accordingly, it is believed that Said's “intellectual” will offer a context to the Benjaminian contradictory and fragmentary reading.

Anahtar Kelimeler

• Experience,
• Technics
• İntellectual
• Criticism
• Amateur

DENEYİMDEN TEKNİĞE BENJAMİNCİ DÖNÜŞÜM: EDWARD SAİD’İN “ENTELEKTÜEL” PERSPEKTİFİ IŞIĞINDA BİR DEĞERLENDİRME

Öz

Bu çalışmada Walter Benjamin’in deneyim (Erfahrung) düşüncesi, Hegelci bir tema olarak, “çağını yeniden düşünmek” bağlamında yansıtılacaktır. Benjamin’in düşüncesi bir bütün olarak takip edildiğinde, özellikle tekniğe dair görüşleriyle sanat kuramına ilişkin yorumlarında sabit ve özcü bir deneyim fikrine yerleşmekten kaçındığı, bunun yerine çağın dönüşümlerine açık bir diyalektik okuma benimsediği izlenebilir. Bu metinde Benjamin’in erken dönem deneyim görüşündeki dönüşümde var olduğu düşünülen çift anlamlılığın sınaması yapılmakta; sorunlara yaklaşımının süreklilik ya da kopuş olmaktan ziyade hem süreklilik hem kopuş şeklinde iç içelik arz eden bir çözümleme çabası olduğu savlanmaktadır. Dış dünyadaki nesnel dönüşümleri diyalektik bir hamleyle içeren geçişli okumasında Benjamin, bu anlamda “çağının çocuğu” olarak görünmektedir. Geçmişin şimdi ve buradalığa dair bir bilinçle eleştirisinin entelektüel tavrın ayırıcı vasfı olduğu ön-varsayımıyla, Benjaminci entelektüel bilincin Edward Said’in “entelektüel” tasvirindeki gibi “sürgün” ve “amatör” bir tavırla motive olduğu iddia edilecektir. Bu doğrultuda Said’in “entelektüel”inin, Benjaminci çelişik ve fragmantal okumaya bir bağlam sunacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Deneyim
• Teknik
• Entelektüel
• Eleştiri
• Amatör

Kaynakça

1. Adorno, Theodor, Walter Benjamin Üzerine, Çev. Dilman Muradoğlu, YKY, İstanbul, 2004.
2. Adorno, Theodor, Minima Moralia: Sakatlanmış Yaşamdan Yansımalar, Çev. Orhan Koçak ve Ahmet Doğukan, Metis Yayınları, İstanbul, 2009.
3. Adorno, Theodor, Yeni Sağ Radikalizmin Veçheleri ve Geçmişin İşlenmesi Ne Demektir? Çev. Şeyda Öztürk, Tarhan Onur. Metis Yayınları, İstanbul, 2020.
4. Başer, Nami, “Walter Benjamin’in Mesihsiz Mesihçiliği”, Dar Kapıdaki Mesih : Walter Benjamin ve Politik Felsefesi, Der. Ertan Kardeş, İthaki Yayınları, İstanbul, 2017.
5. Benjamin, Walter, “Deneyim ve Yoksulluk”, çev. Hüseyin Tüzün, e-Skop.com, 2020.
6. Benjamin, Walter, “Çevirmenin Görevi”, Parıltılar, Çev. Yılmaz Öner, Belge Yayınları, İstanbul, 1990.
7. Benjamin, Walter, “Öğrencilerin Yaşamı”, Parıltılar, çev. Yılmaz Öner, Belge Yayınları, İstanbul, 1990.
8. Benjamin, “Yıkıcı Karakter”, Parıltılar, Çev. Yılmaz Öner. Belge Yayınları, İstanbul, 1990.

9. Benjamin, Walter, “Experience” Selected Writings, Volume 1: 1913-1926. Edited by, Marcus Bullock, Michael Jennings, Harvard University Press, London, 1996.
10. Benjamin, Walter, “Gelecekteki Felsefenin Programı Üzerine”, Benjamin, Çev. ve Yay. Haz. Besim Dellaloğlu, Say Yayınları, İstanbul, 2005.
11. Benjamin, Walter, Brecht’i Anlamak, Çev. Haluk Barışcan, Güven Işısağ, İstanbul, Metis Yayınları, İstanbul, 2018.
12. Benjamin, “Tek Yönlü Yol”, Son Bakışta Aşk. Sunuş ve Haz. Nurdan Gürbilek, Metis, İstanbul, 2018.
13. Benjamin, “Tarih Kavramı Üzerine”, Son Bakışta Aşk, Sunuş ve Haz. Nurdan Gürbilek. Metis, İstanbul, 2018.
14. Benjamin, Walter, “Tekniğin Olanaklarıyla Yeniden Üretilebildiği Çağda Sanat Yapıtı”, Pasajlar, Çev. Ahmet Cemal, YKY, İstanbul, 2020.
15. Benjamin, Walter, “XIX. Yüzyılın Başkenti Paris”, Pasajlar, Çev. Ahmet Cemal, YKY, İstanbul, 2020.
16. Fanon, Frantz, Siyah Deri Beyaz Maskeler. Çev. Orçun Türkay, İstanbul Metis 2020.
17. Gülenç, Kurtul, “Sınırda Olmak Ya Da Yaşamda Kalmanın Halleri”, Dar Kapıdaki Mesih : Walter Benjamin ve Politik Felsefesi. Der. Ertan Kardeş, İthaki Yayınları, İstanbul, 2017.
18. Gürbilek, Nurdan, “Sunuş”, Son Bakışta Aşk, Haz. Nurdan Gürbilek, Metis, İstanbul, 2018.
19. Gürbilek, Nurdan, İkinci Hayat: Kaçmak Kovulmak Dönmek Üzerine Denemeler, Metis Yayınları, İstanbul, 2020.
20. Hobsbawm E. ve Terence Ranger, Geleneğin İcadı, Çev. Mehmet Murat Şahin, Agora Kitaplığı, İstanbul 2006.
21. Kardeş, Ertan, “Walter Benjamin Düşüncesinde Teknik: İmkanlar, Eleştiri ve Politik Eylem”, Felsefe Arkivi - Archives of Philosophy, Sayı/Issue: 52, İstanbul University Press, 2020, s. 12.
22. Kula, Onur Bilge, Marx, Benjamin, Adorno Sanat ve Edebiyat, Türkiye İş Bankası Yayınları, İstanbul, 2013.
23. Lefebvre, Henri, Gündelik Hayatın Eleştirisi. Çev. Işık Ergüden, Sel Yayıncılık, İstanbul, 2015.
24. Levinas, Emmanuel, Sonsuza Tanıklık. Ed. Zeynep Direk, Metis Yayınları, İstanbul, 2016.
25. Löwy, Michael, Demir Kafes, Çev. Nihan Çetinkaya, Ayrıntı Yayınları, İstanbul, 2018.
26. Marx, Karl, 1844 El Yazmaları, Çev. Murat Belge, Birikim Yayınları, İstanbul, 2013.
27. Marx, Karl. Kapital, 1. Cilt. Çev. Erkin Özalp, Nail Satlıgan, Yordam Kitap, 2015.
28. Merleau-Ponty, Maurice. Algılanan Dünya, Çev. Ömer Aygün, Metis İstanbul, 2020.
29. Said, Edward, Entelektüel: Sürgün, Marjinal, Yabancı, Çev. Tuncay Birkan, Ayrıntı Yayınları, İstanbul, 2018.
30. Weber, “Meslek Olarak Bilim”, Sosyoloji Yazıları, Çev. Taha Parla, İletişim Yayınları, İstanbul, 2004.