EN
TR
Uluslararası Sermaye Hareketlerinin Büyüme ve İşsizlik Üzerine Etkisinin İncelenmesi: Panel Veri Analizi
Öz
Ülkelerin giderek daha fazla liberal politikaları benimsemeye başlamasıyla beraber gerek doğrudan yabancı yatırımlar gerekse portföy yatırımları dünya genelinde artmaya başlamıştır. Yabancı yatırımlar olarak adlandırılan bu tür yatırımları ülkeler kendilerine çekmek için çaba harcamaktadırlar. Daha çok gelişmekte olan ülkeler açısından önemli olduğu düşünülen yabancı yatırımlar, gelişmiş ülkeler tarafından da önemle talep edilmektedir. Bu çalışmanın amacı hem gelişmiş hem de gelişmekte olan ülkelerde doğrudan yabancı yatırımların büyüme ve işsizlik üzerinde, portföy yatırımlarının ise büyüme üzerindeki etkilerini araştırmaktır. Yabancı yatırımların gelişmiş ülkeler ile gelişmekte olan ülkelere olan etkilerinin de karşılaştırıldığı bu çalışmada; 15 gelişmiş, 15 gelişmekte olan ülke seçilmiş bu ülkelerin 1993-2018 yılları arası yıllık verileri kullanılarak panel veri analizi yöntemi ile incelenmiştir. Analiz sonuçlarına göre, doğrudan yabancı yatırımların hem gelişmiş hem de gelişmekte olan ülkelerin büyüme oranlarını artırdığı, işsizlik oranlarını ise azalttığı sonucuna ulaşılmıştır. Buna karşın portföy yatırımlarının gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin büyüme oranları üzerinde istatistiksel olarak bir etkisi görülmemiştir. Ayrıca doğrudan yabancı yatırımların; gelişmekte olan ülkelerin büyüme oranlarının artmasına ve işsizlik oranlarının düşmesine sağladığı katkının, gelişmiş ülkelere sağladığı katkıdan daha fazla olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu kapsamda doğrudan yabancı yatırımları çekmek isteyen ülkeler açısından; bürokratik engellerin azaltılması, çeşitli teşviklerin sağlanması, altyapıların iyileştirilmesi, yatırım yapmak isteyen şirketlere organize sanayi bölgelerinden bedelsiz ya da düşük bedellerle yer sağlanması ve enerji desteği gibi uygulamalar doğrudan yabancı yatırım girişlerini arttıracak faktörler olarak düşünülebilir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Ajaga, E. & Nunnenkamp, P. (2008). Inward FDI, Value Added and Employment in US States: A Panel Cointegration Approach. Kiel Institute for The World Economy.
- Albulescu, C. T. (2015). Do Foreign Direct and Portfolio Investments Affect Long-Term Economic Growth in Central and Eastern Europe?. Procedia Economics and Finance, 23, 507-512.
- Alfaro, L. (2003). Foreign Direct Investment and Growth: Does the Sector Matter?. Working Paper. Harvard Business Scholl. https://www.grips.ac.jp/teacher/oono/hp/docu01/paper14.pdf
- Ayyıldız, F. V. & Üzümcü, A. (2022). Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları İktisadi Büyüme İlişkisi: G-7 Ülkeleri Üzerine Bir Analiz (2000-2020). Abant Sosyal Bilimler Dergisi, 22(2), 463-474.
- Basher, S. A. & Westerlund, J. (2009). Panel Cointegration and The Monetary Exchange Rate Model. Economic Modelling, 26, 506–513.
- Bayraktutan, Y. & Demirtaş, I. (2011). Gelişmekte Olan Ülkelerde Cari Açığın Belirleyicileri: Panel Veri Analizi. Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 22(2), 1-28.
- Bilas, V. (2020). FDI and Economic Growth in EU13 Countries: Cointegration and Causality Tests. Journal of Competitiveness, 12(3), 47-63.
- Breush, T. S. & Pagan, A. R. (1980). The Lagrange Multiplier Test and Its Applications to Model Specification in Econometrics. The Review of Economic Studies, 47(1), 239-253.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Büyüme, Uluslararası İktisat (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
18 Eylül 2023
Gönderilme Tarihi
22 Şubat 2023
Kabul Tarihi
7 Temmuz 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2023 Cilt: 7 Sayı: 3
APA
Tütüncü, D., & Evlimoğlu, U. (2023). Uluslararası Sermaye Hareketlerinin Büyüme ve İşsizlik Üzerine Etkisinin İncelenmesi: Panel Veri Analizi. Fiscaoeconomia, 7(3), 1948-1976. https://doi.org/10.25295/fsecon.1254970
AMA
1.Tütüncü D, Evlimoğlu U. Uluslararası Sermaye Hareketlerinin Büyüme ve İşsizlik Üzerine Etkisinin İncelenmesi: Panel Veri Analizi. FSECON. 2023;7(3):1948-1976. doi:10.25295/fsecon.1254970
Chicago
Tütüncü, Derya, ve Umut Evlimoğlu. 2023. “Uluslararası Sermaye Hareketlerinin Büyüme ve İşsizlik Üzerine Etkisinin İncelenmesi: Panel Veri Analizi”. Fiscaoeconomia 7 (3): 1948-76. https://doi.org/10.25295/fsecon.1254970.
EndNote
Tütüncü D, Evlimoğlu U (01 Eylül 2023) Uluslararası Sermaye Hareketlerinin Büyüme ve İşsizlik Üzerine Etkisinin İncelenmesi: Panel Veri Analizi. Fiscaoeconomia 7 3 1948–1976.
IEEE
[1]D. Tütüncü ve U. Evlimoğlu, “Uluslararası Sermaye Hareketlerinin Büyüme ve İşsizlik Üzerine Etkisinin İncelenmesi: Panel Veri Analizi”, FSECON, c. 7, sy 3, ss. 1948–1976, Eyl. 2023, doi: 10.25295/fsecon.1254970.
ISNAD
Tütüncü, Derya - Evlimoğlu, Umut. “Uluslararası Sermaye Hareketlerinin Büyüme ve İşsizlik Üzerine Etkisinin İncelenmesi: Panel Veri Analizi”. Fiscaoeconomia 7/3 (01 Eylül 2023): 1948-1976. https://doi.org/10.25295/fsecon.1254970.
JAMA
1.Tütüncü D, Evlimoğlu U. Uluslararası Sermaye Hareketlerinin Büyüme ve İşsizlik Üzerine Etkisinin İncelenmesi: Panel Veri Analizi. FSECON. 2023;7:1948–1976.
MLA
Tütüncü, Derya, ve Umut Evlimoğlu. “Uluslararası Sermaye Hareketlerinin Büyüme ve İşsizlik Üzerine Etkisinin İncelenmesi: Panel Veri Analizi”. Fiscaoeconomia, c. 7, sy 3, Eylül 2023, ss. 1948-76, doi:10.25295/fsecon.1254970.
Vancouver
1.Derya Tütüncü, Umut Evlimoğlu. Uluslararası Sermaye Hareketlerinin Büyüme ve İşsizlik Üzerine Etkisinin İncelenmesi: Panel Veri Analizi. FSECON. 01 Eylül 2023;7(3):1948-76. doi:10.25295/fsecon.1254970
Cited By
Türkiye’de İşsizliğin Makroekonomik Belirleyicileri: NARDL Yaklaşımından Yeni Kanıtlar
Politik Ekonomik Kuram
https://doi.org/10.30586/pek.1608987DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLARIN İSTİHDAM ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: ÜST-ORTA GELİRLİ ÜLKELER ÜZERİNE PANEL REGRESYON ANALİZİ
Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.53443/anadoluibfd.1585537