Research Article

Finansal Oranların ve Denetim Kalitesinin Denetim Görüşü Üzerindeki Etkisi: BIST Gıda, İçecek ve Tütün Sektörü Üzerine Panel Veri Analizi

Volume: 10 Number: 2 August 25, 2026
TR EN

Finansal Oranların ve Denetim Kalitesinin Denetim Görüşü Üzerindeki Etkisi: BIST Gıda, İçecek ve Tütün Sektörü Üzerine Panel Veri Analizi

Abstract

Denetim, işletmelerin finansal ve finansal olmayan verilerinin incelenmesi sürecinde önemli role sahiptir. Denetçinin gerçekleştireceği inceleme finansal tabloların gerçeğe uygun şekilde sunulup sunulmadığı ve geçerli standartlara uygun olup olmadığı hakkında makul güvence oluşturmaktadır. Bu bağlamda çalışmanın motivasyonu, işletmelerin finansal durumunun ve denetim kalitesinin denetim görüşünde etkili olup olmadığının tespit edilmeye çalışılmasıdır. Farklı sektörlerde faaliyet gösteren işletmelerin finansal yapı ve operasyonel dinamikleri önemli ölçüde farklılık göstermektedir. Bu durum finansal oranların denetim görüşü üzerindeki etkisinin sağlıklı bir şekilde analiz edilmesini zorlaştırmaktadır. Bu nedenle çalışmada sektör bazlı bir yaklaşım benimsenmiş olup özellikle ekonomik dalgalanmalara karşı hassas olan ve hızlı stok döngüsüne sahip olan Borsa İstanbul (BIST) gıda, içecek ve tütün sektöründe faaliyet gösteren 25 işletmenin 2013-2025 yıllarına ait finansal raporları ve faaliyet raporları incelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre işletmelerin finansal oranlarından aktif devir hızı, piyasa değeri/defter değeri ve kaldıraç oranı değişkenlerinin denetim görüşü üzerinde anlamlı etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca denetim kalitesinin göstergesi olarak kullanılan dört büyük denetim firması tarafından denetlenmenin, işletmelerin denetim görüşleri üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yarattığı görülmüştür. Modele kontrol değişkeni olarak dâhil edilen işletme büyüklüğü değişkeninin ise denetim görüşü üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Keywords

References

  1. Adiloglu, B., & Vuran, B. (2011). A multicriterion decision support methodology for audit opinions: The case of audit reports of distressed firms in Turkey. International Business & Economics Research Journal (IBER), 10(12), 37–48. doi: https://doi.org/10.19030/iber.v10i12.6648
  2. Arum, G. I., Hastuti, A. W. & Suprayitno, A. (2022). Effect of financial performance on going concern audit opinion. International Journal of Research in Social Science and Humanities. 3(8), 36-45.
  3. Baba, G., Ocak, M. & Ünkaya, G. (2025). İşletmenin sürekliliği ve denetçi görüşüyle ilişkisi: Borsa İstanbul’da imalat sektöründe faaliyet gösteren işletmeler üzerine bir araştırma, BMIJ, 13 (4), 2054-2075 doi: https://doi.org/10.15295/bmij.v13i4.2670
  4. Carcello, J. V., & Nagy, A. L. (2004). Audit firm tenure and fraudulent financial reporting. Auditing: A Journal of Practice & Theory, 23(2), 55-69.
  5. Che, L., Hope, O. K., & Langli, J. C. (2020). How big-4 firms improve audit quality. Management Science, 66(10), 4552-4572. https://doi.org/10.1287/mnsc.2019.3370
  6. Chen, K. Y., Lin, K. L., & Zhou, J. (2005). Audit quality and earnings management for Taiwan IPO firms. Managerial Auditing Journal, 20(1), 86–104. doi: https://doi.org/10.1108/02686900510570722
  7. Chowdhury, S. N., & Eliwa, Y. (2021). The impact of audit quality on real earnings management in the UK context. International Journal of Accounting and Information Management, 29(3), 368–391. doi: https://doi.org/10.1108/IJAIM-10-2020-0156
  8. Çetinoğlu, T., Önder, Ş., & Hadi, S. R. (2023). Bağımsız denetim kalitesinin şirketlerin finansal performansı üzerine etkisi: Borsa İstanbul’da bir uygulama. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 26(2), 451- 465.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Financial Accounting

Journal Section

Research Article

Publication Date

August 25, 2026

Submission Date

May 16, 2026

Acceptance Date

August 11, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 10 Number: 2

APA
Karakaş, E., Delikaya, M. S., & Avbaz, G. (2026). Finansal Oranların ve Denetim Kalitesinin Denetim Görüşü Üzerindeki Etkisi: BIST Gıda, İçecek ve Tütün Sektörü Üzerine Panel Veri Analizi. Fiscaoeconomia, 10(2), 1-16. https://doi.org/10.25295/fsecon.1952910
AMA
1.Karakaş E, Delikaya MS, Avbaz G. Finansal Oranların ve Denetim Kalitesinin Denetim Görüşü Üzerindeki Etkisi: BIST Gıda, İçecek ve Tütün Sektörü Üzerine Panel Veri Analizi. FSECON. 2026;10(2):1-16. doi:10.25295/fsecon.1952910
Chicago
Karakaş, Elif, Mehmet Salih Delikaya, and Gökçe Avbaz. 2026. “Finansal Oranların Ve Denetim Kalitesinin Denetim Görüşü Üzerindeki Etkisi: BIST Gıda, İçecek Ve Tütün Sektörü Üzerine Panel Veri Analizi”. Fiscaoeconomia 10 (2): 1-16. https://doi.org/10.25295/fsecon.1952910.
EndNote
Karakaş E, Delikaya MS, Avbaz G (August 1, 2026) Finansal Oranların ve Denetim Kalitesinin Denetim Görüşü Üzerindeki Etkisi: BIST Gıda, İçecek ve Tütün Sektörü Üzerine Panel Veri Analizi. Fiscaoeconomia 10 2 1–16.
IEEE
[1]E. Karakaş, M. S. Delikaya, and G. Avbaz, “Finansal Oranların ve Denetim Kalitesinin Denetim Görüşü Üzerindeki Etkisi: BIST Gıda, İçecek ve Tütün Sektörü Üzerine Panel Veri Analizi”, FSECON, vol. 10, no. 2, pp. 1–16, Aug. 2026, doi: 10.25295/fsecon.1952910.
ISNAD
Karakaş, Elif - Delikaya, Mehmet Salih - Avbaz, Gökçe. “Finansal Oranların Ve Denetim Kalitesinin Denetim Görüşü Üzerindeki Etkisi: BIST Gıda, İçecek Ve Tütün Sektörü Üzerine Panel Veri Analizi”. Fiscaoeconomia 10/2 (August 1, 2026): 1-16. https://doi.org/10.25295/fsecon.1952910.
JAMA
1.Karakaş E, Delikaya MS, Avbaz G. Finansal Oranların ve Denetim Kalitesinin Denetim Görüşü Üzerindeki Etkisi: BIST Gıda, İçecek ve Tütün Sektörü Üzerine Panel Veri Analizi. FSECON. 2026;10:1–16.
MLA
Karakaş, Elif, et al. “Finansal Oranların Ve Denetim Kalitesinin Denetim Görüşü Üzerindeki Etkisi: BIST Gıda, İçecek Ve Tütün Sektörü Üzerine Panel Veri Analizi”. Fiscaoeconomia, vol. 10, no. 2, Aug. 2026, pp. 1-16, doi:10.25295/fsecon.1952910.
Vancouver
1.Elif Karakaş, Mehmet Salih Delikaya, Gökçe Avbaz. Finansal Oranların ve Denetim Kalitesinin Denetim Görüşü Üzerindeki Etkisi: BIST Gıda, İçecek ve Tütün Sektörü Üzerine Panel Veri Analizi. FSECON. 2026 Aug. 1;10(2):1-16. doi:10.25295/fsecon.1952910
download?token=eyJ1aWQiOjEwMTE3NywiYXV0aF9yb2xlcyI6WyJST0xFX1VTRVIiXSwiZW5kcG9pbnQiOiJqb3VybmFsIiwib3JpZ2luYWxuYW1lIjoiMjAyNi0wMy0xNF8wMC0xOC01OC5wbmciLCJwYXRoIjoiNTVjMC82NjE0LzA5NGEvNjliNDdmNjNjMjdiMDUuMDA4NTE4OTUucG5nIiwiZXhwIjoxNzczNDQwMzcxLCJub25jZSI6IjMzYzNhMDczOTJhZDBiOWUxMjA4MTJlMzAwOTdlMDhjIn0.uxgvoBOu5rdPPckMLotZ4eBnzOQVB_StL3DcxMXqMSU


Fiscaoeconomia is licensed under a Creative Commons Attribution License (CC BY).